|
IMPP H O N O R I U S ET T H E O D O S I U S AUGG
408 BASSO ET PHILIPPO VV CC CONSS
Tenure of eastern quaestor no.17 continues
E646/17/14. CTh 16.8.18 (Anthemio pr.pr. d. 29/30 May 408 Const.) Iudaeos
quodam festivitatis suae sollemni Aman ad poenae quondam recordationem
incendere et sanctae crucis assimulatam speciem in contemptum (contemptu
V Iust.) Christianae fidei sacrilega mente exurere provinciarum
rectores prohibeant, ne iocis (iocis Momm. locis VE
Iust.), suis fidei nostrae signum immisceant, sed ritus suos citra (c.
Iust.RM infra VE) contemptum Christianae legis retineant,
amissuri sine dubio permissa hactenus, nisi ab illicitis temperaverint.
E647/17/15. CTh 6.4.34 (d. 12 June 408 Const.) ... it praeiudicium fieri non
patimur, cum his in severi (severi Momm. sero Peyron)
examine iudicii constitutis, quod quidem actorum intra tempus
exhibitorum tenore monstrabitur, occupatio amplissimi
senatus vel quaelibet ratio iudiciariae dilationis nocere
nequeat. Itaque hac amota formidine causa cuiusque pro suo merito
ventiletur, ut si quid in huiusmodi causa iam de praeiudicio
temporis ex sententia statuatur, firmum permaneat. In ... alis
(officiales Peyron) vero, nisi intra quinque menses nominatos
admonuerint, intra septem etiam causas excusationis cognosci
propere instanter monendo perfecerint, poenam lege divi
Valentis statutam imminere praecipimus. Et quia multis rei
familiaris angustiae in hac editione dilationem necessariam
faciunt et trienii dilatio, quae lege hisdem concessa fuerant ob
reparationem nimirum muneris, exolevit, quia scilicet in curando
eo non tam longis ad reparationem spatiis indigent, curae iam id
magnitudinis tuae atque ordinis amplissimi dandum statuimus, ut
consideratis allegationibus et fortunis hominum his, quibus merito
deferri potest, biennii vel triennii aut etiam quinquennii, si res
exegerit, indutiae praebeantur, quod quidem necessitatis est vel
etiam mediocritatis solacium, non voluntariae (voluntaria
Momm.app.) ac deliciosae voluptatis vacatio, ut copiosi
etiam affluentes divitiis iis indutiis perfruantur.
E648/17/16. CTh 12.12.14 (Anthemio pr.pr. et patricio d. 18 Sept 408 Const.)
Omnium legationum provincialium instructiones apud sublimitatem tuam actis (ab
actis Momm.app.) legi pensarique praecipimus, ut, quae digna nutu
vel indulgentia nostrae clementiae probabuntur, eligere ac referre ad nos
sublimitas tua non ambigat. Nam remedia fessis quibusque necessaria nostro
arbitrio decernentur.
E649/17/17. CTh 11.7.17 (Anthemio pr.pr. d. 7 Dec 408 Const.) Neque agentes in
rebus neque sacrarum privatarum vel largitionum palatina officia ex quacumque
causa, ex quocumque titulo fiscalis debiti, cum ad provinciam mittuntur,
possessores per se audeant convenire, sive id ex praeterito reliquum trahatur
seu temporis tributo solvi conveniat; sed rectores provinciarum frequenter
adeundo commoneant eorumque officiis incumbant. Quod si rector provinciae
imminentem sibi memoratorum declinare molestiam quaerens vel qualibet alia
ratione isdem propria auctoritate publicae exactioni permiserit curam, tam ipse
quam officium eius vicena auri pondo fisco dependent.
Tenure of eastern quaestor no.17 ends
409 HONORIO VIII ET THEODOSIO III AUGG CONSS
Tenure of eastern quaestor no.18 begins
E650/18/1. CTh 13.5.32 (Anthemio pr.pr. d. 19 Jan 409) Cum nauarchorum coetus
circiter provincias Orientis inopia navium titubaret et investigandae classis
obtentu insularum secessus (s. Iust.K successus V
Iust.OI) obiret et navigandi opportunitate transacta iudiciorum
indignatio sine transvectionis expectaretur effectu, merito celsitudo tua
praefecto Augustali et insularum praeside conventis
Alexandrinae et Carpathiae classis summates et nonnullos alios naucleros eo
professionis adduxit, ut onus frumentarii commeatus, qui per Orientales
nauarchos ex Alexandrinae civitatis conditis consuerat (censuerat V) ad
sacratissimam urbem transferri, in suam fidem susceptum ad eadem augustissimae
urbis horrea comportarent, solaciis pro mercedula praestitis ex tributariae
pensitationis immunitate vel ex eo, quod vocatur philikon, nec non etiam aliis,
quae tuae cognitionis limavit examen; ita ut, super naufragiorum, quae
contigerint casibus usitato more habita quaestione, si qui calculus modiationis
dicatur tempestate maris deperisse, sub tuae sedis auditione nequaquam feratur
acceptus, sed haec dispendii lacuna in omne naviculariorum concilium, pro rate
scilicet contingentis muneris, deferatur. Haec igitur nostra lege firmamus.
E651/18/2. CTh 13.11.12 (Anthemio pr.pr. d. 23 Jan 409 Const.) Cunctis per
provincias administratoribus nostra insinuetur praeceptio, ut, si quando e re
publica visum fuerit discussiones inspectionesque aut aliquid simile agitari,
ei iniungant, qui vicarianae potestati, comitivae Orientis aut Augustalitati
parendo statuta peregit stipendia, ita ut, si quis ex his, quos palam
expressimus, super hoc officii munere excusando nostrum impetravit oraculum aut
post elicuerit, nequaquam id admittatur. His enim ita rite digestis et ab
hominibus gnaris (g. Goth. ignaris V) administrabuntur publica
munia et altioris atque inhabilis (a.a.i. Momm.) fortunae homines
incompetentia obsequia declinabunt.
E652/18/3. CTh 15.1.47 (Monaxio pr.urb. d. 21/23 Feb 409 Const.) Quicumque
locus in palatio huius urbis privatis aedificiis incommode occupatus est, is
quam primum subrutis omnibus quae in eo sunt aedificiis palatio reformetur.
Quod privatorum non est parietibus coartandum, nam imperio magna ab universis
secreta debentur: ut hi tantum locum habeant habitandi, quos legitimus
maiestatis nostrae usus et rei publicae disciplina delegit, in futurum etiam
universis ab huiusmodi usurpatione prohibendis.
E653/18/4. CTh 15.9.2 (Anthemio pr.urb. d. 25 Feb 409 Const.) Cunctos iudices
admonemus, ut ludorum quidem, quibus moris est, intersint festivitati et
oblectamentis favorem eliciant populorum, verum expensarum non excedant duorum
solidorum librata impendia, nec inconsulta plausorum insania curialium vires,
fortunas civium, principalium domus, possessorum opes, rei publicae robur
evellant (evellat Momm.app.): exceptis alytarchis Syriarchis
agonothetis itemque Asiarchis et ceteris, quorum nomen votiva festivitatis
sollemnitas dedicavit.
E654/18/5. CJ 1.3.16 (Anthemio pr.pr. d. 28 Feb 409) Quisquis censibus fuerit
adnotatus, invito agri domino ab omni temperet clericatu, adeo ut etiam, si in
eo vico, in quo noscitur mansitare, clericus fuerit, sub hac lege religiosum
assumat sacerdotium, ut et capitationis sarcinam per ipsum dominum agnoscere
compellatur et ruralibus (curialibus Noremb.) obsequiis quo maluerit
subrogato fungatur, ea scilicet immunitate indulta, quae certae capitationis
venerandis ecclesiis relaxatur: nullo contra hanc legem valituro (add
umquam PL) rescripto.
E655/18/6. CJ 11.64.3 (Anthemio pr.pr. 408-415 ? 28 Feb 409) Cuiuscumque
adnotationis vel oraculi dudum impetrati vel postea eliciendi auctoritate
submota omnes, quos patrimonialium agrorum vinculis fortuna tenet (teneat
O) astrictos (ascriptos KOI), sub quibuslibet gradibus militantes
ad provinciae moderatoris iudicium ilico sub idonea intercessione mittentur.
E656/18/7. CTh 7.4.30 (Anthemio pr.pr. d. 23 March 409 Const.) Limitanei
militis et possessorum utilitate conspecta per primam, secundam ac tertiam
Palaestinam huiuscemodi norma processit, ut pretiorum certa taxatione depensa
specierum intermittatur exactio. Sed ducianum officium sub Versamini et
Moenoeni (Menochiae Momm.?) castri nomine salutaria statuta
conatur evertere. Ideoque lege repetita censemus, ut, si quis
interclusam specierum exactionem refricare temptaverit vel adaerationes
statutas ausus fuerit immutare, tam vir spectabilis dux
centum librarum auri quam etiam eius officium pari
condemnationis summa quatiatur, adiecta sacrilegii poena, quae divalium
scitorum violatores palam insequitur.
E657/18/7. CTh 5.6.2 (same) Iussimus dudum, ut quos
captivos reperietur miles recepta barbarorum
praeda et ereptis manubiis noster provincialis promeruisse, domum suam
reportaret ita, ut quoscumque libertate conspicuos aut servos vel
iam (olim Momm.app.? aliam T alias Wenck)) traxit
vel deinceps a suis sedibus hostis depulerit, si interea eo depulso
defendi potuerunt, minime sub detestandae praedae occasione
teneantur, sed iudiciarius vigor liberos quidem patriis
naturalibus, servos autem dominis pro recenti (recentis
Momm.app.) legis intercessione consignet.
E658/18/8. CJ 4.63.4 (Anthemio pr.pr. 23 March 409/420) Mercatores tam imperio
nostro quam Persarum regi subiectos ultra ea loca, in quibus foederis tempore
cum memorata natione nobis convenit, nundinas exercere (exerceri M)
minime oportet, ne alieni regni, quod non convenit, scrutentur arcana. 1.
Nullus igitur posthac imperio nostro subiectus ultra Nisibin Callinicum et
Artaxata emendi sive vendendi species causa proficisci audeat nec praeter
memoratas civitates cum Persa merces existimet commutandas: sciente utroque qui
contrahit et species, quae praeter haec loca fuerint venumdatae vel comparatae,
sacro aerario nostro vindicandas et praeter earum (add rerum R)
ac pretii amissionem, quod fuerit numeratum vel commutatum, exilii se poenae
sempiternae subdendum. 2. Non defutura contra iudices eorumque apparitiones per
singulos contractus, qui extra memorata loca fuerint agitati, triginta librarum
auri condemnatione, per quorum limitem (limites RE) ad inhibita loca
mercandi gratia Romanus vel Persa commeaverit. 3. Exceptis videlicet his, qui
legatorum Persarum quolibet tempore ad nostram clementiam mittendorum iter
comitati merces duxerint commutandas, quibus humanitatis et legationis intuitu
extra praefinita etiam (ista E) loca mercandi copiam non negamus
(denegamus R), nisi sub specie legationis diutius in qualibet provincia
residentes (ad sua redeant Momm.app.) nec legati reditum ad
propria (propriam CE) comitentur. Hos enim mercaturae insistentes non
immerito una cum his, cum quibus contraxerint (contraxerunt R), cum
resederint, poena huius sanctionis persequetur.
E659/18/9. CTh 5.6.3 (Anthemio pr.pr. d. 12 Apr 409 Const.) Scyras barbaram
nationem maximis Chunorum, quibus se coniunxerunt, copiis fusis
imperio nostro subegimus. Ideoque damus omnibus copiam, ex
praedicto genere hominum agros proprios frequentandi, ita ut omnes
sciant susceptos non alio iure quam colonatus apud se futuros
nullique licere ex hoc genere colonorum ab eo, cui semel attributi sunt,
vel fraude aliquem abducere vel fugientem suscipere, poena proposita,
quae recipientes alienis censibus ascriptos vel non proprios colonos
insequitur. Opera autem eorum terrarum domini libera utantur ac
nullus sub (expect -trahat eos Momm.app.) acta
peraequatione vel censui ... acent (expect faciat ne vacent
Momm.app.) nullique liceat velut donatos eos a iure census
in servitutem trahere urbanisve obsequiis addicere, licet
intra biennium suscipientibus liceat pro rei frumentariae angustiis in
quibuslibet provinciis transmarinis tantummodo eos retinere et postea in sedes
perpetuas collocare, partibus Thraciae vel Illyrici habitatione eorum
penitus prohibenda et intra quinquennium dumtaxat intra eiusdem
provinciae fines eorum traductione, prout libuerit, concedenda,
iuniorum quoque intra praedictos viginti annos praebitione
cessante. Ita ut per libellos sedem tuam adeuntibus his qui voluerint
per transmarinas provincias eorum (eorum Momm. coram T)
distributio fiat.
E660/18/10. CTh 14.16.1 (Monaxio pr.urb. d. 26 Apr 409 Const.) Quingentas auri
libras partim a tui culminis indagine, partim amplissimi senatus grata
illatione collectas ad prohibendam famem ita huic titulo consecramus, ut,
quidquid super frumentaria comparatione titulus emptionis invenerit, in
tribunalibus praefecturae urbanae sub gestorum testificatione pandatur, ut
summa collecta et incrementa, quae venumdato tritico accesserint, patrum
insinuetur examini, omni adeo, quae contra hunc titulum temptabitur,
usurpatione cessante, ut nec tuae sedis auctoritate nec cuiquam liceat
cuiuscumque vel honestae occasionis obtentu haec perpensa ullo pacto
convellere, ne non modo tot sententiarum violare munimina videatur, sed et
familiari dispendio quatiatur et id, quod ex hac auri quantitate decerpserit,
geminatum arcae frumentariae inferat. Si quis autem privatim ad usus proprios
intra urbem amplissimam frumentum comparare voluerit, habeat licentiam
coemendi.
E661/18/11. CTh 12.1.168 (Anthemio pr.pr. d. 18 May 409 Const.) Universarum
civitatum ordinibus consulentes retro principum statuta firmamus, ut nemo nexui
curiae mancipatus ad cuiuslibet militiae sacramentum audeat aspirare vel hoc
admisso mox abstractus militia obsequiis oppidaneis mancipetur.
E662/18/12. CTh 11.22.4 (ad Anthemium pr.pr. d. 19 May 409) Nonnullos
possessores exactionis consuetae more dissimulato eo temeritatis procedere
cognovimus, ut quidam auctoritate rescriptionis elicita instantiam compulsorum
eludant sub eo obtentu, quod sponte pronius (promptius
Momm.app.?) inferant expetenda. Qua usurpatione patefacta
promulgamus, ut huiusmodi impetrationis novitate supplosa, quae vulgo
autopractorium (autopractorium Momm. autopractorum Goth.)
vocatur, universa pensitationis profligandae quae fuit reviviscat sollemnitas
et curiales vel apparitio provincialis huius muneris vota procurent, exceptis
his, quos eminentissimae tuae sedis specialiter consideratio digessit.
E663/18/13. CTh 12.8.1 (Anthemio pr.pr. d. 19/20 July 409 Const.) Auri
prosecutores partim nulla praemissa, ut assolet, prosecutoria aurum praesumunt,
partim diutius retentant quod statim fuerat assignandum. Ideoque censemus, ne
quis absque praecepto viri illustris comitis sacrarum largitionum vel coquendum
aurum sumat vel capiat deinceps retinendum.
E664/18/13. CTh 13.5.33 (same) Qui fiscales species susceperit deportandas, si
recta navigatione contempta litora devia sectatus eas avertendo distraxerit,
capitali poena plectetur.
E665/18/13. CJ 1.45.2 (same) Si quis (qui Pa) pro publicis functionibus,
quae flagitantur, aliquo se defendere temptet munimine, adeat iudicem et
promat, quae duxerit asserenda: quem si iudex, quod non arbitramur, minus
audire maluerit (voluerit PL), ipse quidem administrator triginta
librarum auri, apparitio vero eius quinquaginta feriatur dispendio.
E666/18/14. CTh 15.5.3 (Anthemio pr.pr. d. 6 Aug 409 Const.) Nemo iudicum ex
quacumque civitate in aliud oppidum vel ex provinciae solo equos curules
aurigas cives temptet traducere, ne, dum popularibus plausibus intemperate
(intemerate V) serviunt, et publicarum rerum statum fatigent et
festivitatem impediant in cunctis oppidis celebrandum, ita ut, si quis hanc
violaverit iussionem, poena teneatur ea, quae legum violatores persequitur.
E667/18/15. CTh 12.1.173 (Anthemio pr.pr. d. 26 Aug 409/410 Const.) Ad
inferiorum curialium relevandas fortunas et impressionem potentium cohibendam
placuit, ut ab instanti octava indictione descriptiones, quae per singulos
ordines agitantur cogentibus diversis negotiis, non sumant ante principium,
quam apud acta provinciarum rectoribus intimentur et ex eorum fuerint
auctoritate firmatae. 1. Sed et aurum, quod ex huiusmodi contributione
redigitur, ita debet susceptori aurario consignari, ut securitatibus nomen
inferentis, dies consul mensis, causa et summa comprehendatur, quo et
descriptionis aequitas illustretur, et descriptus documentis evidentibus
fulciatur. 2. Hoc etiam observando, ut quadrimenstruis quoque brevibus, qui ab
excellentiae tuae officio sollemniter diriguntur, celebratae descriptionis
dispunctio societur, ut vestrae potestatis scientiam formidantes nihil ad
relevationem locupletum atque inopum perniciem audeant pertemptare. 3. Quod et
circa hos optimum est custodiri, quibus lucrativae facultates ex bonis
curialium obvenerunt, ut (ut Iust. omit V) et ipsi fructu
provisionis simillimae potiantur. 4. Quam dispositionem si quis iudicum,
numerariorum vel curialium mutilandam crediderit, interminationi, quam vestra
sedes statuerit, subiacebit.
E668/18/16. CTh 9.32.1 (Anthemio pr.pr. d. 22 Sept 409 Const.) Si quis posthac
per Aegyptum intra duodecimum cubitum fluminis Nili ulla fluenta de propriis ac
vetustis usibus praeter fas praeterque morem antiquitatis usurpaverit, flammis
eo loco consumatur, in quo vetustatis reverentiam et propemodum ipsius imperii
appetierit securitatem: consciis et consortibus eius Oasenae deportationi
constringendis, ita ut numquam supplicandi eis vel recipiendi civitatem vel
dignitatem vel substantiam licentia tribuatur.
E669/18/16. CTh 7.3.2 (same) Cum alios in altiores militiae gradus iugis
observatio, nonnullos in eadem militiae statione caeleste pervexisset (p.
R provexisset Goth.) oraculum ac tempore provehendae dignitatis
exoreretur contentio, quisnam prior incederet quisve subsequeretur, cum uterque
pari eiusdem gradus niteretur auspicio, non immerito placuit, ut, quotiens
codicillis vel sacris affatibus ullus ex alio ad alium gradum cum isdem
stipendiis emigrarit, triennio ei postponatur, quam sors militiae in eum
progressum duxerit.
E670/18/17. CTh 11.7.18 (Anthemio pr.pr. d. 27 Sept 409 Const.) Largitionalium
titulorum exactionem palatinorum obsequiis vetustatis more consecratam iuxta
priscam consuetudinem celebrari censemus, recens (recentis
scr.) conditae legis in hac parte auctoritate sequestrata, quae
ritu vetustatis neglecto palatinae munera dignitatis intempestiva legatorum
Achivorum admonitione abstulerat. Ideoque huius statuti praeceptionem, per quam
palatinos veteri exigendi functioni constriximus, commoniti rectores
observent.
E671/18/17. CTh 12.1.169 (same) Sescentorum solidorum praebitionem, qua
magistratuum census Antiochenae per Syriam civitatis, cum frequenter nutaret,
erectus est, gratanter admisimus. Fruatur itaque decora civitas tuae
provisionis iugiter incrementis et largitione nostrae clementiae, ut sub hac
oblectatione populus sua tristitia consoletur.
E672/18/18. CTh 6.29.10 (Synesio <com.sacr.larg.> d. 9 Nov 409/412
Const.) Constitutione cessante, qua super curiosis ex viri illustris
comitis et magistri officiorum iudicio dirigendis intra certum numerum forma
concluditur, antiqua consuetudo servetur, ut curiosi idonei per diversas
regiones atque provincias, litora insuper portusque et loca alia
transmittantur, commonitoriis competentibus atque mandatis instructi pro
administratione tuae sublimitati commissa proque huius legis auctoritate. Ad
quod nos ablatarum imperialium specierum movit occasio, ut impensiorem
sollicitudinem adhiberi magnopere iuberemus, quo idoneus quisque a tua
magnificentia destinatus inter alia adiuncta et congrue procuranda haec quoque
studeat observare.
E673/18/19. CTh 7.4.31 (ad Anthemium pr.pr d. 30 Nov 409 Const.) Militaribus
commodis prospicientes adaeratarum annonarum, quae familiis apud Orientem vel
Aegyptum praeberi consuerunt, certa ac distincta locis et numero pretia
statuimus. Verum quia in hoc et provincialium nobis habenda est cura praecipua,
ne nimia festinatione poscendi collatorum vires atteri videantur, certum
constitui tempus placet, quo eadem pretia debeant praeberi poscentibus.
Quapropter uniusucmcque indictionis annonariam in pretiis rationem transacta ea
sequentis indictionis mense Novembri completo praeberi praecipimus.
E674/18/20. CTh 12.14.1 (Anthemio pr.pr. d. 25 Dec 409 Const.) Irenarcharum
vocabula, quae assimulata provincialium tutela quietis ac pacis per singula
territoria haud sinunt stare concordiam, radicitus amputanda sunt. Cesset
igitur genus perniciosum rei publicae; cesset rescriptorum irenarchas circiter
inconvulsa (inconsulta Goth.) simplicitas et celsitudinis tuae
sedes provinciarum defendenda suscipiat pacis huiusmodi, locupletioribus
commissura, praesidia.
E675/18/21. CJ 5.34.13 (Monaxio pr.urb. d. 409) Ne magistratuum ulterius
procedat licentia, plenius designamus, ne (neque C) patrimonialem
colonum sive alium, qui privilegio ab hac nuncupatione defenditur, tutelae
muneris astringat officium.
410 VARANE VC CONS
E676/18/22. CTh 16.5.48 (Anthemio pr.pr. d. 21 Feb 410 Const.) Montanistas et
Priscillianistas et alia huiuscemodi genera nefariae superstitionis per (post
Momm.app.) multipicata scita divalia diversa ultionum supplicia
contemnentes ad sacramenta quidem militiae, quae nostris obsecundat imperiis,
nequaquam admitti censemus: si quos vero ex his curialis origo et ordinum nexus
(origo aut curiali ordinum nexui Momm.app.) aut cohortalinae
militiae illigat obsequiis et functionibus, his astringi praecipimus, ne sub
colore damnatae religionis eliciant vacationis cupitae sibi suffragia. Nec enim
placet ex lege, quae in occidentalibus partibus promulgata praedictas
caerimonias ita insecuta est, ut ab omni contractu eos et propemodum Romana
conversatione submoverit, cohortalis militiae vel curiarum eos necessitatibus
liberari.
E677/18/23. CTh 16.5.49 (Anthemio pr.pr. d. 1 March 410) Manentibus his, quae
in Eunomianos lex divi patris clementiae nostrae (n. V meae E)
iam dudum constituit, nihil deinceps invicem sibi vel donare vel ipsos
donatione consequi, nihil item relinquere nec capere testamento decernimus.
Careant emolumentis, quae ex donationibus vel morientium voluntate alternis
solebant illecebris fraude et circumventione percipere, ut in totum utriusque
iuris communione priventur tantumque eis ab intestato succedant, quos (quos
Cuiac. quod VE) ad succedendi ius proditus veteribus legibus ordo
praescripsit, ita ut, si nullus ex his superstes fuerit, qui iure ab intestato
ad hereditatem vocantur (v. E vocatur V), tunc bona in hac
superstitione defuncti ad fiscum nostrum pertineant. Donationes etiam praedicto
more prohibitae sacrarii nostri incrementi accedant, ita tamen, ut nulli ex his
quicquam a nostra munificentia deposcere liceat neminique percipere, etsi quid
forte voluerimus ultro largiri, sed in iure fisci maneant semper, nisi ea
publicae utilitatis ratio venditioni subiecerit.
E678/18/24. CTh 16.5.50 (ad Strategium com.rer.priv. d. 1 March 410) De
eadem re addito (additur Momm.app.?). Ita ut
officium rerum privatarum aperte cognoscat ad proprium periculum redundare, si
quid umquam ex praedictis bonis dissimulatione (simulatione E) sua
cuiquam passum fuerit tradi, cum nullo modo nullaque ratione huius legis
auctoritatem circumveniri oporteat.
E679/18/25. CTh 8.4.21 (Anthemio pr.pr. d. 4 Apr 410 Const.) Polychronio, qui
ex primipilaribus in memorialium scrinia irrepsit, condicioni propriae
restituto generali lege decernimus omnes, qui ex huiusmodi condicione palatinis
semet indecenter inseruerunt obsequiis, omissis assignari natalibus atque
omnes, quorum interest huius rei sollicitudo, observare, ne quis desertis
assuetis officii ad palatina umquam sacramenta aspiret.
E680/18/26. CTh 7.16.2 (Anthemio pr.pr. d. 24 Apr 410 Const.) Omnes stationes
navium portus litora, omnes abscessus provinciarum, abdita (addita R)
quin etiam loca et insulae tuae magnificentiae dispositione sollerti
custodiantur indagine, ut nullus vel vi vel clam, vel aperto vel etiam occulto
nostri possit imperii regiones irrepere, qui non aut interiectis prohibeatur
obicibus, aut, cum accesserit, ilico teneatur, nisi sacros apices a domino
nostro patruo meo Honorio ad me perferre apertissima ratione
monstraverit: cum eadem diligentia observando, ut, si ad alium quemquam a
memorato principe dixerit habere affatus, portitore detento sacrae litterae cum
omnibus chartis signatae ad meam clementiam transmittantur. Hoc enim et
tyrannici furoris et barbaricae feritatis occasio persuadet et inter me
domnumque et patruum meum Honorium vicissim recurrente admonitione convenit.
E681/18/27. CTh 12.1.172 (Herculio pr.pr. Illyr. d. 24 May/24 June 410 Const.)
Sententiae conquiescant, quae in praeiudicium curiarum transactis temporibus
sub examine magnificae sedis tuae contra rationem veritatis prolatae curiae
debitos per gratiam absolverunt, universique, quos sors nascendi municipalibus
muneribus obligavit, fortunam propriam subire cogantur (cogentur Va). 1.
Eos autem, qui sub patrocinio clericatus muneribus debitis patriam fraudaverunt
(p.f.m.d. Momm.app.?), reddi sub ea condicione praecipimus, ut
pro temporis consideratione et gradu, quem in ecclesiis obtinent, vel ipsi ad
statum pristinum redeant et functionibus municipalibus obsecundent vel eorum
patrimonia curiis consignentur: 2. his etiam, qui ultro se curiarum coetibus
inseruerunt, in ea quam elegerunt fortuna residentibus (fortunam a residentibus
V fortuna manere debentibus Momm.app.?), circa eorum
filios legum auctoritate servata.
E682/18/28. CTh 13.1.20 (Anthemio pr.pr. d. 25 May/24 June 410) Functiones,
quas conferentium frequentia extenuata debilitat, ad stabilitatem revocandae
sunt, ut, quod simul et sub una conventione petebatur, sub parva ac minima
contributione absque consensu (sensu Momm.app.?)
conferentium praebeatur. Hoc in lustralis auri collatione in perpetuum
decernimus observari, illud videlicet praecavantes, ne quis a nostro clementia
vectigal huiusmodi audeat postulare.
E683/18/29. CTh 11.22.5 (Herculio pr.pr. Illyr. d. 24 June/25 May 410) Quod
olim meminimus constitutum, hac generali denuo legis praeceptione sancimus, ne
cuiquam liceat praestationes possessionum ad aliud territorium ex alio
transferre, sed omnibus modis in eo loci tributaria agnoscatur illatio, quem
fides censuum (c. Goth. censum V) retinet et necessitas publicae
ascriptionis astringit. Quod si ulterius ab officio praefecturae praesentia vel
priora statuta fuerint temerata, centum librarum auri multa ferietur, sed et
singuli, qui nequaquam prohibitis temperabunt, viginti librarum auri dispendia
sustinebunt.
E684/18/30. CTh 8.17.3 (Isidoro pr.urb. d. 4 Sept 410) Nemo post haec a
nobis ius liberorum petat, quod simul hac lege detulimus. ET
CETERA.
E685/18/30. CTh 8.17.2 (same) In perpetuum hac lege decernimus inter virum et
uxorem rationem cessare ex lege Papia decimarum et, quamvis non interveniant
liberi, ex suis quoque eos solidum capere testamentis, nisi forte lex alia
minuerit (a.m. Iust. + most aliam invenerit R
Iust.Ra) derelicta. Tantum igitur post haec maritus vel uxor sibi
invicem derelinquant, quantum superstes amor exegerit.
E686/18/30. CJ 1.19.6 (same) Universis simul hanc observationem remittimus (r.
C permittimus RM), ut, a quocumque liberae condicionis constituto
vel servo supplicante impetratum fuerit rescriptum, minime requiratur, per quem
preces oblatae sunt.
Tenure of eastern quaestor no.18 ends
411 HONORIO AUG IX ET THEODOSIO AUG IV
E687. CTh 5.16.33 (d. 13 June 411 Const.) ... us (us Vesme tis
Kr.) propositis super data forma cognoverint, eadem emptoribus
intra anni spatium praebeantur, nulli qui hoc tempus excesserit, in
emptionem praerogativam sibimet vindicantes. Verum nullus ambigat
quae compararit penes se propriosque successores in perpetua
hac praestatione canonis firmiter esse mansura.
412 THEODOSIO AUG V
E688. CTh 7.17.1 (Constanti mag.mil. per Thracias d. 28 Jan 412 Const.)
Nonaginta recenti fabricatione contextas, decem his adiectas ex veterum
reparatione lusorias limiti Mysiaco, centum vero decem novas additis antiquarum
instauratione quindecim Scythico, qui in (in delete
Momm.app.) latius diffusiusque porrigitur, sub hac deputari
condicione sancimus, ut per singulos annos veterum renovatione curanda quattuor
iudiciariae in Mysiaco limite et decem agrarienses, in Scythico vero quinque
iudiciariae et duodecim agrarienses novae de integro constructae
instrumentisque suis universis armatae ducis instantia apparitionisque eius
periculo contexantur, ut hoc supplemento per septennium integri numeri
constituti reparatio maturetur, sublimitate tua pro sua industria disponente,
unde earum contextio vel constructio debeat procurari. Quod quidem iam recte
credimus constitutum nobisque indicari praecipimus. Nam si memoratus lusoriarum
numerus cum omni suo instrumento non fuerit apparatus, dux quidem, cuius
tempore dispositio fuerit ista neglecta, triginta librarum auri, officium vero
eius quinquaginta procul dubio multabitur, etiam sublimitatis tuae officio
quinquaginta libras auri condemnationi subiciendo, si non per singulos annos
aut completum numerum aut certe neglegentia praetermissum magisteriae potestati
suggesserit. Illo nihilo minus observando, ut, istis secundum dispositionem
tuae praestantiae ad belli aleam praeparatis atque in conflictus specula
munitissimam stationem vel discursus opportunitatem deligentibus (m.s.v.d.o.d.
Momm.) hae dumtaxat, quaecumque ex veteribus fuerint reformatae,
transvectioni speciei annonariae secernantur.
E689. CTh 14.26.1 (Anthemio pr.pr. d. 28 Jan 412 Const.) In aestimatione
frumenti, quod ad civitatem Alexandrinam convehitur, quidquid de crithologiae
(crithologiae Momm. crithologia V Iust.) et zygostasii
munere et pro nauclerorum (n. Iust.K naucleriorum V
Iust.X) tuenda substantia eminentia tua disposuit, roboramus.
Atque ut curialibus praedae auferatur occasio, iubemus eos ad huiusmodi
sollicitudinem affectandam numquam accedere, sed designata officia tuis
provisionibus examinata (e. Iust. animata V) sollicitudinem
praedictam implere.
E690. CTh 10.22.6 (Anthemio pr.pr. d. 18 May 412 Const.) Si quis consortium
fabricensium crediderit eligendum, in ea urbe, qua natus est vel in qua
domicilium collocavit, his quorum interest convocatis primitus acta conficiat,
sese doceat non avo, non patre curiali progenitum, nihil ordini civitatis
debere, nulli se civico muneri obnoxium, atque ita demum gestis confectis vel
apud moderatorem provinciae vel si is absit apud defensorem civitatis ad
militiam quam optaverit suscipiatur. Quod si absque hac cautione quispiam ad
fabricensium consortium obrepserit, sciat se ad ordinis cui debetur patriaeque
suae munera esse revocandum, ita ut nulla eum nec temporis nec stipendiorum
praerogativa defendat.
E691. CTh 12.1.175 (Lupiano com. et mag.mil. per Orientem d. 18 May 412 Const.)
Hi, quos moderatores provinciarum maximeque Foenices, ordinibus civitatum
prosequentibus docti, ex consortio curiali ad officium culminis tui demigrasse
suggesserint, mox sub fida prosecutione ad eiusdem iudicis transmittatur
examen, qui super eorum nominibus rettulerit, vel sponte civilia munera
subituri, vel, si litigandum putaverint, post sententiam cognitoris, si id ea
suggesserit, ordini mancipandi.
E692. CTh 7.4.32 (Leontio pr.pr. Illyr. d. 17 Aug 412 Const.) Procuratores
curiarum (add eorum Momm.app.?) annonarum et cellariensium
specierum gratia minime fatigentur, quas in dignitatibus constituti, id est
rectores provinciarum et comites solent accipere. Nam cum adaerationis
aestimatio prius per centum et viginti capita exactione solidi tenerentur, per
sexaginta recens redegit aviditas exindeque iam nutrita licentia ad tredecim
(triginta Goth.) tributarios non dubitavit artare, procuratore
damnum, quo ipse subditus fuisset, provincialibus infligente. Ideoque per
cornicularium cuiuscumque provincialis officii hanc sollicitudinem impleri
conveniet, ita ut nulla ab eodem exactionis molestia provincialibus inferatur,
sed erogandas species ex horreis publicis et cellarensium nomine aurum ex
titulo manifesto eidem delegatum (delegato Momm.app.) pro
erogationis qualitate suscipiat, etiam pretium his, qui adaerare voluerint,
depensurus iuxta nundinationem, quae aut foro rerum venalium continetur aut
amplissimae praefecturae est culmini deputata: nec enim queri poterunt, qui vel
species accipient debitas dignitati vel, si auri perceptione laetentur, aequari
se tanto culmini non debebunt (dolebunt Goth. queri non debebunt
Hänel): temerantium etiam audacia punienda officio tui culminis
quinquaginta librarum auri multa continuo percellendo, si rite disposita
observare neglexerit.
E693. CTh 15.3.5 (Anthemio pr.pr. d. 26 Oct 412 Const.) Antiquatis omnibus vel
personalibus rescriptis vel per adnotationes elicitis per Bithyniam ceterasque
provincias possessores et reparationi publici aggeris et ceteris eiusmodi
muneribus pro iugorum numero vel capitum, quae possidere noscuntur, astringi
cogantur.
E694. CTh 15.1.50 (Isidoro pr.urb. d. 29 Oct 412 Const.) Opus coeptum extruatur
et porticus thermas Honorianas praecurrat acie columnarum, cuius decus tantum
est, ut privata iuste neglegeretur paulisper utilitas. Sed ne census sui
quisquam intercepta lucra (l. V iura W) deploret, sed e
contrario cum pulchritudine civitatis etiam fortunas suas auctas esse laetetur
(laetentur W), pro loco quod quisque possederat superaedificandi
(p.l.q.q.p.s. VW pro eo q.q.p. insuper aedificandi
Momm.app.) licentiam habeat. Nam in locum privati aedificii, quod
in usum publicum translatum est, occupationem basilicae iubemus vetustae
succedere, ut contractus quidam et permutatio facta videatur, cum dominus, qui
suum dederat civitati, pro eo habiturus sit ex publico remota omni formidine,
quod inconcusso robore et ipse habere et quibus velit tradere habebit liberam
facultatem.
413 LUCIO V C CONS
Tenure of eastern quaestor no.19 begins
E695-6/19/1. CTh 16.6.6 (ad Anthemium pr.pr. d. 21/20/18 March 413 Const.)
Nullus rebaptizandi scelus arripiat (abripiat Cuiac.) nec eos, qui
orthodoxorum ritu fuerint initiati, caeno profanatarum religionum
haereticorumque sordibus polluere moliatur. Quod licet fidamus metu
severissimae interminationis a nullo penitus, ex quo interdictum est, fuisse
commissum, tamen, ut pravae mentis homines ab illicitis temperent vel
coacti, volumus renovari (renovare W), ut, si quos rebaptizasse, ex quo
lex lata est, quempiam de mysteriis catholicae sectae fuerit detectus, una cum
eo, quia (quia WE qui Cuiac. Iust.) piaculare crimen
commisit (c.c. delete Momm.app.), si tamen criminis per
aetatem capax sit cui persuasum sit, statuti prioris supplicio percellatur. 1.
Illud etiam, quod a retro principibus dissimulatum est (omit est
E Cuiac.) et in iniuriam sacrae legis ab execrandis hominibus
agitatur et ab his potissimum, qui (add a Momm.app.)
Novatianorum collegio desertores ac refugae, auctores se quam potiores
memoratae sectae haberi contendunt, quibus ex crimine nomen est, cum se
Protopaschitas appellari desiderent, inultum esse non patimur. Sed si alio die
Novatiani, quam quo orthodoxorum antistites, praedicandum ac memorabilem
saeculis diem paschae duxerint celebrandum, auctores illius conventionis
deportatio pariter ac proscriptio subsequatur, contra quos acrior etiam poena
fuerat promulganda, si quidem hoc delicto (deiecto Eb) etiam
haereticorum vesaniam superent (superent Momm. superet libri),
qui alio tempore quam quo orthodoxi paschae festivitatem observantes alium
paene dei filium, non quem colimus venerantur.
E697/19/2. CTh 6.13.1 (Prisciano pr.urb. d. 21/18 March 413 Const.) Praepositos
ac tribunos scholarum, qui et divinis epulis adhibentur et adorandi principis
facultatem antiquitus meruerunt, inter quos tribunus (t. Goth. tribunos
R) etiam sacri stabuli et cura palatii numerantur, si primi ordinis
comitivam cum praepositura meruerint (m. Rb Iust.X
meruerunt Ra Iust.KOI) et casu ad altiora non pervenerint,
deposito sacramento inter eos, qui comites Aegypti vel Ponticae dioeceseos
fuerint, quorum par dignitas est, haberi praecipimus (praecepimus R
Iust.O). Sin absque honore comitivae cuiuslibet scholae regimen
fuerint nancti, absolutos militia inter eos, qui duces fuerint provinciarum,
numerari iubemus. ET CETERA.
E698/19/2. CTh 6.20.1 (same) POST ALIA. Hi, quos aut vulgaris
artis cuiuslibet obsequium aut operis publici cura temporalis iniuncta aut
rerum publicarum procuratio levis commissa adeo commendarit, ut comitivae primi
ordinis dignitate donentur, sciant se inter eos qui consulares fuerint amoto
officio quod susceperant nominandos, nisi forte emolumentis contenti, quae
tempore militiae perceperunt, spreto nomine et (et Momm. ac
R) dignitatem consularis viri duxerint respuendam, ne collationis onus
sustineant vel frequentare senatum aliosque huiuscemodi conventus, qui
honoratorum frequentiam flagitant, compellantur. ET CETERA.
E699/19/2. CTh 6.16.1 (same) POST ALIA. Archiatros intra palatium
militantes si comitivae primi ordinis nobilitaverit gradus, inter vicarios
taxari praecipimus, sive iam pridem deposuerunt militiam sive postea
deposuerint, ita ut inter vicarios et duces qui administraverint et hos qui
comitivam primi ordinis meruerint nihil intersit nisi tempus, quo (quod
R Iust.) quis administraverit vel comitivae est indeptus
insignia. ET CETERA.
E700/19/2. CTh 6.14.3 (same) POST ALIA. Eos, qui sub comitivae
primi ordinis dignitate peculiariter ad quamlibet provinciam vel provincias
defendendas milite credito auctoritate nostri numinis destinantur, et eos, qui
vicem illustrium virorum magistrorum militum susceperint peragendam,
ducibus, qui praeter Aegyptum et Ponticam in aliis provinciis administraverint,
adaequamus.
E701/19/2. CTh 6.15.1 (same) POST ALIA. Assessores, qui
cum primi ordinis comitiva virorum illustrium in actu positorum
sive in provinciis sive in sacro comitatu iuverunt consilia vel iuvabunt, inter
eos, qui vicariam praefecturam administrando meruerint, haberi
(habere Cuiac.) post militiam iubemus depositam, quoniam absurdum
est primi ordinis comitiva decoratos inferiores esse vicariis sedis
excelsae, quorum crescit dignitas, cum vicaria potestate comitis primi
ordinis insignibus decorentur. ET CETERA.
E702/19/2. CTh 6.17.1 (same) POST ALIA. Silentio non praeterimus
hos, qui in administratione civili ac provinciae gubernaculis sub
iurisdictionis licentia comites quoque primi ordinis esse
meruerint. Nam hos quoque vicariae dignitatis post depositam
administrationem privilegiis frui oportet.
E703/19/3. CTh 16.6.7 (Anthemio pr.pr. d. 29 March 413) Nefarios Eunomianorum
coetus ac funesta conventicula penitus arceri iubemus: eos, qui episcoporum seu
clericorum vel ministrorum nomine usurpato huiuscemodi coetibus praesunt
quorumve in domibus seu in agris conventicula Eunomianorum celebrantur
illicita, si non ab hoc facinore ignoratione defendantur, cum in hoc fuerint
scelere deprehensi, stilum proscriptionis incurrere et bonorum amissione
coherceri; eos vero, qui fide, ut dictum est, imbutos immani furore rebaptizare
(f.r. Goth. f. baptizare Cuiac.) deteguntur, cum his qui
rebaptizantur si hac sint aetate, cui crimen possit opponi ... .
E704/19/4. CTh 15.1.51 (Anthemio pr.pr. d. 4 Apr 413) Turres novi muri, qui ad
munitionem splendidissimae urbis extructus est, completo opere praecipimus
eorum usui deputari, per quorum terras idem murus studio ac provisione tuae
magnitudinis ex nostrae serenitatis arbitrio celebratur, eadem lege in
perpetuum et condicione servanda, ut annis singulis hi vel ad quorum iura
terrulae demigraverint proprio sumptu earum instaurationem sibimet intellegant
procurandum, earumque usu publico beneficio potientes curam reparationis ac
sollicitudinem ad se non ambigant pertinere. Ita enim et splendor operis et
civitatis munitio cum privatorum usu et utilitate servabitur.
E705/19/5. CTh 14.20.1 (Anthemio pr.pr. d. 15 Apr 413) Qui ministerii nostri
causa exhibendi piscis cura vel sollicitudine tenentur, plus a se exigi quam
quo (quo Momm. quod V) emere potuerint, protestantur, si quidem
in tricenis libris sibi solidus ministretur et (add solido
Momm.?) multo disparem quantitatem vix aegreque valeant comparare.
Ideoque per vicena pondo piscis, primae scilicet qualitatis, memoratis solidus
ministretur. Spatangium sane in primae qualitatis piscem imputari praecipimus,
quod decem librarum pondus sua magnitudine minime excedere videtur.
E706/19/6. CTh 12.1.177 (Leontio pr.pr. Illyr. d. 16 Apr 413 Const.) Etsi
veterum principum sanctiones eos, qui nullis curiae nexibus obligati soli
genitalis amore vel liberalitatis cupiditate suadente munus curiale subierint,
obligari necessitatibus curiarum praecipiunt, tamen vastato Illyrico
consulentes apud omnes dumtaxat Illyrici civitates praecipimus observari, ut,
quisquis posthac integrae opinionis a consortio curiae penitus alienus ultro
munus curiale putaverit subeundum vel oblata dumtaxat pecunia, per quam id ex
integro poterit expediri (e. Goth. experiri V), vel actu muneris
ipsius vel insignibus subeundis, id est (add si
Momm.app.) sive cum populi plausu sive etiam verecundae et
tacitae conscientiae remuneratione contentus, adhibito ordine vel maiore eius
parte illius videlicet civitatis, in qua munus spontaneum crediderit
explicandum, in iudicio rectoris provinciae vel absente eo apud duumviros sive
defensorem eiusdem civitatis primo se curiae non teneri incorrupta ordinis
astipulatione perdoceat, dein si (si delete Momm.app.)
certum munus se explicaturum promiserit, curialium praesentium responsione
munitus, quod nec ipse nec facultates eius aut successores utpote (aut
delete utpote successoris Momm.app.) curialis
inquietudinem sustinebunt, liber et ab omni securus molestia curiali promissum
munus absolvat, nec enim quod coeperit semiplenum deserere permittatur; ita ut
pro hac liberalitate, peracto munere quod sponte promisit, eum honorem in ea
civitate habeat, quem curialis habet eodem munere suscepto pariter et impleto.
1. Sed si quis ex curiali prosapia vel gratia vel angustiis ordinis abusus
praetextu legis per munus aliquod se putaverit curia liberandum, post expletum
munus et gratiosam vel necessitate expressam professionem ordinis nihlio minus
pulsetur a curia utpote curialis. Quam legem, ex quo lata est videlicet
valituram, per omne dumtaxat Illyricum praecipimus observari.
E707/19/7. CJ 3.13.6 (Anthemio pr.pr. d. 27 Apr 413 Const.) Magisteriae
potestati inter militares viros vel privato actore in reum militarem etiam
civilium quaestionum audiendi concedimus facultatem, praesertim cum id ipsum e
re esse litigantium videatur constetque militarem reum nisi a suo iudice nec
exhiberi posse nec, si in culpa fuerit, coerceri.
Tenure of eastern quaestor no.19 ends
E708. CTh 6.27.16 (Anthemio pr.pr. d. 8 Oct 413) Nemo post insignia
principatus, quae stipendiis ac sudore promeruit, nec revocari ad originem, si
forte natus est curialis, nec nominari, quod nefas quidem dictu (dictu
Goth. dictum R) est, perhorrescat. In medio sane militiae tempore
si quem huiusmodi lis iurgiumque perculerit, sua defensione nitatur, nec enim
ordines civitatum suis decurionibus passim spoliari oportet. 1. Quod si forte
quis, ut assolet, honorarii principatus insignibus impetratis isdem (hisdem
R) privilegiis uti voluerit, ita impetrata largitate fruatur, si
incassum se pulsari sub iudiciaria cognitione probaverit, nisi forte
annosa militia et longa stipendiorum mole vexatus et in ordine non
temnendae militiae constitutus principatum non ut laborum
compendium voluit expectare, sed ut portum quietis maluit indipisci. 2.
Quod etiam in his custodiri oportet, qui armata militia perfruuntur, ita
ut divi Valentiniani constitutio valeat potianturque et ipsi fructu
stipendiorum suorum, si eaedem sine ullo naevo excusationis incurrere
valuerunt. 3. Sed his addimus, ut, si quis ex lucrativa causa de substantia
aliquid perceperit curialis, pro contingenti portione onera, quae huiusmodi
facultates secuntur, et universas descriptiones sustineat.
414 CONSTANTIO ET CONSTANTE VV CC CONSS
E709. CTh 11.28.9 (Anthemio pr.pr. d. 9 Apr 414 Const). Per omnes
provincias Orientis ex indictione undecima Valentiaca in quintam usque nuper
transactam indictionem, annorum scilicet quadraginta, id est ex consulatu
divorum Valentiniani et Valentis iterum Augustorum usque ad consulatum
invictissimi Honorii patrui mei septies et meum iterum, omnium generalium
titulorum sub aequa lance tam curiis quam collatori privato et patrimoniali,
divinae quin etiam domui omnique iuri munifico, nec non et cellariis, praeter
trium metallorum debitoribus Docimeni, Proconensis et Troadensis, concessimus
reliqua, sive species sive aes pecunia aurum argentumque debetur, ita ut nec
horreis et praefectoriae arcae nec nostro aliquid ex his aerario debeatur;
sequentis temporis debitis ex indictione sexta usque ad praesentem duodecimam
emergentibus necessitatibus reservatis. De eadem re
scriptum edictum ad populum: ad
Marcianum com(item) s(acrarum)
l(argitionum): Musellio praeposito sacri
cubiculi de titulis ad domum sacram
pertinentibus: ad rectores provinciarum: et
de metallariis edictum ad populum per
provincias Illyrici et ad rectores
provinciarum.
E710. CTh 9.40.22 (ad Anthemium pr.pr. d. 18 Apr 414) Omnes, quos damnationis
condicio diversis exiliis destinatos metas temporis praestituti in carceris
implesse custodia deprehendit, solutos poena vinculisque laxatos custodia
liberari praecipimus nec ullas exilii postmodum miserias formidare. Sit satis
immensorum cruciatuum semel eluisse supplicia, ne, qui aurae communis haustu et
lucis aspectu diu privati sunt intra breve spatium catenarum ponderibus
praegravati, etiam exilii poenam sustinere iterum compellantur.
E711. CTh 6.2.23 (ad Monaxium pr.pr./pr.urb. d. 10 May 414 Const.) Si
quis...is.i.s tota impleta militia ad proximatum et
comitivam dispositionum vel magisterium admissionum
pervenerit, nulla penitus functione vel glebatione
senatoria tum primum ob dignitatem vicariam
fatigetur sitque immunis a septem quoque solidorum
praestatione, quae tenuissimos senatorum assolet
obligare.
E712. CTh 13.3.16 (Monaxio pr.pr./pr.urb. d. 30 Nov 414 Const.) Grammaticos
oratores atque philosophiae praeceptores nec non etiam medicos praeter haec
quae retro latarum sanctionum auctoritate consecuti sunt privilegia
immunitatesque frui hac praerogativa praecipimus, ut universi, qui in sacro
palatio inter archiatros militarunt cum comitiva primi ordinis vel secundi,
nulla municipali, nulla curialium collatione, nulla senatoria vel glebali
descriptione vexentur, seu indepta administratione seu accepta testimoniali (t.
V Iust.I testimonialem Iust.KO) meruerint
missionem, sint ab omni functione omnibusque muneribus publicis immunes nec
eorum domus ubicumque positae militem seu iudicem suscipiant hospitandum. Quae
omnia filiis etiam eorum et coniugibus illibata praecipimus custodiri, ita ut
nec ad militiam liberi memoratorum trahantur inviti. Haec autem et
professoribus memoratis eorumque liberis deferenda mandamus.
E713. CTh 13.3.17 (Helioni mag.off. d. 30 Nov 414 Const.) Artium liberalium
professoribus ac praecipue medicis, qui cum comitivae primi ordinis ac secundi
militant dignitate, privilegia et beneficia a retro principibus praestita nec
non etiam nova ipsis eorumque filiis clementia nostra (add quae
Momm.app.) detulit, ut cohaerens sanctio protestatur: quae (quae
delete Momm.app.) tenaciter observari oportet.
Tenure of eastern quaestor no.20 begins: Eustathius
E714/20/1. CTh 1.7.4 (ad Hypatium mag.mil. per Orient. d. 13 Dec 414 Const.)
Apparitores officii tuae praestantiae ad aliud iudicium trahi ex auctoritate
sacrorum rescriptorum minime oportebit, etiamsi quis id a nostra clementia
vel exposita vel suppressa veritate meruerit. Sciat igitur illustris
magnificentia tua sub te, sive civiliter sive criminaliter appetuntur, eos
litigare debere.
415 HONORIO X ET THEODOSIO VI AUGG CONSS
E715/20/2. CTh 3.1.9 (ad populum d. 17/19 Feb 415 Const.) Venditiones
donationes transactiones, quae per potentiam extortae sunt, praecipimus
(praecepimus NECL) infirmari.
E716/20/3. CTh 9.28.2 (Aureliano pr.pr. II d. 5 March 415 Const.) Non est
sanctitatis (add tuae Momm.app.) negotium rapinis et
praedis fidem adhibere, quando quidem haec scelera velut contagium quoddam
funestae pestis debeant declinari. Nec enim crimen dissimile est rapere et ei,
qui rapuerit, rapta servare.
E717/20/4. CTh 8.1.15 (Hypatio mag.mil. per Orientem d. 16 March 415 Const.) Ex
insinuatione magnificentiae tuae cognitis his, quae a scriniariis officii tui
crudeliter perpetrantur, dum actuariis sua pravitate permixta freti, potestate
chartarum, rationes eorum pro sua voluntate perscribunt, generali lege
censemus, ut ad exemplum numerariorum, quorum ob fraudes haec dudum forma
processit, a chartarum cura triennio finito pellantur numquam ad eam ulterius
admittendi. Cum his, qui ante ab huiusmodi consortio quoquo (quoquo
Goth. quoque R) pacto recesserunt, ita ad (itaque
Momm.app.) principatum officii, si maluerint, praestolentur ac
(hac R) pecunia, quam actuariis quolibet genere extorserunt, fisco
vindicanda. Quod et in posterum observabitur, si quis ex scriniariis eiusdem
officii aliquos cum actuariis contractus habuerit, quoniam hoc collegium
commerciumque penitus convenit inhiberi.
E718/20/5. CTh 8.12.8 (Aureliano pr.pr. d. 23 March 415 Const.) (Cum constet
Momm.app.?) donationes debere sortiri perpetuam firmitatem, quas
corporalis traditio fuerit subsecuta, sancimus, ne ususfructus exceptio pro
traditione possit intellegi. Qui enim post liberalitatem re donata perfrui
concupiscit, hoc sibi quo voluerit modo, consignata videlicet possessione,
debet praecipuum custodire, ne imperfecta vacillet donatio. 1. Gestorum quoque
confectionem sive ante traditionem sive post traditionem fieri oportebit, ut
instrumentum, quo continetur munificentia, apud acta publicetur, in hac quidem
urbe apud magistrum census, in provinciis vero apud provinciarum rectores vel,
si praesto non fuerint, apud magistratus municipales vel si civitas ea vel
oppidum, in quo donatio celebratur, non habeat magistratus, apud defensorem
plebis, in qualibet civitate fuerit repertus: curatores enim civitatum ab
huiuscemodi negotio temperare debebunt, ne tanta res eorum concidat vilitate.
Sed iam allegatas apud curatores donationes et gesta confecta valere necesse
est, in posterum omnibus, quae statuta sunt, observandis, quoniam, si quid
fuerit praetermissum, nullius momenti videbitur esse donatio. 2. Gesta autem
confici super rebus etiam alibi collocatis ubicumque sufficiet, ita ut traditio
corporalis in locis, ubi res donata consistit, omni modo celebretur.
E719/20/6. CTh 3.12.4 (Aureliano pr.pr. d. 16/17/26 May/June/Dec 415 Const.)
Tamquam incestum commiserit, habeatur, qui post prioris coniugis amissionem
sororem eius in matrimonium proprium crediderit sortiendam; pari et simili
ratione etiam, si qua post interitum mariti in germani eius nuptias crediderit
aspirandum: illo (illud S) sine dubio insecuturo, quod ex hoc
contubernio nec filii legitimi habebuntur (habeantur E) nec in sacris
patris erunt (omit n.i.s.p.e. BO) nec paternam ut sui suscipiunt
(suscipiant BECLa) hereditatem.
E720/20/7. CTh 11.28.10 (Aureliano pr.pr. d. 11 July 415 Const.) Indulgentiam,
quam ex undecima indictione Valentiaca in quintam usque nuper transactam
generaliter per omnes provincias et populos sparsimus, nonnulli visi sunt in
suum compendium rapinamque convertere, ut fierent privata debita, quae fuerant
publica. Ideoque ut largitatem nostram non nomine, sed re ipsa provinciales
experiantur, a nullo ordine obtentu anticipatae per se illationis ulterius
aliquid exigantur, cum eis sufficere debeat ad medellam, quidquid et ipse ex
eadem indulgentia meruerunt, quam sacrilego animo temerare conati sunt.
E721/20/8. CTh 10.10.26 (Maximo com.rer.priv. d. 25 July 415/414) Antecedentium
temporum constituta firmamus, ut carere se fructu impetrati noverint, qui
contra geminatam praeceptionem contenderint. Nec cuiquam liberum permittatur
arbitrium instructionis sollemnitate transgressa quicquam improbum de nostra
clementia flagitare, cum oporteat instructionis luce evidenter agnosci, cuius
aestimatio meritum ponderandum sit, quod (aestimationis m.p.s., quo
(Momm.app.?) nostra munificentia relaxatur.
E722/20/9. CTh 5.12.2 (Aureliano pr.pr. d. 5 Aug 415 Const.) Nulli penitus
liceat, sive salvo canonis servato iure sive cum imminutione
canonis patrimonialis, vel limitotrofos sive saltuenses per
Orientem vel fundos patrimoniales postulare. Nemo
potiatur his ne in subreptiva quidem id promeruerit
petitione per speciale beneficium, vel exquisita fraude
vel quo alio artificio ultro in quemquam liberalitas
nostra processerit, quandoquidem nec enfyteuticario
mutari proprium ius per petitionem huiusmodi censemus nec
canoni aliquid detrahi vel imminui, et cum praedium ipsum
revocari debuerit. Futuras prohibere contec ... (expect contentiones
solliciti Momm.app.) improbas petitiones arcemus, ut a
principio nec suscipi nec instrui eas generali sanctione
mandemus, quo praediorum labor enfyteuticarius per Orientem
propriam praerogativam retineat nec novus possessor iura aliena
perturbet.
E723/20/10. CTh 7.7.4 (Aureliano pr.pr. et patricio d. 5 Sept 415) Possessores
nihil plus debent, quam quod nostro (add aerario
Momm.app.) arbitrio nostrae perennitatis et magnificae sedis tuae
dispositione per annos singulos iubentur inferre. Nec vero milites aliquid
praesumere debent, nisi quod largitate nostri numinis consequentur. Ideoque
possessores vel coloni super pratis nullam molestiam patiantur.
E724/20/11. CTh 7.7.5 (comitibus et magistris militum d. 5 Sept 415) Prata
provincialium nostrorum perniciosum est militum molestia
(molestia R.Vesme Iust. molestiis
R.Cuiac.) fatigari. Ideoque lege ad amplissimam
praefecturam promulgata censuimus (censuimus R
Iust.Cuiac. censemus Iust.KOI), ne hoc deinceps
usurpetur. Super qua re universos quorum interest convenire tua
magnificentia non moretur, ne permittant possessores vel colonos
pratorum gratia (gratia Iust. gravi R) qualibet importunitate
vexari.
E725/20/12. CTh 1.8.1 (Florentio mag.mil. d. 15 Oct 415 Const.) Viro illustri
quaestore Eustathio suggerente cognovimus per innovationem quorundam a minore
laterculo praeposituras fuisse sublatas, quod iam in alteram consuetudinem
derivatum ex integro revocare noluimus. Quadraginta vero praeposituras minori
laterculo pro infra scripta instructione eius restitui praecipimus, ut de
scrinio memoriae de cetero emittantur, observaturo sublimitatis tuae officio,
ut nihil de memorato sibi usurpet, quo (quo Wenck quod A) pro
parte habeat inconcussum quod contra rationem fuerat immutatum. Scripta
eodem exemplo Sapricio magistro militum,
Helioni magistro officiorum et Eustathio
quaestori.
E726/20/13. CTh 16.8.22 (Aureliano pr.pr. II d. 20/19 Oct 415 Const.) Quoniam
Gamalielus existimavit se posse impune delinquere, quo (quo E quod
V) magis est erectus fastigio dignitatum, illustris auctoritas tua sciat
nostram serenitatem ad virum illustrem magistrum officiorum
direxisse praecepta, ut ab eo codicilli demantur honorariae praefecturae, ita
ut in eo sit honore, in quo ante praefecturam fuerat constitutus ac deinceps
nullas condi faciat synagogas et si sint in solitudine, si sine seditione
possint deponi, perficiat, et ut inter (in E) Christianos nullam habeat
copiam iudicandi; et si qua inter eos ac Iudaeos sit contentio, a rectoribus
(rectore Momm.app.) provinciae dirimatur. Si Christianum vel
cuiuslibet sectae hominem ingenuum servumve Iudaica nota foedare temptaverit
(f.t. V temptare voluerit E) vel ipse vel quisquam Iudaeorum,
legum severitati subdatur. Mancipia quoque Christianae sanctitatis si qua apud
se retinet (retinent E), secundum Constantinianam legem ecclesiae
mancipentur.
E727/20/14. CTh 6.23.1 (Urso pr.urb. et Aureliano pr.pr. Orient. et Strategio
pr.pr. Illyr. d. 31 Oct 415 Const.) Decuriones nostri palatii post
emensum fideliter obsequium, post deposita sacramenta militiae, ex quo
haec sanximus, inter eos, qui ex ducibus sunt, tamquam et ipsi
administraverint, esse praecipimus in adoranda nostra serenitate,
ut (et Cuiac.) in salutandis administratoribus et reliquis
praedicti honoris privilegiis, sed ita, ut in amplissimo et
venerabili ordine inter allectos et immunes a senatoriis
distributionibus habeantur nec descriptio glebalis eos in eo
attineat.
E728/20/15. CTh 16.5.57 (Aureliano pr.pr. II d. 31 Oct 415 Const.) Montanistae
conveniendi vel celebrandi coetus ademptam sibi et creandi clericos omnem
intellegant facultatem, ita ut, si conventus illicitos celebraverint, clerici
eorum et episcopi sive presbyteri vel diaconi, qui nefaria conventicula ineunda
temptaverint vel creare clericos ausi fuerint vel etiam creari acquieverint,
stilum deportationis excipiant. 1. Hi vero, qui ad celebrandos interdictos
conventus eos susceperint, ea ipsa re, in qua hoc fieri concesserint et
execrabilia mysteria celebrari (celebrari E celebrare VW), procul
dubio intellegant se spoliandos, sive domus ea fuerit sive possessio; si vero
(si vero Beck sive libri) procuratores ignorantibus dominis eos
susceperint, in exilium se vehementer cohercitos non ambigant ablegandos
(obligandos W). 2. Si qua etiam propria eorum nunc (etiamnunc p. eorum
Momm.app.) extant aedificia, quae non ecclesiae, sed antra debent
feralia nominari, venerabilibus ecclesiis orthodoxae sectae cum donariis
addicentur. Quod quidem ita fieri oportebit, ut abstineantur privatorum rebus,
ne sub obtentu rerum ad ecclesias Montanistarum pertinentium adversus privatos
spoliatio ac direptio perpetretur.
E729/20/16. CTh 16.5.58 (Aureliano pr.pr. II d. 6 Nov. 415 Const.) Domus
Eunomianorum propriae clericorum, quae apud inclytam urbem habentur, fisci
viribus addicantur, in quibus nefarios conventus habitos vel iteratum baptisma
claruerit, quod in modum semel nati hominis semel a deo conceditur. 1. Quod
facinus ne etiam a ceteris haereticis perpetretur, commonemus, similem
exspectaturis poenam etiam aliis clericis haereticis, si divinum baptisma
nefarie crediderint iterandum: 2. ne eo quoque extra poenam relegationis
futuro, qui sponte atque ultro passus fuerit ad secundum se baptisma et
geminata semel indultae (indulta VW) fidei mysteria imbui temere vel
perperam devocari: 3. pari poena deportationis absque alicuius intercessione in
Eunomianos clericos processura, si conventus exercere vel in hac inclyta urbe
vel in provinciis, civitatibus ac territoriis vel creare ausi fuerint clericos
pestiferi dogmatis vel creari. 4. Confirmatis itaque prioribus legibus, quae
promulgatae sunt tam (tamen V1) circa inhibendos (intuendos E)
conventus Eunomianorum quam etiam circa interdictas novissimas voluntates aut
liberalitates, illud addimus, ut, si qui de Eunomianis speciali beneficio
meruerant (meruerunt E), ut eis testamenti factio indulgeretur vel
donandi vel accipiendi ex largitate licentia tribuatur (delete t.
Momm.?), priventur hoc beneficio et pares ceteris sint, quibus pares
sunt in dogmatis pravitate. Nulli penitus testari liceat Eunomiano in
Eunomianum, nulli eiusdem perversitatis ex testamento quicquam percipere
Eunomiani; nemo (add Eunominianus Eunomiano Momm.app.)
donet nec Eunomianus ab Eunomiano liberalitatem praedii vel domus acccipiat,
etiamsi per interpositam alterius sectae personam vel titulum venditionis
imaginariae fraus quaedam legi fuerit excogitata. Tantum hi, qui ab intestato
venturi sunt ex legibus, in eorum hereditate succedant atque his locus pateat
sucessionis, ad quos iura sanguinis legitimas intestatorum deferunt
hereditates. 5. Conventicula etiam eorum in domos si qua fuerint vel
possessiones, pro norma generalium sanctionum (add eae
Momm.app.) aerario nostro absque dubio socientur sibi hoc
imputante domino, qui interdictos coetus sciens passus est sub tecto proprio
vel in praedio rustico exerceri (exercere V). 6. Illo incunctanter
exsequendo, ut ubiubi (ubiubi V ubi E) repperti fuerint
Eunomianorum clerici, qui auctores iterati baptismatis exstiterunt, comprehensi
in perpetuum sub poena deportations ad exilium deducantur. 7. Etiam illo
addendo, ut nemo Eunomianus vel militet vel provinciam sub administratione
cuiuslibet officii suscipiat gubernandam.
E730/20/17. CTh 11.24.6 (Aureliano pr.pr. d. 3 Dec 415) Valerii, Theodori et
Tharsacii examinatio conticiscat, illis dumtaxat sub Augustaliano iudicio
pulsandis, qui ex Caesarii et Attici consulatu possessiones sub patrocinio
possidere coeperunt. Quos tamen omnes functionibus publicis obsecundare
censemus, ut patronorum nomen extinctum penitus iudicetur. Possessiones autem
adhuc in suo statu constitutae penes priores possessores residebunt, si pro
antiquitate census functiones publicas et liturgos, quod homologi coloni
praestare noscuntur, pro rata sunt absque dubio cognituri. 1. Metrocomiae vero
in publico iure et integro perdurabunt, nec (nec Goth. ne V)
quisquam eas vel aliquid in his possidere temptaverit, nisi qui ante consulatum
praefinitum coeperit procul dubio possidere, exceptis convicanis, quibus
pensitanda pro fortunae condicione negare non possunt. 2. Et quicumque in ipsis
vicis terrulas contra morem fertiles possederunt, pro rata possessionis suae
glebam inutilem et collationem eius et numera (add ne Goth.)
recusent (recognoscent apud Hänel). 3. Ii sane, qui vicis
quibus ascripti sunt derelictis (q.v.q.a.s.d. delete
Momm.app.), et qui homologi more gentilicio nuncupantur
(add et vicis quibus ascripti sunt derelictis Momm.app.),
ad alios seu vicos seu dominos transierunt, ad sedem desolati ruris constrictis
detentatoribus redire cogantur (r.c. astrictis d. Momm.app.?),
qui si exsequenda protraxerint, ad functiones eorum teneantur obnoxii et
dominis restituant, quae pro his exsoluta constiterit. 4. Et in earum
metrocomiarum locum, quas temporis lapsus vel destituit vel viribus vacuavit,
ex florentibus aliae subrogentur. 5. Arurae quoque et possessiones, quas
curiales quolibet pacto publicatis apud acta provincialia desideriis suis vel
reliquerunt vel possidere alios permiserunt, penes eos, qui eas excoluerunt et
functiones publicas recognoscunt, firmiter perdurabunt, nullam habentibus
curialibus copiam repetendi. 6. Quidquid autem in tempus usque dispositionis
habitae a viro illustri decessore sublimitatis tuae ecclesiae venerabiles, id
est Constantinopolitana atque Alexandrina possedisse deteguntur, id pro intuitu
religionis ab his praecipimus firmiter retineri, sub ea videlicet sorte, ut in
futurum functiones omnes, quas metrocomiae debent (d. delete
Momm.app.) et publici vici pro antiquae capitationis professione
debent, sciant procul dubio subeundas. 7. Nequaquam cefalaeotis, irenarchis,
logografis chomatum et ceteris liturgis sub quolibet patrocinii nomine publicis
functionibus denegatis, nisi (si Momm.app.) quid ex his quae
exigenda sunt vel neglegentia vel contemptus distulerit. 8. (add Qui
Goth.) metrocomias possidere nostro beneficio meruerunt, et publicos
vicos committere compellantur.
E731/20/18. CTh 16.10.21 (Aureliano pr.pr. II d. 7/8 Dec/Sept 415/416)
POST ALIA. (add Eorum O) qui profano pagani ritus
errore seu crimine polluuntur, hoc est gentiles, nec ad militiam admittantur
nec administratoris vel iudicis honore decorentur.
416 THEODOSIO AUG VII ET PALLADIO V C CONSS
E732/20/19. CTh 6.27.18 (Helioni mag.off. d. 20 Jan 416/415 Const.) Ad scholam
agentum in rebus passim plurimi velut ad quoddam asylum convolarunt, quos vita
culpabiles et origo habet ignobiles et ex servili faece prorupisse demonstrat.
Et quoniam sublimitati tuae adnuimus eam, quam quaesierat, potestatem,
adhibenda est competens medicina, ut exploratione diligenter agitata
discingendo (discingendos Momm.app.) abicias
puniasque cohercendos, quo remotis abiectis pessimis
criminosis, spectata militia in statum pristinum revocata bonorum
virorum collegio frequentetur.
E733/20/20. CTh 6.26.17 (Eustathio v.i. quaestori et Helioni v.i. mag.off. d. 6
Feb 416 Const.) Pro biennio annum solum agere deinceps decernimus eos,
qui in tribus scriniis memoriae epistularum libellorumque ordine ac merito
stipendiorum ad gradum pervenerint proximorum. Sed inter cetera
privilegia, quae divalibus beneficiis sacris scriniis attributa sunt quaeque
salva atque intemerata in perpetuum manere decernimus, ut eorum, qui potestatem
vicariam administraverint, pro tenore veterum et nostrarum sanctionum hi, qui
proximatum egerint, honore censeantur. 1. Secundi etiam ordinis comitivae
codicillos accipiant, cum eum locum nancti fuerint, in quo hactenus tertiae
comitivae gradu fruebantur, ita ut ex lege iam debitos atque sollemnes
codicillos genuino die natalis meae clementiae in posterum, dum agunt
proximatum, singulis quibusque annis accipiant, post depositum actum inter eos,
qui vicariam postestatem egerint, honorandi. Quam legem secundum ipsorum
petitionem praeter tres melloproximos, id est Benagium, Hypatium
et Theodorum, circa omnes alios valere praecipimus.
E734/20/21. CTh 6.32.1 (Narsi v.s. comiti et castrensi sacri palatii d. 8 Feb
416 Const.) In officio spectabilitatis tuae secundum formam
divalium responsorum post completum tempus praefinitum, id est biennium,
prioribus decedentibus insequentes ad locum pro merito laborum
stipendiorumque succedant. Nec ulla licentia tribuatur his, qui
impletum deposuerint officium, denuo ad eandem militiam vel sollicitudinem
remeandi.
E735/20/22. CTh 12.1.180 (Urso pr.urb. d. 17 Feb 416 Const.) Licet augeri
coetum amplissimum cupiamus, cuius consortio gratulamur, tamen, si quis
functionibus involutus et nexibus municipalis ordinis innodatus codicillos
clarissimatus potuerit impetrare, nec suscipiendos eos tua sublimitas nec
penitus allegandos esse cognoscat. Nec enim credimus utrumque per unum, prout
convenit, posse compleri.
E736/20/23. CTh 4.4.5 (edictum ad populum urbis Constantinopolitanae et ad
omnes provinciales d. 13 March 416 Const.) Nolumus convelli deficientium
scriptas (scripturas HNBXPMLQSK) iure ac sollemniter voluntates
(voluntatis E), dum quoddam (quondam B) morientis supremum et
(omit et O Momm.app.) non ad scriptum processisse
confirmatur (firmatur NF firmetur H) arbitrium, tamquam
patrimonium suum ad nos deficiens maluerit pertinere. Omnibus enim privatis et
militantibus interdicimus, ut (ut libri et Iust. ne
H) huiusmodi perhibeant testimonia, et falsi criminis reos teneri
praecipimus (praecepimus NBL), si, cum (etsi B) scriptae iure ac
sollemniter deficientium extiterint (fuerint OCa) voluntates, non
scriptum aliquid sub nostrorum nominum mentione (mentionem PMLQK) falso
(falsum N) astruere moliantur. Nemo itaque relictus vel legibus ad
successionem vocatus nostrum (nostrorum N) vel potentium
nomen horrescat; nemo ferre (non offerre H) testimonia in hunc modum vel
suscipere gestis huiusmodi voces audeat nostro (nostrorum
BXCPMLQASK) vel etiam privatorum potentium nomine. Maneat arbitrium,
quod vera et sollemnis scriptura commendat; excludatur, si quid adversus eam
vel deficientis animum sub (super Seeck) deferenda hereditate nostrae
perennitati per testimonia non scripta et falso contexta asseveratur; nemo
scriptis proprium auferat robur et non scriptis sub praetextu nostri vel
potentium nominis ingerat firmamentum (firmitatem H).
E737/20/24. CTh 7.9.4 (Aureliano II pr.pr. d. 10 May 416) Nullus eorum, qui per
quaslibet aedes habitaculi causa recepti fuerint, vel oleum et ligna
flagitare contendat, nam et sic militibus nostrae sufficient largitates et
collatoribus annua tantummodo semper imminebit indictio.
E738/20/25. CTh 6.30.21 (Anysio com.sacr.larg. d. 29 June 416 Const.) Ad
similitudinem sanctionis, quam de proximis sacrorum promulgavimus
scriniorum, etiam in officio sacrarum largitionum atque privatarum pro
biennio annum sub perpetua observatione praecipimus custodiri. In
venerabili natali perennitatis meae Theodosii exemplo proximorum
annus suscipiat exordium promotionis, et privilegia, quae huiusmodi
officiis vel primicerio sacris legibus deferuntur, integra
illibataque serventur.
E739/20/26. CTh 14.16.2 (Urso pr.urb./pr.pr. d. 23 July 416 Const.) Nulli, ne
divinae quidem domui nostrae frumentum de horreis publicis pro annona penitus
praebeatur, sed integer canon mancipibus consignetur, annona in pane cocto
domibus exhibenda. Ita enim debet canon ab inclytae memoriae Constantino
praestitutus nec non a divo pietatis meae avo auctus expendi, quoniam crescit
inopia, si frumento, quod pro annona tribuitur, ad usus alios deputato cogentur
sibi de publico emere (vendere VW Inst. venire
Momm.app.) quae aliis vendere potuissent.
E740/20/27. CTh 12.1.182 (Monaxio pr.pr. d. 26 Aug 416) Nemo posthac
(add nisi Momm.app.) munerum ordine transcurso ad altioris
(altiores Halberstad) curiae honores audeat pervenire, sed prius
universis functionibus per ordinem propriae civitatis expletis tum demum ad
competentem honorem singuli venire deproperent.
E741/20/28. CJ 1.46.2 (Monaxio pr.pr. d. 27 Aug 416 Eudoxiopolis) Praecipimus,
ne quando curiales (curialis CM) vel privatae condicionis homines ad
militare exhibeantur iudicium vel contra se agentum (agentium M)
actiones excipiant vel litigare in eo cogantur. Interminationem autem
quinquaginta librarum auri adversus comitianum officium proponi decernimus, si
quid (quidem M) contra haec aliquando temptaverit.
E742/20/29. CTh 9.40.23 (Monaxio pr.pr. d. 30/28 Aug/Sept 416) Rectores
provinciarum conveniri praecipimus, ut ii, qui pro suo crimine exilii sub certo
temporis spatio subire decreti sunt, exacto praefinito tempore nec claustris
carceralibus nec in locis, in quibus exules versati sunt, teneantur.
E743/20/30. CTh 11.28.11 (Monaxio pr.pr. d. 9 Sept 416) Primipili reliqua,
tamquam ad nuper emissam generalem indulgentiam minime pertineant, flagitari
cognovimus. Ideoque sancimus primipili quoque reliqua eiusdem temporis relaxari
nec quemquam debere pro eo tempore, quod indulgentia definivit, primipili vel
cuiuslibet alterius tituli gratia conveniri praeter Docimeni, Proconensis et
Traodensis metallorum debitores, quos et (expect nec
Momm.app.) dudum latae indulgentiae series comprehendit.
E744/20/31. CTh 16.2.42 (Monaxio pr.pr. d. 29/24 Sept/5 Oct 416 Const.) Quia
inter cetera Alexandrinae legationis inutilia hoc etiam decretis scriptum est,
ut reverentissimus episcopus de Alexandrina civitate aliquas ... non exire
(aliquo ... non exirent Goth.), quod quidem terrore eorum, qui
parabalani (parabolani Goth. Ducangius) nuncupantur, legationi
insertum est, placet nostrae clementiae, ut nihil commune clerici cum publicis
actibus vel ad curiam pertinentibus habeant. 1. Praeterea eos, qui parabalani
vocantur, non plus quam quingentos esse praecipimus (praecepimus E), ita
ut non divites et qui hunc locum redimant, sed pauperes a corporatis pro rata
Alexandrini populi praebeantur, eorum nominibus viro spectabili praefecto
Augustali videlicet intimatis et per eum ad vestram magnitudinem referendis. 2.
Quibus neque ad quodlibet publicum spectaculum neque ad curiae locum neque ad
iudicium accedendi licentiam permittimus, nisi forte singuli ob causas proprias
et necessitates iudicem adierint, aliquem lite pulsantes vel ab alio ipsi
pulsati vel in communi totius corporis causa syndico ordinato, sub ea
definitione, ut, si quis eorum haec violaverit, et brevibus parabalani
eximatur, et competenti supplicio subiugetur nec umquam ad eandem
sollicitudinem revertatur. 3. Loco autem mortuorum viro spectabili
praefecto Augustali subrogandi dedimus potestatem, sub ea
condicione, quae superius designatur.
E745/20/32. CTh 12.12.15 (Monaxio pr.pr. d. 5 Oct/29 Sept 416 Const.) Quotiens
legatio destinatur, universos curiales praecipimus, qui intra urbem consistunt,
si non aegritudine vel alia inexcusabili necessitate impediuntur, in locum
curiae convenire et decreta sua propria subscriptione firmata viro spectabili
praefecto Augustali insinuare, ut eius relatione tuis virtutibus intimata et
sub examine tuo perpensa venire necne legati debeant, ordinatur: nulli penitus
legatione libera committenda et auro coronario non, sicut nuper factum est
(add venditis honoribus Momm.app.), ab his
colligendo, qui venditis honoribus (delete v.h.
Momm.app.), ut ad gradus altiores venirent, contra licitum
coemerunt, quos quidem recepta summa quam dederunt universa munia patriae
implere praecipimus, sed a curia omni praestando; vindicta huius facinoris tuae
sublimitati permissa. ET CETERA.
E746/20/33. CTh 6.33.1 (Helioni com. et mag.off. d. 4 Nov 416 Const.) Quattuor,
qui ex corpore decanorum ad primum militiae gradum pervenerint, biennii
spatio primiceriatus gerant officium, neque ulterius cuiquam hoc loco
liceat immorari, ut omni gratia et ambitione cessante post duorum annorum
curricula succedant prioribus subsequentes.
E747/20/34. CTh 6.25.1 (Monaxio pr.pr. d. 11 Nov 416 Const.) Qui ex
devotissimis domesticorum scholis praepositi labarum (labarum
Iust.KIa laborum Iust.OIb) nostro iudicio et
stipendiorum sudoribus promoventur, ad similitudinem decem primorum
domesticorum clarissimi sint inter allectos, ita ut ex
consularibus habeantur. Nam et (et T omit R)
senatorio nomine et immunitate digni sunt, quos nostri lateris comitatus
illustrat.
E748/20/35. CTh 6.27.17 (Helioni mag.off. d. 11 Nov 416/415 Const.) Merito
magnificentia tua concessam sibi pridem a nostra maiestate licentiam pro
removendis his, quorum consortio agentum in rebus schola laborabat, ad nostram
denuo auctoritatem credidit revocandam. Nulli igitur posthac sine nostrae
maiestatis auctoritate discingendi agentem in rebus, nulla eximendi pateat
copia, nam probata schola et animadversionem vereri iudicis et nullam debet
timere contumeliam vilitatis.
E749/20/36. CTh 6.24.8 (Monaxio pr.pr. d. 17 Nov 416 Const.) Devotissimis
domesticis, quos nobis, ut iudicio nominis apparet, familiarius militando ...
(add adiunximus rogantibus Momm.?) optatam protulimus sanctionem,
ut praeter primicerios decem primi eorum, cum ad memoratum decemprimatus gradum
pervenerint, statim clarissimo nomine decorentur et inter allectos velut
exconsulares habiti senatoria se praeditos gaudeant dignitate, ad eundem
clarissimatus honorem sequentibus, cum priores exierint, accessuris, ita tamen,
ut immunes (add a Cuiac.) senatoriis functionibus penitus
habeantur.
E750/20/37. CTh 6.24.9 (Monaxio pr.pr. d. 18 Dec 416 Const.) Devotissimos
protectores, qui armatam militiam subeuntes non solum defendendi
corporis sui, verum etiam protegendi lateris nostri
sollicitudinem patiuntur, unde etiam protectorum nomen
sortiti sunt, inglorios esse non patimur, sed ut devotissimis nuper
protectoribus domesticis, ita his quoque honorem congruum condonamus, ut
praeter primicerium decem primi eorum clarissimatus dignitate
fulciantur et per ordinem primis exeuntibus qui ad decem primorum
(priorum T) numerum vocante gradu subierint (subierunt T),
continuo cum ipsa loci accessione clarissimatus sibimet vindicent
dignitatem et in amplissimo ordine inter allectos velut ex consularibus
habeantur, nullis senatoribus muneribus astringendi.
417 HONORIO AUG XI ET CONSTANTIO V C II CONSS
E751/20/38. CTh 8.12.9 (Monaxio pr.pr. d. 14/12 March/28 Feb 417 Const.) Legis
a nobis paulo ante latae cetera quidem cautio necessaria nobis admodum visa
est, sublata vero in donationibus species traditionis, quam olim retentio
ususfructus induxerat (indulserat BGE iniunxerat Pith.), non sine
magna ratione desiderata (add ergo BG) est, cum observationem
iuris (obstrictionem ius Momm.app.?) contrahere potius
quam propagare debeamus. Ideoque ius pristinum renovamus (revocamus Gt),
ut quisquis rem alienam donando vel in dotem dando usumfructum eius retinuerit,
etiamsi stipulatus non fuerit, eam continuo tradidisse credatur (dicatur
O), nec (nec edd. ne libri et Iust.) quid
amplius requiratur, quo magis videatur facta traditio, sed omni modo (omnino
B) idem sit in his causis usumfructum retinere quod (quam
BG) tradere.
E752/20/39. CTh 16.9.4 (Monaxio pr.pr. d. 10/11 Apr 417 Const.) Iudaeus servum
Christianum nec comparare debebit nec largitatis titulo consequi. Qui non hoc
observaverit, dominio sibi petulanter acquisito careat, ipso servo, si quod
fuerit gestum sua sponte duxerit publicandum, pro praemio libertate donando.
Verum ceteros, quos rectae (recte V) religionis participes
constitutos in suo censu nefanda superstitio iam videtur (videatur G)
esse sortita vel deinceps hereditatis seu fideicommissi nomine fuerit (fuerint
G) consecuta, sub hac lege possideat, ut eos nec invitos nec volentes
caeno propriae sectae confundat, ita ut, si haec forma fuerit violata, sceleris
tanti auctores capitali poena proscriptione comitante plectantur (plectentur
VE).
Tenure of eastern quaestor no.20 ends
E753. CTh 7.11.2 (Monaxio pr.pr. d. 28 July 417 Const.) Lege dudum lata, quae
omnem licentiam exigendi ab provincialibus lavacra tribunis et comitibus
inferioribus denegavit, duces limitis Eufratensis diurnos tremisses pro lignis
et balneis exegisse comperimus. Ideoque praecipimus memorati limitis duces,
quos abhinc triennio talia sibi contra legem lucra vindicasse constiterit, in
duplum ea redhibere et in posterum sub eiusdem poenae metu hanc exactionis
licentiam prohiberi.
E754. CTh 15.11.2 (Monaxio pr.pr. d. 27 Sept 417 Const.) Praesidalis officii
Eufratensis deploratione comperimus eos, qui transductioni ferarum a duciano
officio deputantur, pro septem vel octo diebus contra legationum (delegationum
Momm.app.) formam tres vel quattuor menses in Hieropolitanam
urbem residentes post expensas tanti temporis etiam caveas exigere, quas nulla
praeberi consuetudo permittit. Ideoque praecipimus, bestias, quae ad comitatum
ab omnibus limitum ducibus transmittuntur, non plus quam septem diebus intra
singulas civitates retineri; scientibus ducibus et eorum officiis, si quid
contra haec commissum fuerit, quinas se libras auri fisci viribus illaturos.
E755. CTh 8.1.16 (Vitaliano duci Libyae d. 24/25 Oct 417 Const.) Nemo de
numerariis tui officii seu domesticis vel scriniariis sive adiutoribus post
completum sui temporis actum ad eandem rursus sollicitudinem audeat aspirare, X
auri librarum condemnatione proposita, si quis hanc violare voluerit
sanctionem, eadem poena officio quoque proposita, si per ambitionem vel
avaritiam ex his aliquid temerari concesserit.
E756. CTh 6.27.19 (Helioni mag.off. d. 27 Nov 417 Const.) Agentum in rebus
indiscreta merita esse non sinimus nec indignos frui privilegiis
laborantum. Ideoque sancimus, ut nullus ex his emendicato
suffragio ad honorem principatus audeat aspirare, nisi quem ordo militiae ac
laborum testimonium ad hunc honoris gradum provexerit. Quod si quis
corporis (corporis Goth. corporali Cuiac.) imbecillitate
quassatus eoque modo laboris impatiens (i. R impatientia
Cuiac.) longam militiae seriem tolerare non patitur, is non ante
dignitatem principatus honorariam mereatur, quam si XX annorum stipendia
complevisse (add se Momm.app.) scholae totius attestatione
docuerit. Hos sane, qui quoquomodo per ambitionem sine ullo stipendiorum
suffragio memoratam principatus adepti sunt dignitatem, post eos, qui laborum
merito consecuti sunt, numerari decernimus.
418 HONORIO XII ET THEODOSIO VIII AUGG CONSS
E757. CTh 16.2.43 (Monaxio pr.pr. d. 3 Feb 418 Const.) Parabalani, qui ad
curanda debilium aegra corpora deputantur, quingentos esse ante praecepimus.
Sed quia hos minus sufficere in praesenti cognovimus, pro quingentis sescentos
constitui praecipimus, ita ut pro arbitrio viri reverentissimi antistitis
Alexandrinae urbis de his, qui ante fuerant et (aliis Momm.app.?)
qui pro consuetudine curandi gerunt experientiam, sescenti parabalani ad
huiusmodi sollicitudinem eligantur, exceptis videlicet honoratis et curialibus.
Si qui (qui V quis E Iust.) autem ex his naturali sorte
fuerit absumptus, alter in eius locum pro voluntate eiusdem sacerdotis exceptis
honoratis et curialibus subrogetur; ita ut hi sescenti viri reverentissimi
sacerdotis praeceptis ac dispositionibus obsecundent et sub eius cura
consistant: reliquis, quae dudum latae legis forma complectitur super isdem
parabalanis vel de spectaculis vel de iudiciis ceterisque, sicut iam statutum
est, custodiendis.
E758. CTh 12.1.183 (Monaxio pr.pr. d. 17 Apr 418 Const.) Neminem obnoxium
curiae et publicis functionibus involutum ad incongruam sibi fortunam deinceps
aspirare elicitis codicillis clarissimatus magnitudo tua permittat, ut singulae
civitates retineant obnoxios suis muneribus. Super hoc enim etiam et
(delete et Momm.app.) illustris praefectura urbana
nostra est commonita sanctione.
E759. CTh 13.1.21 (Monaxio pr.pr. d. 21 Aug 418) Nemo mercator vel possessor
rerum, quae lustralis auri collationi tenentur obnoxiae, patrociniorum fiducia
vel nomine cuiuslibet altissimae dignitatis a praedicta se functione aestimet
subtrahendum, nec si ad domum dominae ac venerabilis Augustae Pulcheriae
germanae nostrae seu nobilissimarum sororum pietatis nostrae pertineat.
419 MONAXIO ET PLINTA VV CC CONSS
E760. CTh 11.30.66 (Monaxio pr.pr. d. 8 March 419 Const.) Omnes, quorum
in causis sententiae iudicum appellatione (a. Goth. consultatione vel a.
Seeck) suspensae sunt, vel medio tempore transegisse (add se
Momm.app.) demonstrent, vel, si non transegerunt, consultatione
eorum (e. delete Momm.app.) quantocius nostris auribus
intimare cogantur, ut responsa legibus competentia mereantur, illa videlicet
lege servanda, qua cavetur neminem litigantium post interpositam appellationem
intra annum ad sacrum comitatum nostrae maiestatis accedere.
E761. CTh 6.30.22 (Anysio com.sacr.larg. d. 4 May 419 Const.) Cessantibus
cunctis, quae super biennio de actu mittendariorum olim statuta sunt, ad
similitudinem exceptorum eiusdem militiae completo anno recedere
eos subituris eundem locum sequentibus praecipimus, illis, qui nunc
agunt, biennii actum, ex quo coeperunt, complentibus.
E762. CTh 9.40.24 (Monaxio pr.pr. d. 24 Sept/28 Aug 419 Const.) His, qui
conficiendi naves incognitam ante peritiam barbaris tradiderunt propter
petitionem viri reverentissimi Asclepiadis Chersonensitanae civitatis episcopi
imminenti poena et carcere liberatis capitale tam ipsis quam etiam ceteris
supplicium proponi decernimus si quid simile fuerit in posterum perpetratum.
E763. CTh 14.6.5 (Aetio pr.urb. d. 4/5 Oct 419 Const.) Omnes fornaces per omne
spatium, quod inter amphitheatrum et divi Iuliani portum per litus maris
extenditur, tolli praecipimus propter salubritatem urbis amplissimae et
nostrarum aedium vicinitatem nec ulli in his locis coquendae calcis praeberi
licentiam.
420 THEODOSIO AUG IX ET CONSTANTIO III V C CONSS
E764. CJ 8.10.10 (Monaxio pr.pr. d. 5 May 420 Const.) Per
provincias Mesopotamiam Osroenam Euphratensem Syriam secundam Phoenicen
Libanensem Ciliciam secundam utramque Armeniam utramque Cappadociam Pontum
Polemoniacum atque Hellenopontum, ubi magis hoc (h.m. R) desideratur,
ceterasque provincias cunctis volentibus permittatur (permittitur R)
murali ambitu fundos proprios seu loca sui dominii constituta vallare.
E765. CJ 1.40.12 (Monaxio pr.pr. d. 27 May 420/412) Omnes per provincias
apparitores pro inveterata auctoritate iuxta motum (modum Ra) iudicis
nudatos verberibus, si ita res tulerit, subiacere praecipimus, ut et facilis
executio rerum publicarum sit (fit M) et officiorum insolentia
comprimatur et iudicum severitati competens reddatur auctoritas.
E766. CTh 16.8.21 (Phillipo pr.pr. per Illyr. d. 6 Aug 420/412/415/418 Const.)
Nullus tamquam Iudaeus, cum sit innocens, obteratur nec expositum eum ad
contumeliam religio qualiscumque perficiat (p. VE Iust.E
proficiat Iust.others proiciat Momm.app.). Non
passim eorum synagogae vel habitacula concrementur vel perperam, sine ulla
ratione laedantur, cum alioquin, etiam si sit aliquis sceleribus implicatus,
idcirco tamen iudiciorum vigor iurisque publici tutela videtur (v.
V Iust. videatur E) in medio constituta, ne quisquam sibi
ipse permittere valeat ultionem. Sed ut hoc Iudaeorum personis volumus esse
provisum, ita illud quoque monendum esse censemus, ne Iudaei forsitan
insolescant elatique sui securitate quicquam praeceps in Christianae
reverentiam cultionis (c. V cum Iust.Basil.
ultionis E et Iust.Lat.) admittant.
E767. CJ 1.2.4 (Aetio pr.urb. d. 21 Aug 420/418/422/409 Eudoxiopolis) Non
plures quam nongenti quinquaginta decani sacrosanctae huius amplissimae urbis
deputentur (deputantur Ma) ecclesiae nullique his addendi mutandive (m.
C mutandi Ra vel mutandi RbM) vel in defuncti locum
substituendi pateat copia: nulli alii corporatorum praeter praedictum numerum
per patrocinia (patrocinium R) immunitate concessa negataque omni
novationis facultate similia vindicandi his, quae in honorem vel necessaria
obsequia sacrosanctae ecclesiae indulta sunt.
E768. CJ 4.63.5 (same) Cessante omni ambitione, omni licentia quingentorum
sexaginta trium collegiatorum numerus maneat nullique his addendi
mutandive (m. C mutandi CRE) vel in defuncti locum
substituendi pateat copia, ita ut (i.u. E ut aut C) iudicio tuae
sedis sub ipsorum praesentia corporatorum (add et E) in eorum
locum, quos humani subtraxerint casus, ex eodem quo illi fuerant corpore
subrogentur: nulli alii corporatorum praeter praedictum numerum per patrocinia
immunitate concessa.
E769. CTh 7.16.3 (Eustathio pr.pr. d. 18 Sept 420 Const.) Saluberrima sanctione
decrevimus, ne merces illicitae ad nationes barbaras deferantur, et quaecumque
naves ex quolibet portu seu litore dimittuntur, nullam concussionem vel damna
sustineant, gestis apud defensorem locorum praesente protectore seu duciano,
qui dispositus est, sub hac observatione confectis, ut, et ad quas partes
navigaturi sunt et quod nullam concussionem pertulerunt, apud acta deponant:
quorum authenticum nauclerus sive mercator habebit scheda apud defensorem
manente.
E770. CTh 10.1.17 (Patricio com.rer.priv. d. 30 Dec 420 Const.) Super creandis
susceptoribus dispositionum tuae sublimitatis firmam esse praecipimus periculo
procuratorum rei dominicae, ita ut omni ambitione cessante quae statuta sunt
quaeque antiqua consuetudine commendantur, in pabulis vel sumptu familiae
ministrando intemerata permaneant, super irenarcho et optione omni (omni
Iust. omnia V) antiqua consuetudine observanda.
421 EUSTATHIO ET AGRICOLA CONSS
E771. CTh 16.2.45 (Philippo pr.pr. Illyr. d. 14 July 421 Const.) Omni
innovatione cessante vetustatem et canones pristinos ecclesiasticos, qui nunc
usque tenuerunt, per omnes Illyrici provincias servari praecipimus. Tum si quid
dubietatis emerserit, id oporteat non absque scientia viri reverentissimi
sacrosanctae legis antistitis urbis Constantinopolitanae, quae Romae veteris
praerogativa laetatur, conventui sacerdotali sanctoque iudicio reservari.
E772. CJ 11.21 (same) Urbs Constantinopolitana (c.u. K) non solum iuris
Italici, sed etiam ipsius Romae veteris praerogativa laetetur.
E773. Hänel no.1174 (Rescriptum Theodosii A. ad Honorium A. 421) Omni
supplicationum episcoporum per Illyricum subreptione remota, statuimus
observari, quod prisca apostolica disciplina et canones veteres eloquuntur.
Super qua re, secundum formam oraculi perennitatis tuae, ad viros illustres
praefectos praetorii Illyrici nostri scripta porreximus, ut cessantibus
episcoporum subreptionibus, antiquum ordinem specialiter faciant custodiri: ne
venerabilis ecclesia sanctissima urbis privilegia a veteribus constituta
amittat, quae perenne nobis sui nominis consecravit imperium.
422 HONORIUS XIII ET THEODOSIUS X AUGG CONSS
E774. CTh 6.32.2 (Scholastico com. et castrensi sacr. palat. d. 12 Jan
422 Const.) Nonnulli divinis impetratis apicibus primae vel
secundae formae sacri ministerii supernumerarii ordinati sunt, quibus
interpositis et locum qui vacaverit occupantibus statuti, secundae vel tertiae
formae de superioribus gradibus excluduntur. Ideoque decernimus, ut, qui in
prima vel secunda forma divino beneficio supernumerarii repperiuntur, statuti
quin etiam secundae vel tertiae formae, alternis vicibus, hoc est per
vicissitudines, promoveantur, ut nunc unus ex isto, nunc alter ex illo ordine
ad superiorem statutorum locum, si vacaverit, progrediatur. De cetero
observando, ut, si quis primae vel secundae vel tertiae formae specialiter
inter statutos gradum caelitus valuerit impetrare, supernumerarius ultimus
formae tertiae in matriculis habeatur.
E775. CTh 7.8.13 (Eustathio pr.pr. d. 3 March 422 Const.) Devotissimos milites
ex procinctu redeuntes vel proficiscentes ad bella muri novi
sacratissimae urbis singulae turres in pedeplanis suis
suscipiant. Nec aliquis possessorum graviter ferat quasi illa
dispositione, quae super publicis aedificiis processerat, violata, cum
privatae quoque domus tertiam partem talis rei gratia soleant
exhibere.
E776. CTh 2.10.6 (Eustathio pr.pr. d. 23 March 422 Const.) De re
necessaria ad locum (= POST ALIA
Momm.app.?). Altero (alterius G) beneficio non solum per
forum tuae magnitudinis, sed (add et B) in universis iudiciis
valituro, ut filiifamilias, quidquid ex huiuscemodi (huiusmodi G)
professione vel ipsius occasione quaesierunt (quaesierint G) vel
conquisierint (conquisierunt PMS), id post patris obitum praecipuum
veluti peculium castrense proprio dominio valeant vindicare sub tali forma,
quam (quam GOM qua BEPLS) militantibus ex iure procinctus cinguli
praerogativa detulit (detulerit E).
E777. CTh 1.34.2 (same) POST ALIA. Velut castrense peculium filii
familias assessores post patris obitum vindicent, qui consiliis propriis
administratores iuvare (adiuvare G) consueverunt (consueverant Nb
consuerunt G Iust.CR), si qui licitis honestisque lucris
coadunare potuerunt (potuerant N potuerint BG).
E778. CTh 6.30.23 (Asclepiodoto com.sacr.larg. d. 29 Apr 422 Const.) Quattuor
mittendarios, qui per annos singulos ex officio palatino exire sollemniter
consuerunt, beneficiis, quibus tuo culmini visum fuerit, ex his videlicet, quae
suae iurisdictionis esse nec aliis ex consuetudine caelitus deputata
cognoverit, tua sublimitas prosequatur: etiam in posterum hac
consuetudine permansura, ut circumventione damnata prolixa stipendia sive (sine
R) debita solacia consequantur.
E779. CTh 8.4.27 (Eustathio pr.pr. d. 19 June 422 Const.) Pro singulis
libris argenti, quas primipilares viris spectabilibus ducibus sportulae
gratia praestant, quaterni solidi praebeantur, si non ipsi argentum offerre sua
sponte maluerint.
Tenure of eastern quaestor no.21 begins: Sallustius
E780/21/1. CTh 6.8.1 (Florentio pr.urb. d. 6 Nov 422 Const.) Qui sacri
cubiculi nostri fuere praepositi nec nunc esse coeperunt vel quos postea
sors ad ascendendi huius gradum fastigii devocarit, ea dignitate
fungantur, qua sunt praediti, qui eminentissimam praetorianam vel
urbanam meruerint praefecturam aut certe militarem magisteriam
potestatem, ita ut sit inter eos post depositas administrationes nulla
discretio, sive nostrae serenitatis adoraturi admittuntur imperium sive
pro suo arbitrio sollemnes festivitates et coetus vel
salutationes vel quaelibet alia officia frequentent, ut in
sedibus et consessu is (omit eis T) eis ordo servetur,
quem ordo provectionis ostenderit, sub habitu ipsis videlicet
consueto, cum manifeste decretum sit eum esse qui
praecesserit potiorem, vel illum subsequi, quem recentius
probavit (probabit T) examen. Sed ut nos ad hanc promulgationem
Macrobi viri illustris merita provocarunt, ita observationem
quoque legis ab eius volumus sumere provectione (p. Goth. provectionis
RT) auspicium, ut, qui ante ipsum fuerunt, sub hac condicione
praestituto (praestito T) honore laetentur, ut non suae promotionis
tempora ad legis usurpationem revolvant nec praeferri (proferri T) se
postulent his, qui praetorianam vel urbanam praefecturam vel militare
magisterium post eorum provectionem sortiti sunt, sed perinde habeantur, ac si
nunc coeperint, et in eodem ordine permanentes, in quo nunc eos liberalitas
nostra constituit, provectionis viri illustris Macrobii tempora
metiantur, ut ex huius administrationis exordio, prout quisque provectus est
vel fuerit provehendus, suae locum vindicet dignitatis.
423 ASCLEPIODOTO ET MARINIANO VV CC CONSS
E781/21/2. CJ 12.46.4 (Eustathio pr.pr. et Neoterio pr.pr. Illyr.
between 14 July 421 and 14 Feb 423 or between 27 May and 6 Aug 420) Nullus
eorum, qui sacramento inhaerere desierit (desierint Ia), vel volens
permittatur vel invitus militare cogatur observare (servare OIX)
iudicium: sententiis, quae non his observatis latae fuerint (fuerant O),
nullam firmitatem (infirmitatem K) habentibus, nisi forte
reperiatur ibi tempore militiae coepta cognitio (cognatio OIa): tunc
enim velut necdum cingulo deposito sub militari iudice rem tractari finirique
praecipimus, nisi principali beneficio specialiter indulto quidem ex his sese
defendant.
E782/21/3. CTh 7.4.35 (Asclepiodoto pr.pr. d. 14/15 Feb 423 Const.) Annonas
omnes, quae universis officiis atque sacri palatii ministeriis et sacris
scriniis ceterisque cunctarum adminiculis dignitatum assolent delegari quasque
ii, qui ad earum exactionem mittuntur, pro cupiditate ac libidine sua graviter
ex provincialium visceribus eruebant, ad similitudinem militum, quibus aerariae
praebentur annonae, adaerari praecipimus, ut omnibus superius designatis
emolumenta debita in pretiis dispositio culminis tui pro publica auctoritate
taxatis praecipiat erogari.
E783/21/3. CTh 16.8.25 (same) Placet in posterum nullas omnino synagogas
Iudaeorum vel auferri passim vel flammis exuri et si quae sunt post legem
(add avi nostri Momm.app.) recenti molimine vel ereptae
synagogae vel ecclesiis vindicatae aut certe venerandis mysteriis consecratae,
pro his loca eis, in quibus possint extruere, ad mensuram videlicet sublatarum,
praeberi. 1. Sed et donaria si qua sunt sublata, eisdem, si necdum sacris
mysteriis sunt dedicata, reddantur, sin redhibitionem consecratio veneranda non
sinit, pro his eiusdem quantitatis pretium tribuatur. 2. Synagogae de cetero
nullae protinus extruantur, veteres in sua forma permaneant.
E784/21/3. CTh 15.3.6 (same) Absit, ut nos instructionem viae publicae et
pontium statarumque operam titulis magnorum principum dedicatam inter sordida
munera numeremus. Igitur ad instructiones reparationesque itinerum pontiumque
nullum genus hominum nulliusque dignitatis ac venerationis meritis (meritive
Momm.app.?) cessare oportet. Domos etiam divinas ac venerandas
ecclesias tam laudabili titulo libenter ascribimus. Quam legem cunctarum
provinciarum iudicibus intimari conveniet, ut noverint, quae viis publicis
antiquitas tribuenda decrevit, sine ullius vel reverentiae vel dignitatis
exceptione praestanda.
E785/21/4. CTh 7.15.2 (Asclepiodoto pr.pr. et consul. ord. d. 7/3 March 423
Const.) Quicumque castellorum loca quocumque titulo possident, cedant ac
deserant, quia ab his tantum fas est possideri castellorum territoria, quibus
ascripta sunt et de quibus iudicavit antiquitas. Quod si ulterius vel privatae
condicionis quispiam in his locis vel non castellanus miles fuerit detentator
inventus, capitali sententia cum bonorum publicatione plectatur.
E786/21/5. CTh 7.6.5 (Asclepiodoto pr.pr. d. 9 March 423 Const.) Militaris
adaeratio vestis a collatoribus exigatur sacratissimis videlicet largitionibus
inferenda, ita ut quinque eius partes fortissimis militibus
erogentur in pretio, sexta vero portio a gynaeceariis clementiae
nostrae absque ulla vel ipsorum vel publica incommoditate pro eadem contextione
suscepta iunioribus gregariisque militibus in ipsa, quam maxime eos
desiderare constitit, specie praebeatur.
E787/21/6. CTh 4.18.2 (Asclepiodoto pr.pr. d. 30/29 March 423/424 Const.)
Terminato transactoque negotio posthac nulli (nulla S) actio neque ex
rescripto super sumptuum repetitione praestetur, nisi cognitor, qui de
principali negotio sententiam promulgavit, cominus (communibus O)
partibus constitutis iuridica pronuntiatione signaverit victori causae restitui
debere expensas aut super his querellam iure competere. Post absolutum enim
dimissumque (demissumque B) iudicium nefas est litem alteram consurgere
ex litis primae materia.
E788/21/6. CTh 11.30.67 (same) POST ALIA. Si appellationem
oblatam, in qua vel tuae amplitudinis vel urbanae praefecturae sacrum
auditorium postulatur, iudex non susceperit vel suscepta appellatione
apostolorum copiam denegaverit, ad deponendam super hac iniquitate querimoniam
nec non etiam conveniendum adversarium ex prolata sententia iuxta antiquum ius
anni metas habeat litigator. Vel si huiusmodi appellatio suscepta non fuerit,
in qua inferiorum iudicium sacra desideratur auditio, ad haec eadem facienda
sex menses habeat litigator. Si vero arbiter appellationem suscipere aut
relationem dare contempserit, quattuor mensum tempora observantur. Ut his quae
statuimus actitatis pareat appellator temporibus, quae de appellationibus
definita noscuntur. ET CETERA.
E789/21/6. CTh 11.31.9 (same) POST ALIA.appellatoribus,
qui praefinito tempore iudicia non observaverint, haec tempora custodienda
sunt, ut, si contra arbitri definitionem fuerit appellatum lapsumque provocator
incurrerit, tempora priscis statuta legibus observentur: secunda reparatione,
quam provocanti ab arbitro serenitas nostra concedit, in ea quidem provincia in
qua iurgium ventilatur et in contigua tres menses, in ulteriore autem quattuor
menses habitura; si vero sententiam iudicis provocatio obiecta suspenderit, cum
sacri cognitoris tribunal appellatur, post lapsum ad primam reparationem
petendam tribus mensibus statuendis, si in eadem vel proxima provincia eius
adversarius commoretur, quattuor vero, si in ulteriore consistet. In secunda
vero reparatione, quam a iudice appellantibus serenitas nostra praestare
consuevit, illi quidem, qui post lapsum intra tres quattuorve menses, sicut
statuimus, non poposcerit reparationem ab eo, cui sacri auditorii cognitio
debetur, transacto dierum spatio designato tres alios menses indulsimus ad
impetrandum allegandumque rescriptum et ad conveniendos eos, quos pulsat
intentio; ita tamen, ut tam in prima quam in secunda reparatione, sicut iam
diximus, causae idoneae comprobentur, hoc est aegritudo vel occupatio actuum
publicorum aliaque necessitas, quam iudex aut litigator differre non potuit,
vel si negotii patronus cognitis assertionibus temporali die adesse non potuit.
Clarum autem fieri volumus post secundam reparationem aliam ulterius nullo modo
posse deposci et in omnibus reparationum generibus formam custodiri, quam super
his dedimus, qui se, ne conveniantur, ex reparatione subtraxerint.
E790/21/7. CTh 16.8.26 (Asclepiodoto pr.pr. d. 9 Apr 423 Const.) Nota sunt
atque omnibus divulgata nostra maiorumque decreta, quibus abominandorum
paganorum, Iudaeorum etiam atque haereticorum spiritum audaciamque
compressimus. Libenter tamen repetendae legis occasionem amplexi Iudaeos scire
volumus, quod ad eorum miserabiles preces nihil aliud sanximus, quam ut hi, qui
pleraque inconsulte sub praetextu venerandae Christianitatis admittunt, ab
eorum laesione persecutioneque temperent utque nunc ac deinceps synagogas
nullus occupet, nullus incendat. Tamen ipsi Iudaei et bonorum proscriptione et
perpetuo exilio damnabuntur, si nostrae fidei hominem circumcidisse eos vel
circumcidendum mandasse constiterit. ET CETERA.
E791/21/7. CTh 16.10.22 (same) POST ALIA. Paganos qui supersunt,
quamquam iam nullos esse credamus, promulgatarum ... (legum Cuiac.) iam
dudum praescripta compescant. ET CETERA.
E792/21/7. CTh 16.9.5 (same) POST ALIA. Christiana mancipia
Iudaeorum nemo audeat comparare. Nefas enim aestimamus religiossimos famulos
impiissimorum emptorum inquinari dominio. Quod si quis hoc fecerit, statutae
poenae absque omni erit dilatione obnoxius. ET CETERA.
E793/21/7. CTh 16.5.59 (same) POST ALIA. Manichaei et Fryges,
quos Pepyzitas sive Priscillianistas vel alio latentiore vocabulo appellant,
Arriani itidem Macedonianique et Eunomiani, Novatiani ac Sabbatiani ceterique
haeretici sciant universa sibi hac quoque constitutione denegari, quae illis
generalium sanctionum interdixit auctoritas, puniendis, qui contra generalium
constitutionum interdicta (indicta E) venire temptaverint.
E794/21/8. CTh 8.4.28 (Asclepiodoto pr.pr. d. 18 May/15 Apr 423 Const.)
Valentinianae ceterarumque legum, quae diversa super temporibus usurpatae
militiae statuerunt, auctoritate cessante haec praecipimus (p. Beck
praecepimus R) observari: primum ut neque curialis neque cohortalinus
neque curialis aut cohortalini filius condicione deserta ad aliam audeat
aspirare fortunam, cui maiorum suorum exempla praeiudicant. Dein, si quis
memoratarum condicionum laqueis irretitus ad militiam armatam per subreptionem
vel illicitum patrocinium transierit et id curia, ex qua tiro ortus est, per
decennium iugiter siluerit, ut is, qui in castris sine aliqua fortunae
pristinae conventione incessanter stipendia meruerit designata sibi
(omit sibi Cuiac.) et strenue susceptis armis insudaverit, minime
conveniatur ulterius, sed privilegia et praemia viri fortis expectet. ET
CETERA.
E795/21/8. CTh 6.35.14 = 12.1.184 (same) Qui intra nostra scrinia vel
agentum in rebus vel palatinorum tam comitis largitionum quam comitis
privatarum, vel ad (ad Momm.) apparitionis amplissimae praefecturae
praetorianae sacramenta se devoverit et quindecennii transcurso curriculo nulla
fuerit a collegis conventione pulsatus, assumpti cinguli honore laetetur nec
emensa militia relictae originis invidia quatiatur. 1. In cohortalinorum autem
militia praedicta tempora propaganda censemus, non quod maiores in ipsis rei
publicae vires sint quam in curialibus constitutae, sed quod non isdem
privilegiis inferioris sortis homines debeant honorari. Ideoque decernimus, ut,
si in ea militia, ad quam transire conati sunt, viginti quinque annos sine ulla
(s.u. Goth. singula R) fortunae suae conventione peregerint et in
officiis sine inquietudine et intermissione permanserint, quibus se quamvis
illicite sociarunt, ipsi quoque securi sint et a prioris condicionis macula
liberentur (omit Qui intra...liberentur 12.1.184).
2. Liberos autem (omit autem 12.1.184) curialium
vel cohortalium (cohortalinorum 12.1.184) quandoque
susceptos, sive ante praerogativam et tempora expressa praesumptae militiae
sive post decursa stipendia, originalem sequi condicionem oportet, quoniam
satis est parentibus eorum vacationem a nostra clementia pro remuneratione
fuisse concessam. 3. Haec autem lex non ad illos pertinet, qui vel curiis vel
suis officiis per sententias iudicum traditi sunt, quos quidem propriam
necesse est, cui addicti sunt, fortunam amplecti, sed ad eos, de quorum
condicione in iudiciis quaestio vertitur (vertetur Momm.app.?),
ut datam formam cognitores observent (omit Haec autem...observent
12.1.184).
E796/21/9. CTh 1.34.3 (Asclepiodoto pr.pr. d. 31 May/30 June 423 Const.) Nullus
iudicum ad provinciam sibi commissam quemquam secum ducere audeat, cui
domestici vel cancellarii nomen imponat, nec profectum ad se undecumque
suscipiat (suscipiant Ga), ne famae nota cum bonorum publicatione
plectatur. Periculo enim primatium officii cancellarios sub fide gestorum
(iussorum L) electos iudicibus applicari (applicare L) iubemus,
ita ut post (omit post MS) depositam administrationem per
continuum triennium nec militiam deserant et provincialibus praesentiam sui
exhibeant, quo (quod BG) volentibus sit accusandi eos facilitas
(facultas LGS Iust.). Si enim idonea causa exegerit, ad detegenda
iudicis flagitia et quaestioni eos subdi oportet. ET CETERA.
E797/21/10. CTh 16.5.60 (Asclepiodoto pr.pr. d. 8/7 June/27 May 423 Const.)
(POST ALIA YD) De haereticis omnibus, quorum et errorem
execramur et nomen, hoc est de (de Hincmar omit YDO)
Eunomianis Arrianis Macedonianis ceterisque omnibus, quorum sectas piissimae
sanctioni taedet inserere, quibus cunctis (cuncta E) diversa sunt
nomina, sed una perfidia, illa praecipimus debere servari, quae divi avus et
pater nostrae clementiae constituerunt, scituris universis, quod, si in eodem
furore permanserint, interminatae (intemeratae V) poenae erunt obnoxii.
ET CETERA.
E798/21/10. CTh 16.8.27 (same) Quae nuper de Iudaeis et synagogis eorum
statuimus, firma permaneant: scilicet ut nec novas umquam synagogas
permittantur extruere nec auferendas sibi veteres pertimescant. Cetera vero
(quoque Momm.app.?) vetita in posterum sciant esse servanda,
quemadmodum nuper constitutionis latae forma declarat. ET
CETERA.
E799/21/10. CTh 16.10.23 (same) POST ALIA. Paganos qui supersunt,
si aliquando in execrandis daemonum sacrificiis fuerint comprehensi, quamvis
capitali poena subdi debuerint, bonorum proscriptio ac exilium cohercebit
(b.p.a.e.c. Momm. proscriptione et exilio coerceri Cuiac.).
E800/21/10. CTh 16.10.24 (same) POST ALIA. Manichaeos illosque,
quos Pepyzitas vocant, nec non et eos, qui omnibus haereticis hac una sunt
persuasione peiores, quod in venerabili die paschae ab omnibus dissentiunt, si
in eadem amentia perseverant, eadem poena multamus, bonorum proscriptione atque
exilio. 1. Sed hoc Christianis, qui vel vere sunt vel esse dicuntur,
specialiter demandamus, ut Iudaeis ac paganis in quiete degentibus nihilque
temptantibus turbulentum legibusque contrarium non audeant manus inferre
religionis auctoritate abusi. Nam si contra securos fuerint violenti vel eorum
bona diripuerint, non ea sola quae abstulerint, sed conventi in triplum et
quadruplum quae rapuerint restituere compellantur. Rectores etiam
provinciarum et (omit et Cuiac.) officia et provinciales
cognoscant se, si fieri permiserint, ut (ut Cuiac. Iust.
et T) eos qui fecerint puniendos.
E801/21/11. CTh 16.5.61 (Asclepiodoto pr.pr. d. 8/9 Aug 423 Eudoxiopolis) Omnis
dubiae interpretationis ambages hac sententia revocantes (resolventes E)
publicari praecipimus, quod lex, quae super Eunomianis militare prohibitis
ceterisque execrabilium religionum et professionum ritibus promulgata
cognoscitur, nihil ad eos, qui cohortalini sunt, pertinet. His enim sunt
apparationibus obligati, in quibus emensis militiae stipendiis veterani
primipili munus sustinere coguntur.
E802/21/12. CTh 12.3.2 (Asclepiodoto pr.pr. d. 9/8 Aug 423 Eudoxiopolis)
Quoniam de constitutione inclytae recordationis avi nostri de alienandis
praediis curialium promulgata dubitatum est, utrum soli principales sine
decreti interpositione collegarum possessiones emere vetentur an omnibus
comparandorum huiuscemodi (huisce V) fundorum copia sine praedicta observatione
negata sit, generali sanctione decernimus (cernimus V), ut, si curialis
praedium urbanum aut rusticum vendat cuiuscumque condicionis emptori, apud
rectorem provinciae idoneas causas alienationis alleget, non perfunctorie a
iudice, sed verissime requirendas, ut ita demum distrahendae possessionis
facultatem accipiat, si alienationis necessitatem probaverit. Infirma enim
(enim V Iust.Z ei Iust.X) erit venditio,
si haec fuerit forma neglecta, ita ut et pretium emptor amittat et venditori
cum fructibus illaesam possessionem restituat. 1. Quae quidem de futuris
contractibus observanda sunt. Praeteritas vero emptiones in Osdroëna
specialiter provincia confectas, licet ex tempore legis sub divo avo nostro
promulgatae sine gestorum testificatione a qualibet persona celebratas
infirmari oporteat, tamen ex prima transacta nuper indictione ita volumus
infirmari, ut alterius fortunae vel honoris homines, qui sine decreto praedia
curialium in memorata provincia compararunt, receptis pretiis possessiones quas
emerant dominis restituant; ita ut, si usuras vel sumptus rei melioratae
poposcerint, a venditore percipiant, fructus invicem reddituri.
E803/21/13. CJ 4.63.6 (Maximino com.sacr.larg. 23 Aug 423/29 Apr 422) Si qui
(quis Ca) inditas (inclitas R) nominatim vetustis legibus
civitates transgredientes ipsi vel peregrinos negotiatores sine comite
commerciorum suscipientes fuerint deprehensi, nec proscriptionem bonorum nec
poenam perennis exilii ulterius evadent. 1. Ergo omnes pariter, sive privati
seu cuiuspiam dignitatis sive in militia constituti, sciant sibi aut ab
huiusmodi temeritate penitus abstinendum aut supra dicta supplicia subeunda.
Honorius died on 27 August 423
IMP THEODOSIUS AUG
E804/21/14. CJ 8.10.11 (Severino pr.pr./pr.urb. d. 29 Sept 423) Maeniana, quae
Graece exôstas appellant, sive olim constructa sive in posterum in
provinciis construenda, nisi spatium inter se per decem pedes liberi aeris
habuerint, modis omnibus detruncentur. 1. In his vero locis, in quibus
aedificia privatorum horreis publicis videntur (add esse C)
obiecta obstructione maenianorum, quindecim pedum intervalla serventur. 2. Quem
intercapedinis modum aedificaturis quoque proponimus, ita ut, si quis intra
definitum spatium, id est decem pedum mensuram, aedificare vel intra quindecim
pedum maenianum possidere temptaverit, sciat non solum fabricam demoliendam,
sed etiam ipsam domum fisco nostro ascribendam.
424 VICTORE V C CONS
E805/21/15. CTh 15.1.52 (Severino pr.urb./pr.pr. d. 9/8 Jan 424) Quia
plurimae domus cum officinis suis in porticibus Zeuxippi esse memorantur,
reditus memoratorum locorum pro quantitate, quae placuit, ad praebenda
luminaria et aedificia ac tecta reparanda regiae huius urbis (W
Iust. u.h. V) lavacro sine aliqua iubemus excusatione conferri.
E806/21/16. CTh 10.21.3 (Maximino com.sacr.larg. d. 16 Jan 424 Const.)
Temperent universi, qui cuiuscumque sunt sexus dignitatis artis professionis et
generis, ab huiusmodi speciei possessione, quae soli principi eiusque domui
dedicatur. Nec pallia tunicasque domi quis serica contexat aut faciat, quae
tincta conchylio nullius alterius permixtione subtexta sunt. Proferantur ex
aedibus tradanturque tunicae et pallia ex omni parte texturae cruore infecta
conchylii. Nulla stamina subtexantur tincta conchylio nec eiusdem infectionis
arguto pectine solidanda fila decurrant. Reddenda aerario holovera vestimenta
protinus offerantur. Nec est, ut quisquam de abiurato (ablato
Momm.app.?) pretio conqueratur, quia sufficit calcatae legis
impunitas, nec vacet illi curare de quaestu, cui sua salus esse non
(delete non Goth.) debet in pretio. Nec quis vero nunc
huiusmodi suppressione in laqueos novae constitutionis incurrat; alioquin ad
similitudinem laesae maiestatis periculum sustinebit.
E807/21/17. CTh 4.4.7 = 2.19.7 (Asclepiodoto pr.pr. d. 14/15/ 17/20/23/24 Feb
424 Const.) Si quis agere ex testamento quolibet modo sive scripto sive sine
scriptura confecto de hereditate voluerit, ad fideicommissi persecutionem
aspirare cupiens minime permittatur. Tantum enim abest, ut aditum cuiquam pro
suo migrandi desiderio concedamus (concedimus K), ut etiam illud
sanciamus (sentiamus S), ut, si testator faciens testamentum in eodem
pro codicillis etiam id valere complexus sit, qui hereditatem petit ab ipsis
(ipsius B) intentionis exordiis utrum velit eligendi habeat potestatem,
sciens se unius electione alterius sibi aditum praeclusisse; ita ut, sive
bonorum possessionem secundum tabulas vel secundum nuncupationem ceterasque
similes postularit (postularet NEXCPMLK postulaverat B), aut
certe ex edicto divi Hadriani se mitti ad possessionem ex more petierit, statim
inter ipsa huius iuris auspicia propositum suae intentionis explanet. Sic enim
(omit si quis..sic enim 2.19.7), si quis defuncti
agnoverit voluntatem, de inofficioso agere prohibetur (prohibemus G), et
patronus, liberti muneribus electis et operis (operibus Bb), contra
tabulas bonorum possessione repellitur: sic mulier in edicto, quod de alterutro
est, cum suam explanaverit (explanarit L) optionem, ne paenitentia
possit ad aliud transire, etiam satisdatione cogetur (cogatur B1)
praecavere, nisi si (omit si HNFLaSKa) aetatis (veritatis
X) iuvetur auxilio. 1. Illud quoque pari ratione servandum (reservandum
N) est, ut testator, qui decrevit (d. HNOE decreverit
BXCPMLQSK) facere testamentum, si id implere nequiverit, intestatus
videatur esse defunctus, nec traducere liceat ad fideicommissi interpretationem
velut ex codicillis ultimam voluntatem, nisi (nisi HNBOK nisi si
EXCPMLQS) id ille complexus sit, ut vim etiam codicillorum scriptura
debeat obtinere; illo iure electionis videlicet perdurante, ut, qui ex
testamento agere voluerit, ad fideicommissum migrare non possit. 2. Si quis
(sin PMQSK) vero ex parentibus utriusque sexus ac liberis usque ad
gradum quartum agnationis vinculis alligatus vel cognationis (add vero
B Iust.) nexu constrictus ad tertium usque scriptus heres fuerit
vel nuncupatus, in eo videlicet testamento, quod (quo XC) testator vicem
quoque codicillorum voluit obtinere, licebit ei, si de hereditate ex testamento
secundum mortui voluntatem agens fuerit forsitan superatus, vel certe ipse
sponte voluerit, ad fideicommissi subsidium convolare. Non enim par eademque
(eadem BPMLQbK) ratio videtur amittere (a. H?O
admittere NBEXCPMLQSK) debita et lucra non capere (n. percipere
Ev). In omni autem genere testamenti, sive in praetorio iure sive civili
consistat seu codicilli conscribantur sive non scripta voluntas ultima
praetendatur, id volumus observari, ut eodem die, quo coeptum quid eorum
fuerit, ad perfectum sui plenitudinem sortiatur, nihilque eius in diem alterum
differatur; quod quidem nullam habeat firmitatem, nisi aut septem aut quinque
vel rogati aut (omit aut E) qui fortuito venerint, possint iure
(iure BE iuste H) testimonium perhibere, videlicet post hanc sanctionem
divinis illis quiescentibus apicis, qui trium testium numero sunt (sunt
E sint H?B) contenti (omit et patronus ... sunt contenti
2.19.7).
E808/21/18. CTh 15.5.4 (Isidoro pr.pr.Illyr. d. 22 Apr 424 Const.) Delforum
curiae facultates novis damnis frequenter attritas (astrictas W) relatio
tui culminis intimavit. Ideoque praeceptis ad universas Illyrici civitates
iudicesque transmissis notum omnibus faciat nullum penitus spectacula oportere
sollemnia urbis aeternae populis exhibere, sed unumquemque civium intra
propriam civitatem debere solitae devotionis officia, prout patrimonii sui
vires patiuntur, implere, gravissimae poenae interminatione proposita non solum
contra eos, qui huiusmodi functiones crediderint exigendas, sed etiam contra
ordinarios ubique rectores (si id fieri permiserint
Momm.app.?).
E809/21/19. CTh 1.8.2 (Sallustio com. et quaest. d. 26 Apr/26 Oct 424/425
Const.) Laterculi curam totius scias ad tuae sublimitatis sollicitudinem
pertinere, ita ut tuo arbitratu ex scrinio memoriae totius minoris laterculi
dignitates, hoc est praepositurae omnes, tribunatus et praefecturae iuxta
consuetudinem priscam clementiae meae auctoritate deinceps emittantur.
E810/21/20. CTh 1.8.3 (Helioni com. et mag.off. d. 29 Apr 424 Const.) Omnes
minores laterculi dignitates, quae sub cura quidem ac sollicitudine viri
illustris quaestoris esse antea videbantur, postea vero vel universae vel
mediae ad magistrorum militum potestatem dispositionemque transierant, placuit
nunc clementiae meae vetusti more renovato ad prisca deinceps iura revocare.
E811/21/21. CTh 11.20.5 (Asclepiodoto pr.pr. d. 13 May 424 Const.) Ab
universis, qui post obitum divi avi clementiae meae ex munificentia tam divae
recordationis patris ac patrui mei quam etiam serenitatis meae fundos
cuiuslibet iuris petiverunt, sub hac dispositione reditus conferantur, ut,
quicumque a praesenti die triennio possident, unius anni habente immunitatem
pro reliquo biennio medii anni conferant reditus; ex triennio vero usque
quinquennium, unius anni; a quinquennio usque ad decennium, biennii; a decennio
et ultra, triennii. In qua dispositione etiam ii habebuntur, qui dempto canone
possessiones cuiuslibet iuris donationis obtinent titulo aut, cum essent domini
possessionum, canonem ex parte vel integrum adimi exoraverunt, ita tamen, ut,
qui fundum dempto canone accepit, reditus universos, quos ipse percepit, iuxta
datam dispositionem temporis solvat; qui vero dominus constitutus possessionis
tantum canonis promeruit relevationem, canonem tantum pro data forma, hoc est
aut dimidii anni aut unius aut biennii aut triennii, solvat; eadem ratione
etiam illis tenendis, qui relevationem iugationis ex simplici beneficio
meruerunt. Sane qui inspectorem specialem ac si de ieiunis ac desertis
possessionibus, accepisse dicuntur, electionem a sede culminis tui propositam
amplectantur et aut solvant, ut dictum est, quod nunc consequuntur lucri pro
rata temporum ratione, aut, si hoc moleste tulerint, patiantur denuo alios
inspectores dirigi. 1. Quod si qui ex possessionibus principali sibi quondam
liberalitate donatis postmodum quasdam aliis aut venumdedit aut et ipse
donavit, pro his quidem, quae venditae probabuntur, ille se statutis
praesentibus obnoxium esse cognoscat, qui videtur pretium consecutus. Cui vero
non vendita, sed legitime donata vel iure successionis acquisita possessio est,
is profecto debebit iustius adtineri ad illa praestanda iuxta tempora
praefinita, qui (expect quia reditus Momm.app.) adipisci
in praesenti ex donata sibimet possessione monstratur. Qui vero alterius nomine
ex munificentia principali donatos obtinet fundos quique relevationis vel
peraequationis beneficium simili modo consecutus ostenditur, ipse ad huiusmodi
solutionem debebit astringi, qui non ut petitor, sed ut dominus et possessor
rei poterit approbari. Vel certe si hoc casu quodam patere forsitan non
valebit, ab ipsa possessione, quae vel donata vel peraequata aut relevata est,
supra dicti fructus beneficii conferantur. 2. Scituris cunctis, quod, quisquis
praedictam praestationem intra quattuor menses, ex quo fuerit admonitus,
inferre distulerit, ipsas possessiones, quae donatae eidem videntur, amittet,
ii vero, qui certum quid collationis seu functionis indictae pro temporali
possessione praestiterint, pleno in posterum beneficii (beneficio V)
principalis, quod aliquando meruerunt, munere perfruentur.
E812/21/22. CTh 10.19.15 (Maximino com.sacr.larg. d. 11 July 424 Const.)
Metallarii, qui ea regione deserta, ex qua videntur oriundi, ad externa
migrarunt, indubitanter ad propriae originis stirpem laremque revocentur. Eorum
autem earumque progenies, qui ex domibus privatorum eligere maluerint consortia
nuptiarum, aequa inter fiscum meum et parentes suos lance (de qua i.f.m.e.p.s.
aequa lance V) dividatur, ita ut, qui singulorum tantummodo filiorum
probabuntur esse genitores, ex integro unicis fisco affectibus cedant: in
posterum cunctis metallariorum condicionem necessario secuturis, quicumque ex
ipsis et ex quocumque fuerint latere procreati. 1. Qui vero metallica loca
praedictae obnoxia functioni emisse perhibentur, isdem procul dubio, quae
auctores eorum implere consueverunt, muniis subiacebunt. Nam de his, qui ad
census annonarios transierunt, observandum est, ut illi, qui ante quinquennium
tantummodo nexibus privatorum videntur impliciti, sine dubio ad originem
propriam redire cogantur, ex aequo cum publicis fundis eorum subole dividenda
et unico filio metallariorum origini vindicando, omni tamen ceteris in futurum
huiuscemodi licentia arte praeclusa. Quod si quis postea illud quod nunc
prohibetur fecerit, sciat nullum exinde praeiudicium fisco esse generandum,
etiamsi is, quem metallicum esse constabit, privatis censibus nomen
indiderit.
E813/21/23. CTh 11.1.33 (Isidoro pr.pr. Illyr. d. 10 Oct. 424 Const.) Id ab
unaquaque provincia censuimus expetendum, quod ab isdem nuper esse promissum
tua sublimitas indicavit. Ut vero nullus de cetero ad possessiones eorum, quod
maxime reformidant, inspector accedat, Macedonum reliqui exemplum secuti mediae
quantitatis, ut obtulisse noscuntur, tributa suscipiant. Sed Achivi, qui
protestati sunt nihil a se ultra tertiam partem posse conferri (conferri
Iust. conferre V), illud exsolvant, ad quod se indubitantur fore
idoneos pollicentur. Quae dispositio in perpetuum observanda initio indictionis
octavae congruum sumere debebit exordium. Sacrosancta Thessalonicensis ecclesia
civitatis excepta, ita tamen, ut aperte sciat, propriae tantummodo capitationis
modum beneficio mei numinis sublevandum nec externorum gravamine tributorum rem
publicam ecclesiastici nominis abusione laedendam.
Valentinian, son of Constantius III and Galla Placidia, was made Caesar on
23 October 424
IMPP THEODOSIUS AUG ET VALENTINIANUS CAES
E814/21/24. CTh 10.20.14 (Maximino com.sacr.larg. d. 16 Oct. 424 Const.)
Murileguli, qui relicto atque despecto propriae condicionis officio vetitis se
infulis dignitatum et cingulis penitus denegatis munisse dicuntur, ad propriae
artis et originis vincla revocentur. Ab illis autem, qui rebus eorum videntur
inhiasse, quos in sua origine permanere et sollemnibus ministeriis inservire
manifestum est, omnia, quaecumque constiterit ex quocumque titulo possessa,
antiquis possessoribus restituantur. Quod si alienigenae detentatores oneribus
condicionis externae maluerint subiacere quam restituere facultates, et futura
deinceps agnoscant munia sibi esse subeunda et de praeterito, si qua ipsis
possidentibus reliqua colliguntur, a semet ipsis sciant sine aliqua excusatione
solvenda.
E815/21/25. CTh 2.12.7 (Asclepiodoto pr.pr. d. 14/15/23/24 Nov. 424 Const.) Si
lite contestata procuratorem vel cognitorem, qui litis minister est
ordinatus, mori contigerit, minime eius quaerantur (requiruntur G)
heredes, ne de supervacuo domino causae laboris occasio protendatur
(praetendatur BGE), sed statim ad eum migrent omnes, qui dominus causae
fuerat (fuerit GO), actiones. Et successoribus
procuratoris nulla super eo petitio relinquatur, nisi tantum expensarum nomine
vel factorum litis causa sumptuum. Nec sane videtur (add id
Goth.) incongruum cognitori, cum manifestum sit (est N), si
cognitor vel praesentis procurator usus fuerit in iudicio prosperiore fortuna
vel eadem reflante (refragante Lb) devictus, iudicati actionem sine ulla
cunctatione in dominum dari vel domino. Et haec quidem in actoris persona de
litis ministro edixisse (dixisse BGO) sufficiet (s. NEPML
sufficiat BGO sufficit S); ceterum in rei quoque idem licere non
dubium est, quamvis abunde legum veterum (add vel nostrarum
B) observatione munita sit, quae, si in rem quoque suam cognitor vel
procurator quis fuerit ordinatus, simili modo nihil novi requirere patiuntur.
ET CETERA.
E816/21/25. CTh 4.14.1 (same) POST ALIA (G). Sicut in re
speciali (in rem speciales H? Iust.most) est, ita ad
universitatem ac personales actiones (add ut GO) ultra
triginta annorum spatium minime protendantur. Sed si qua res vel ius aliquod
postuletur (postulatur G) vel persona qualicumque actione vel
persecutione pulsetur, nihilo minus erit agenti triginta annorum praescriptio
metuenda: eodem etiam in eius valente persona, qui pignus vel hypothecam non a
suo debitore, sed ab alio possidente nititur vindicare. Nam petitio finium
regundorum in eo scilicet, quo (qui S) nunc est, iure durabit. 1.
Quae ergo ante non motae sunt actiones, triginta annorum iugi silentio, ex quo
competere iure coeperunt, vivendi ulterius non habeant facultatem. Nec
sufficiat precibus oblatis speciale quoddam, licet per adnotationem, meruisse
responsum vel etiam iudiciis (iudicibus H) allegasse, nisi allegato
sacro rescripto aut in iudicio postulatione deposita fuerit subsecuta
conventio. In eandem rationem (eadem ratione HNGE) illis procul dubio
recasuris, quae post litem contestatam in iudicium actione deducta habitoque
inter partes de negotio principali conflictu triginta denuo annorum devoluto
curriculo tradita oblivioni et diuturno silentio comprobantur. 2. Non sexus
fragilitate, non absentia, non militia contra hanc legem defendenda, sed
pupillari aetate dumtaxat, quamdiu sub tutoris defensione consistit (consistet
N), huic eximenda sanctione. Nam cum ad eos annos pervenerit, qui ad
sollicitudinem pertinent curatoris, necessario ei similiter ut aliis annorum
triginta intervalla servanda sunt. 3. Hae (ea N) autem actiones annis
triginta continuis extinguantur, quae perpetuae videbantur, non illae, quae
antiquitus fixis temporibus limitantur. 4. Annorum autem curricula ita numerari
(numerare L) conveniet, ut et illa in dimensionem tempora redigantur
(reducantur H? edd.), quae ante nostrae mansuetudinis sanctionem
iugi taciturnitate fluxerunt. 5. Verum ne qua otioso nimis ac desidi querimonia
relinquatur, ei, qui se fiducia perpetuitatis actionem non movisse commemorat,
decem post hanc legem annorum spatia continua superioribus addi praecipimus
(praecepimus N), ut, si quidem ante sanctionem hac lege praefinitos
annos decurrisse patuerit, praeter ea tempora quae manarunt decem actori
annorum spatia prorogentur, ita ut tempus illi hoc continuum (continuo
GE) ex legis tempore numeretur. Quod si decem illi anni superesse
videbuntur (videantur G) aut amplius, ulterius eum nihil desiderare
conveniet (conveniat H convenit S), sed proprio lapsu temporis
decurrente ad triginta usque consummationem debere suo spatio esse contentum;
sin annos quidem restare non dubium est, sed infra decem eorum intervalla
concludi, nihilominus etiam sic eum spatium tantum oportebit accipere, ut decem
integer numerus compleatur; postque hanc definitionem nulli movendi ulterius
facultatem patere censuimus, etiamsi se legis ignorantia excusare
temptaverit.
Tenure of eastern quaestor no.21 ends
E817. CTh 7.4.36 (Procopio mag.mil. per Orient. d. 3 Dec 424 Const.) Si quando
tribuni sive comites vel praepositi numerorum per provincias annonas voluerint,
hoc est quas pro dignitate sua consequuntur, in aere percipere, non aliis eas
pretiis, nisi quae in foro rerum venalium habeantur, adaerandas esse
cognoscant. Si alias annonas, quae non suae dignitatis erunt, sed alio modo,
dum tamen licito, suis commodis acquisitas in auro sibi dari duces sive tribuni
voluerint, illis pretiis contenti sunt, quae in forma aerariarum annonarum
universis militibus sollemni observatione praebentur. Sanctionis temerator
sciat se et administratione simul et dignitate spoliandum et facultatum suarum
percellendum dispendio.
E818. CTh 11.21.3 (Maximino com.sacr.larg. d. 9 Dec 424 Const.) Perpetuo
sancimus generalique decreto, ne cui deinceps ex praecepto comitivae (tuae
Momm.app.) sedis vel per oraculum sacrum vel per divinas
adnotationes numinis nostri in nummo vel in specie (add diversa
Momm.app.?), nisi ita publica necessitas postularit, propria
liceat tributa persolvere, sed ut magis aut ipsam speciem, si hoc usus
exegerit, aut aurum, quod aestimatio certa constituit pro centenario aeris,
huiusmodi possessor exsolvat.
E819. CTh 1.6.12 (Constantio pr.urb. d. 20 Dec 424 Const.) Primicerius
adiutorum tuae sedis officii per biennium, quod in eodem gradu ex consuetudine
priscae ordinationis emeruit (emerebit Momm.app.), curam insuper
personarum usurpatione omni atque ambitione cessante suscipiat, hoc etiam
adiecto, ut, si quis ex memorato ordine vel condicionis humanae fine praeventus
vel alia quacumque ratione militiae gradum propriae amisisse monstrabitur,
solitae ambitionis iniuria vacante locum is, qui iuxta matriculae veritatem
sequitur (sequitur Iust. sequetur A), obtineat.
425 THEODOSIO AUG XI ET VALENTINIANO CAES I CONSS
Tenure of eastern quaestor no.22 begins
E820/22/1. CTh 15.5.5 (Asclepiodoto pr.pr. d. 1 Feb 425 Const.) Dominico, qui
septimanae totius primus est dies, et natali atque epifaniorum Christi, paschae
etiam et quinquagesimae diebus, quamdiu caelestis lumen lavacri imitantia novam
sancti baptismatis lucem vestimenta testantur, quo tempore et commemoratio
apostolicae passionis totius Christianitatis magistrae a cunctis iure
celebratur, omni theatrorum atque circensium voluptate per universas urbes
earumdem populis denegata totae Christianorum ac fidelium mentes dei cultibus
occupentur (occupantur VW). Si qui etiamnunc vel Iudaeae impietatis
amentia vel stolidae paganitatis errore atque insania detinentur, aliud esse
supplicationum noverint tempus, aliud voluptatum. Ac ne quis existimet in
honorem numinis nostri veluti maiore quadam imperialis officii necessitate
compelli et, nisi divina religione contempta spectaculis operam praestat,
subeundam forsitan sibi nostrae serenitatis offensam, si minus circa nos
devotionis ostenderit quam solebat, nemo ambigat, quod tunc maxime mansuetudini
nostrae ab humano genere defertur, cum virtutibus dei omnipotentis ac meritis
universi obsequium orbis impenditur.
E821/22/2. CTh 15.1.53 (Constantio pr.urb. d. 27 Feb 425 Const.) Exsedras, quae
septentrionali videntur adhaerere porticui, in quibus tantum amplitudinis et
(ac W) decoris esse monstratur, ut publicis commodis possint capacitatis
ac pulchritudinis suae admiratione sufficere, supra dictorum consessibus
deputabit. Eas vero, quae tam orientali quam occidentali latere copulantur,
quas nulla a platea aditus atque egressus patens pervias facit, veterum usibus
popinarum iubebit ascribi. His tamen ipsis, quae humiliores aliquanto atque
angustiores putantur, vicinarum spatia cellularum ex utriusque lateris portione
oportet adiungi, ne quid aut ministris eorumdem locorum desit aut populis. Sane
si qui memoratas cellulas probabuntur vel imperatoria largitate vel quacumque
alia donatione aut emptione legitima possidere, eos magnificentia tua competens
pro isdem de publico pretium iubebit accipere.
E822/22/2. CTh 14.9.3 (same) Universos, qui usurpantes sibi nomina magistrorum
in publicis magistrationibus cellulisque collectos undecumque discipulos
circumferre consuerunt, ab ostentatione vulgari praecipimus amoveri, ita ut, si
qui eorum post emissos divinae sanctionis affatus quae prohibemus atque
damnamus iterum forte temptaverit, non solum eius quam meretur infamiae notam
subeat, verum etiam pellendum se ex ipsa ubi versatur illicite urbe cognoscat.
Illos vero, qui intra plurimorum domus eadem exercere privatim studia
consuerunt, si ipsis tantummodo discipulis vacare maluerint, quos intra
parietes domesticos docent, nulla huiusmodi interminatione prohibemus. Sin
autem ex eorum numero fuerint, qui videntur intra Capitolii auditorium
constituti, ii (ii Iust. hi V) omnibus modis privatarum aedium
studia sibi interdicta esse cognoscant scituri, quod, si adversum caelestia
statuta facientes fuerint deprehensi, nihil penitus ex illis privilegiis
consequentur, quae his, qui in Capitolio tantum docere praecepti sunt, merito
deferuntur. 1. Habeat igitur auditorium specialiter nostrum in his primum, quos
Romanae eloquentiae doctrina commendat, oratores (doctrinae mandatores
V) quidem tres numero, decem vero grammaticos; in his etiam, qui
facundia Graecitatis pollere noscuntur, quinque numero sint sofistae et
grammatici aeque decem. Et quoniam non his artibus tantum adulescentiam
glorisosam optamus institui, profundioris quoque scientiae atque doctrinae
memoratis magistris sociamus auctores. Unum igitur adiungi ceteris volumus, qui
philosophiae arcana rimetur, duo quoque, qui iuris ac legum formulas pandant,
ita ut unicuique loca specialiter deputata assignari faciat tua sublimitas, ne
discipuli sibi invicem possint obstrepere vel magistri neve linguarum confusio
permixta vel vocum aures quorundam aut mentes a studio litterarum avertat.
E823/22/3. CTh 6.21.1 (Theofilo pr.urb. d. 15 March 425 Const.)
Grammaticos Graecos Helladium et Syrianum, Latinum Theofilum,
sofistas Martinum et Maximum et iuris peritum Leontium placuit
honorari codicillis comitivae ordinis primi iam nunc a nostra
maiestate perceptis, ita ut eorum qui sunt ex vicariis dignitate
potiantur. Qua in re quicumque alii ad id doctrinae genus, quos
unusquisque profitetur, ordinati prodentur (o.p. R cum
supp. Goth. ordini addentur/ ordinabuntur Pith.), si
laudabilem in se probis moribus vitam esse monstraverint, si
docendi peritiam facundiamque dicendi, interpretandi subtilitatem,
copiam disserendi se habere patefecerint et coetu
amplissimo iudicante digni fuerint aestimati, qui in memorato
auditorio professorum fungantur officio, hi quoque, cum ad viginti annos
observatione iugi ac sedulo docendi labore pervenerint, isdem,
quibus praedicti viri, dignitatibus perfruantur.
E824/22/4. CTh 15.4.1 (Aetio pr.pr./pr.urb. d. 5 May/29 Apr 425) Si quando
nostrae statuae vel imagines eriguntur seu diebus, ut assolet, festis sive
communibus, adsit iudex sine adorationis ambitioso fastigio, ut ornamentum diei
vel loco (add loco Seeck) et nostrae recordationi sui probet
accessisse praesentiam. 1. Ludis quoque simulacra proposita tantum in animis
concurrentum mentisque secretis nostrum numen (nomen Goth.) et laudes
vigere demonstrent; excedens cultura hominum dignitatem superno numini
reservetur.
E825/22/5. CTh 10.10.32 (Valerio com.rer.priv. d. 13 May 425 Const.) Petitores
bonorum partiri cum aerario nostro praecipimus. Ac si quis exceptis iuris
templorum possessionibus vel patrimonialibus qualitercumque aliquid ad nostrum
aerarium pertinens nostrae nutu clementiae meruerit, postquam efficax quod
impetraverat postulatum rei ipsius eventu (eventu Goth. eventum
V) constiterit, ex aequa cum aerario dividere parte non dubitet;
videlicet impensis omnibus litis et sumptibus imputatis ac petitori dein summa
integra tribuendis, ut, quod pure ad quaestus eius compendiumque devenerit, in
eius procul dubio societatem admittat aerarium, nullo ex his, quae de
temporibus possidentis vel aliis veteri observatione et competitionum
(constitutionum Goth.) auctoritate sunt tradita, deminuto, sed in sua
omnibus stabilitate durantibus, ut in delatores quae est nihilo minus poena et,
si fieri potest, acerbior exeratur. 1. Quin et iudex, sive vir illustris comes
rei privatae is fuerit seu provinciae moderator, integritatis procul dubio erit
vehemens observator, quamdiu privato iurgio aequis conflictibus decertatur. 2.
Fisci etiam advocati praecipimus vocem in suo manere silentio, nec partem
aerario vindicantis (vindicandis V1) admitti, priusquam iure
cognitionali sententia, quam quidem praesente fisci patrono proferri ac
tractari praecipimus, petitor certissimam victoriam fuerit consecutus: etiam si
lis ex transactione aut qualibet alia ratione fuerit sopita, modis
omnibus suam a petitione vindicaturo aerario portionem, quamvis etiam beneficio
quis speciali sibi de universitate praecaverit. Alioquin titubet in petitiore
perceptio, si ius suum non constet aerario.
E826/22/6. CTh 10.20.15 (Maximino com.sacr.larg. d. 24 May 425) Ii, qui ex
filiabus murilegulorum et alienae originis patribus sunt vel fuerint procreati,
iura maternae condicionis agnoscant.
E827/22/7. CTh 6.22.8 (Hierio pr.pr. Orient. d. 22 Sept 425 Topisum/Topirum)
Lege avita probatum est, si quis per gradus suo ordini competentes impetratis
honorariis codicillis ad summum praefecturae pervenisset usque fastigium, non
praerogativa temporis uteretur nec adversus eum, qui indeptus insignia
magistratus re ipsa quod meruisset implesset, quia intervallo fuisset
(fuisset T fuerit R) forte praegressus aut
praevenisset imaginario eandem, quam ille actu illustravit, apice
dignitatem, sibi crederet arrogandum (abrogandum T), sed modis
omnibus sciret se in officiis publicis ei postferendum, qui eundem
locum positus in potestate gessisset. Hoc (id Cuiac.) nos quoque
volumus custodiri, ne quis sibi appetat (expetat Cuiac.), sive
imaginarios sive inter agentes codicillos acceperit, ut ei qui egerit ratione
temporis praeferatur. 1. Quin et de consistorianis comitibus hoc nobis universi
placere cognoscant, ut his, qui vel absentes sunt facti vel testimonialibus
tantum adepti sunt dignitatem, praecedant qui admitti intra consistorii
arcanum meruerunt actibus interesse et nostra adire responsa, praeterquam si de
aliquibus professionum et militiae meritis scriniorumque sacrorum emensis
sudoribus lege specialiter est statutum, quod et avi nostri sanctio promulgavit
et nostra mansuetudo constituit. Ita ut omnibus conventibus, officiis atque
consessibus legem executioni tradi tua celsitudo provideat, id est ut prior sit
semper ille, qui loci sui administratione perfunctus est nec umquam honor
delatus ex debito ei qui ad similitudinem tribuitur comparetur. Nemo igitur
sibi arbitretur annorum adnumeratione plaudendum, quod inter eos tantummodo
valere decernimus, qui se aut actibus subsecuntur aut codicillorum parili
imagine fulciuntur. Non alias aspiraturo quoquam ad consistorianorum
comitum dignitatem, nisi ad eius claritudinem viam sibi ex constitutionis
avitae norma praestruxerit.
E828/22/7. CTh 6.10.4 (same) POST ALIA. Qui ex primiceriis
notariorum ad illustrem meruerint magistri a
vigiliis atque laboribus procedere summitatem, minime redigendi sunt
(sint Cuiac.) in ordinem ceterorum, qui honorarios meruerint codicillos,
quoniam et res ipsa, quod primum locum sint militiae nobilis assecuti, et
publica saepe impleta commoditas numquam otiosos fuisse testatur. ET
CETERA.
Valentinian III was made Augustus on 23 October 425
IMPP THEODOSIUS ET VALENTINIANUS A UGG
E829/22/8. CTh 6.30.24 (Hierio pr.pr. d. 17 Nov 425 Const.) Nostrae
moderationis arbitrio praestitutum est, ut privatiani privilegia largitionalis
officii perpetuo consequantur, hoc est ut tam primicerius officii privatarum
quam alii quattuor reliquorum primicerii scriniorum eiusdem contemplatione
militiae ex consularibus inter allectos esse mereantur et tam in hac alma urbe
quam in provinciis honore potiantur, cum illustres viri
memoratarum comites dignitatum ita simili iugiter infularum
splendore decorentur, ut non culmine distinguantur (d.
Goth. discingantur R) aequali, sed tempore.
E830/22/9. CTh 5.16.34 (Valerio com.rer.priv. d. 13 Dec 425 Const.) Thebaide
qui ... bricalis emit ad rem dominicam pertinentem ex a ... deinceps
quibuscumque eiusdem condicionis, qui (qui Vesme) iuxta p ... turae
constitutionis tenorem (tenore Vesme) emit, fundos tute liceat
possideri, ita ut fideiussores ab huiusmodi mercatu extranei
quidam ea proprium patrimonium ... non de eiusdem possessionis ac iuris incor
... r ... tur quam de re nequaquam in m ... es ... tributum solvendo divinam
dom ... Verum quotiens alicui colonorum agrum privati patrimonii nostri
placuerit venumdari, non unus tantum, qui forte consortibus suis
gravis ac molestus existat, sed alii quoque duo vel plures ex
simili origine ac iure venientes in supradicta emptione
socientur.
426 THEODOSIUS XII ET VALENTINIANO II AUGG CONSS
E831/22/10. CTh 9.41.1 (ad Hierium/Hierio pr.pr. d. 23/28 Jan 426/425 Const.)
Nulli iudicum exceptis his, qui in summa administrationis
(administrationum L) sunt positi potestate, vitae quoque
noxiis ius adimendae sortiti sunt, quemquam (quem G) omnino inconsulta
nostra clementia in ullo (i.u. VO nullo HE in nullo GCPMS)
genere criminationis tristi liceat proscriptionis tempestate percellere. Ad nos
insimulationum (simulationum V and others)
genera, quaestionis ordo, criminum moles, documentorum probationumque
pensanda libramenta mittantur. 1. Nemo sibi praesumat moderatorum
provinciarumque rectorum sub quibuscumque infulis potestatis quemquam
patrimonii universis privare subsidiis. 2. In illos (in illos V2HGOPML
in illo V1) gladii sui (add vim Momm.app.) et ius
severitatis (s.i. O) exerceant, in quos (quos HGOPM quo
VECLS) statim destringi (distringi H constringi G) ferrum
iura praecipiunt quorumque differri supplicium materia est interitus
plurimorum.
E832/22/10. CTh 9.42.24 (same) Sentiat latro nefarius aut huiusmodi quis
professis testatisque sceleribus involutus ultionem suam non posse tardari.
Damnato etiam ita proscriptio infligenda est, ut dimidia parte aerario
vindicata alia damnati filiis reservetur. 1. Decurioni vero, qui hoc
incurrerit, si liberos non habeat, succedat curia bonaque universa detineat aut
ipsa per se aut suo ordinatura periculo munera subiturum. Sin erit suboles
curiali, quam municipales sibi vindicent functiones, integris fortunis
fulciatur. Si filia vel filiae fuerint, quod pro certa legis sanctione defixum
est, pars dimidia ad eas deveniat facultatum. Sin mares curiales fuerint
intermixti, dimidia pars eis curiae nomine deferatur et alia, quam in commune
omnibus tribuit indulgentia principalis, pro virili dividant portione.
E833/22/11. CJ 12.23.12 (Maximino com.sacr.larg. between 29 Apr 422 and 23 Feb
426) Viros devotes palatinos non oportere in hac regia urbe apud virum
illustrem praefectum urbis litigare compelli, nisi de aedificatione domorum et
servitutibus et annonis orta videatur (videtur K) causa: in aliis vero
causis tam pecuniariis quam criminalibus apud viros illustres tantummodo
comites suos respondere. 1. Rectoribus autem provinciarum intra (inter
K) administrationis suae fines inter praesentes palatinos nec causis
publicis occupatos cognoscere (agnoscere Kb1) tam pro civili quam pro
criminali causa permittimus, sic tamen, ut non aliter criminalis sententia
adversus eos proferatur, nisi ex suggestione provincialis iudicii vir illustris
comes sub quo militat certioratus hoc ei permiserit.
E834/22/12. CTh 10.20.16 (Acacio com.sacr.larg. d. 23 Feb 426 Const.) Si quis
ex corpore gynaeceariorum vel linteariorum sive linyfariorum (expect
linuforum Momm.app.) monetariorumve aut (m.a. Iust.
monetariorum ac V) murilegulorum vel aliorum similium ad divinas
largitiones nexu sanguinis pertinentium voluerit posthac de suo collegio
liberari, non quoscumque nec facile in locum proprium, freti dexterae
triumphalis absolutione, substituant, sed eos, quos omnibus idoneos modis sub
ipsis quodammodo amplissimae tuae sedis obtutibus approbarint; ita tamen, ut
is, qui ab huiusmodi condicione iuxta formam caelitus datam beneficio
principali fuerit absolutus, universam generis sui prosapiam in functione
memorati corporis permanentem cum omnibus eius qui absolvitur rebus obnoxiam
largitionibus sacris futuram esse non dubitet.
E835/22/13. CTh 12.12.16 (Hierio pr.pr. d. 1 June 426 Nicomedia) Civitatum
postulata, decreta urbium, desideria populorum liquido tua sublimitas
recognoscit ad imperialis officium pertinuisse responsi admissosque sacrariis
nostris semper sui imperatoris aspectu decoratos esse (delete esse
Momm.app.?) legatos; dixisse libere, quae illorum fuerant a
communi fidei constantiaeque commissa.
E836/22/14. CTh 8.7.21 (Hierio pr.pr. d. 22 June 426 Nicomedia) Nemo aliter ad
tuae sublimitatis admittatur officium, nisi eum emissa ex sacris scriniis
probatoria consecrarit. Quod et in ceteris officiis, quibus similis erat
consuetudo militiae, diverso quidem modo, sed pari diligentia sublimitas tua
iubeat custodiri, sed in his quoque (delete s.i.h.q.
Momm.app.), id est virorum spectabilium proconsulis Asiae,
comitis Orientis, praefecti Augustalis et vicariorum, quod etiam
monuimus sub viginti interminatione librarum auri, Irenarchas quoque et
actuarios, et cornicularios tam classium urbis Constantinopolitanae quam
thymelae equorumque currulium civitatum diversarum non aliter, nisi, ut
consueverat, manus sanxerit principalis, praecipiat ordinari. Quin si quis
talis sub tua fuerit iudicatione convictus, profecto irritis his, quae vetita
contrectavit, etiam congruam indignationem incurret, his retentis in suo ordine
et gradu militiae, qui qualitercumque ad praesentem diem admissi sunt.
ET CETERA.
E837/22/15. CTh 8.7.22 (Theofilo pr.urb. d. 1 July 426 Nicomedia) Nemo aliter
ad tuae sublimitatis in posterum admittatur officium, nisi eum emissa ex sacris
scriniis probatoria consecrarit (Nemo ... consecrarit =
8.7.21). Actuarios quoque thymelae et equorum currulium,
suarios etiam et optiones per omnes regiones urbis Constantinopolitanae et alia
omnia, quae vel in militia vel gradibus actibusque nutum pro sollemnitate
priscae institutionis desiderant principalem, non aliter, nisi, ut consueverat,
manus sanxerit principalis, praecipiat ordinari. Quin si quis talis sub tua
fuerit iudicatione convictus, profecto irritis his, quae vetita contrectavit,
etiam congruam indignationem incurret, his retentis videlicet in suo ordine et
gradu militiae, qui qualitercumque ad praesentem diem (non aliter
... praesentem diem =
8.7.21) videntur admissi.
E838/22/16. CTh 8.7.23 (Acacio com.sacr.larg. d. 1 July 426 Nicomedia) Comitum
thensaurorum dioeceseos provectiones et ipsos thensaurenses vetus observatio
dexterae principalis reservavit, nec aliter voluit eos vel in iudicum suorum
oboedientiam (oboedientia Seeck) vel in committendis publicis
necessitatibus habere progressum, nisi militiam eis emissa ex sacris scriniis
probatoria condonasset. Quod ita esse decretum ad notitiam eorum, quibus hoc
videtur esse conveniens, pervenire tua magnitudo constituet, non absque
indignatione arbitrium principale passura quorundam temeraria usurpatione
diminui; his retentis videlicet in suo ordine et gradu militiae, qui
qualitercumque ad praesentem diem videntur admissi.
E839/22/16. CJ 11.8.14 (same) Privatae vel linteae (lineae Not.
Dig. Or) vestis magistri, thesaurorum praepositi vel baphiorum ac
textrinorum procuratores ceterique, quibus huiusmodi sollicitudo committitur,
non ante ad rem sacri aerarii procurandum permittantur accedere, quam
satisdationibus dignis eorum administratio roboretur: scituri (scituris
Ia) nec prosecutorias quidem sacras posthac sibimet postulandas.
Tenure of eastern quaestor no.22 ends
E840. CTh 6.26.18 (Acacio com.sacr.larg. d. 29/25 Nov 426 Const.) Tam proximo
(p. Cuiac. proximis Vesme) scriniorum quam comiti dispositionum
pro delata eis comitivae secundi ordinis dignitate vestem ex
integro in posterum praeberi tua celsitudo disponat.
E841. CTh 6.27.20 (Helioni patricio et mag.off. d. 23 Dec 426 Const.) Qui ex
agentum in rebus numero militiae ordine ac labore decurso ducenae dignitatis
meruerit principatum, aut qui viro illustri magistro officiorum
(m.o.v.i. Momm.app.?) ut probatus fuerit adiutor eo tempore, quo
iam honoratis viris coeperit aggregari, eorum, qui vicariam egerint
praefecturam, honore potiatur, conservatis sine dubio veteribus privilegiis
divorum in eos principum largitate collatis.
E842. CTh 6.27.21 (Hierio pr.pr. d. 23 Dec 426) Quicumque impleto militiae suae
ordine ac labore finito ad ducenae pervenerit principatum,
quisque (expect quive Momm.app.) magistri
officiorum iudicio probatus adiutor extiterit tempore, quo iam
honoratorum virorum coetibus inseritur, eorum, qui vicariam egerint
praefecturam, infulis (infulis Vesme insignibus Cuiac.)
perfruantur, privilegiis procul dubio isdem, quibus antehac usi
videntur, reservatis.
E843. CJ 2.7.5 (Cyro pr.urb. d. 26 Dec 426 Const.) Quidquid animi largitate et
munificentia praestitimus principali togatis per Orientem eminentissimae
praefecturae reverentia studiorum, id sibi praesenti sanctione praestitum esse
cognoscant patroni causarum illustris urbicariae praefecturae.
427 HIERIO ET ARDABURE VV CC CONSS
Tenure of eastern quaestor no.23 begins: Antiochus Chuzon
E844/23/1. CTh 6.24.10 (Hierio pr.pr. d. 16 March 427) Praeter
primicerios protectorum domesticorum decem primi scholarum, cum ad huius
vocabuli dignitatem devote ac strenue militando pervenerint, statim
clarissimatus honore decorati inter allectos veluti ex consularibus esse
mereantur, ita ut et a senatoriis functionibus penitus habeantur immunes
nulloque extrinsecus onere praegraventur, ceteris quoque, ubi egressis
prioribus ad praedictum suo ordine numerum locumque conscenderint, privilegiis
paribus honorandis.
E845/23/2. CTh 10.20.17 (Valerio com.sacr.larg. d. 23 March 427 Const.) Placet,
si conchyliolegulorum filiae condicionis alienae nupserint viris, qui ex ipsis
fuerint procreati ab eo tempore nexum maternae ascriptionis agnoscant, ex quo
promulgatam super hoc cognoverint legem. De his vero, quos ante eam natos esse
constiterit, huiusmodi forma servetur, ut, sive conchyliolegulorum seu
ascriptorum progenies fuerit colonorum, paternam tantum condicionem sequantur.
Si qui vero post legem aut patre conchyliolegulo geniti probabuntur aut matre,
memoratae ascriptioni obnoxios se esse non ambigant.
E846/23/3. CJ 1.8.1 (Eudoxio com.sacr.larg./pr.pr. d. 21/20 May/June/Dec 427)
Cum sit nobis cura diligens per omnis superni numinis religionem tueri, signum
salvatoris Christi nemini licere vel in solo vel in silice vel in marmoribus
humi positis insculpere vel pingere, sed quocumque reperitur tolli; gravissima
poena multando eo, si quis contrarium statutis nostris temptaverit, specialiter
imperamus.
E847/23/4. CTh 7.8.14 (Helioni patricio et mag. off. d. 22 June 427 Const.)
Universi cuiuslibet ordinis, cuiuslibet etiam dignitatis, si quidem felicibus
pro salute rei publicae expeditionibus occupati aliarum provinciarum aliarumque
urbium domiciliis detinemur (d. Goth. detinentur R), propriis
domibus nullo vetante pro dignitatibus suis vel praestitis sibi beneficiis
perfruantur; si vero secundum communia vota securi intra huius florentissimae
urbis tecta residemus, nullius specialiter domum illustrium quoque,
etiamsi ad summa conscenderint (c. Goth. conscenderent R)
fastigia dignitatum, praeter singulas tantum, in quibus eorum manere
constiterit, excusari ab hospitibus praecipimus cessante omni beneficio
principali.
E848/23/5. CTh 13.3.18 (Helioni mag.off. d. 19 Aug 427) Habente propriam
firmitatem secundo nostrae maiestatis oraculo, quod de excusandis sive
praebendis his quae militantibus debentur hospitiis promulgatum est, illa, quae
dudum circa archiatros et magistros sanximus litterarum, observentur. Hos enim
pro necessariis artibus et liberalibus disciplinis hospitali molestia, quoad
viverent, liberari praecipimus. Illibata ergo permaneant illa, quae quondam
circa archiatros, quod in palatio nostro primi vel secundi ordinis comites
militasse constiterit, et circa liberalium litterarum magistros videntur a
nobis iustissime constituta.
E849. CJ 1.50.2 (Mandata impp. Theodosii et Valentiniani AA missa ad Antiochum
pr.pr. per referendarium d. 14 Oct 427 Const. quae sic habent) Suggerente
magnificentia vestra docta imperialis aeternitas debere eos, qui praeceptione
principali seu vestrae sedis amplissimae tueri locum rectorum provinciarum
noscuntur, auctoritatem habere tutores seu curatores petentibus dare (d.s.c.p.
CR), decretum etiam interponere ad alienandas minorum similiumque eis
personarum seu curialium facultates, emancipationes quoque legibus celebrare et
omnia quae ad iurisdictionem rectoris provinciae pertinent actitare, praecipere
dignata est pro dispositione vestrae celsitudinis praefatas huiusmodi
sollicitudines peragendi habere licentiam.
428 FELICE ET TAURO VV CC CONSS
E850/23/6. CTh 6.27.22 (Proculo pr.urb. d. 31 Jan 428 Const.) Agentum in rebus
schola, quae nostro iudicio vicarianam dignitatem adepta est, id quidem suos
primates post stipendiorum finem mereri non ambigat. Verum amplissimi ordinis
assertioni pareat, ut quoniam (quando Momm.app.) ii, quos
militiae finis ad principatus honorem adduxit, senatoriis se aestimant
functionibus eximendos, in priore dignitate permaneant, cuius immunitatem
amplexi sunt. ET CETERA.
E851/23/6. CTh 6.2.26 (same) POST ALIA. Praeter eos, qui
notariorum nostrorum scholae praeclaro sunt sacrati collegio vel ...
(silentiariorum Cuiac.) rum praerogativa nostrorum aut etiam
sacri consistorii decurionum militia muniuntur, item (vel
Cuiac.) qui e schola agentum in rebus expletis stipendiis
ad principatum ducenae pervenerunt, togati quoque
praetorianae atque etiam urbicariae praefecturae ceterique omnes,
qui delatis sibi senatoriis dignitatibus fruuntur, pro suis
viribus glebales tantum functiones agnoscant: palatinis sacrarum
et privatarum largitionum, quoniam renuntiandum senatoriae
dignitati adita nostra clementia crediderunt, senatoriis
functionibus eximendis et, quamvis a senatorum consortio
segregentur, in omni securitate mansuris, nec non etiam filiis
eorum et nepotibus, secundum divi Constantini atque Constantii
constitutiones: ita ut omne beneficium omnisque adnotatio
specialis super immunitate contra huius sanctionis formam a quocumque officio
persona schola vel professione elicita nullam habeat firmitatem, sed allegata
quoque et ab amplissimo, si ita contigerit, suscepta ordine denuo, cum
libuerit, retractetur: totius temporis, quod interea fluxerit, ab eo, quo hoc
impetrare studuerit, descriptionibus extorquendis, etsi hoc idem praeiudicium
adnotationis tenore elicitae remittatur.
E852/23/6. CJ 12.5.2 (same) Hac nostrae mansuetudinis aeterna lege sancimus, ut
omnes cubicularii, qui de nostro cubiculo exeunt, antequam primum locum
obtineant, excepto castrensi et comite domorum his privilegiis perfruantur, id
est (idem Ka?) ut nec possessiones eorum angarias sive parangarias vel
etiam paraveredos in posterum dispositione tui culminis vel alicuius calumnia
dare cogantur, ne sordidis astricti muneribus decus ministerii, quod militando
videbantur adepti, otii tempore et quietis amittant (admittant Ka?). 1.
Domos quoque eorum vel in hac sacratissima urbe vel in qualibet alia positas
civitate ab omni hospitum cuiuslibet dignitatis inquietudine vindicamus. 2.
Provinciarum rectoribus eorumque apparitionibus (apparitoribus KO)
denarum librarum auri dispendio feriendis, si mansuetudinis nostrae statuta
dissimulare et (aut Ib) ex aliqua parte violare temptaverint.
E853/23/7. CJ 12.23.13 (Eudoxio com.sacr.larg. Jan 428/after 17 May 440) Inter
alias praerogativas, quas ante (antea O) meruerant scholae societatis
sacrarum largitionum, primicerius et tres primicerii (p.t. I) scriniorum
tribuni praetoriani militaris dignitate fruantur, nulla eis ex cuiuslibet
iudicis praeceptione iniungenda publica vel privata necessitate.
E854/23/8. CTh 3.7.3 (Hierio pr.pr. d. 20/19/18 Feb 428 Const.) Si donationum
(donatio ML) ante nuptias vel dotis instrumenta defuerint, pompa
etiam aliaque nuptiarum celebritas omittatur, nullus aestimet ob id deesse
recte (rectam PMS) alias inito matrimonio firmitatem vel ex eo
natis liberis (filiis B) iura posse legitimorum auferri, inter
(inter O Iust. si inter others) pares honestate
personas nulla lege impediente consortium, quod ipsorum consensu atque amicorum
fide firmatur.
855/23/8. CTh 3.5.13 (same) POST ALIA. Si donationis instrumentum
ante nuptias actorum sollemnitate firmatum sit (est N), de traditione,
utrum nuptias antecesserit an secuta sit vel penitus praetermissa (intermissa
G), minime perquiratur: in illa donatione, quae in omnibus intra
ducentorum solidorum est quantitatem, nec actorum confectione quaerenda. Haec
(nec B) enim commoda nec mariti fraude nec successorum eius improbitate
nec scrupulositate iuris, etsi imperite vel callide rerum offerendarum in dotem
habeat donatio mentionem, denegari uxoribus deceptis (add non BGEOS)
patimur (patiamur L) vel his, qui in earum iura succedunt, sed a marito
vel ab heredibus eius exacta restitui; illa manente lege, quae minoribus aetate
feminis etiam actorum (gestorum O) testificatione omissa, si patris
auxilio destitutae sunt, iuste consuluit. ET CETERA.
E856/23/8. CTh 3.13.4 (same) POST ALIA. Ad exactionem dotis, quam
semel (semper N) praestari (praestare BP) placuit, qualiacumque
sufficere verba censemus, etiamsi dictio vel stipulatio in
pollicitatione rerum dotalium minime fuerit subsecuta. ET
CETERA.
E857/23/8. CTh 4.6.8 (same) POST ALIA. Naturales liberi eorumque
matres nec parentum arbitrio (add posse conferre Ev) in
successionibus ceterisque modis, quibus rei mobilis vel immobilis dominium
confirmatur, passim et sine legis distinctione congrua permittantur, nec (ne
L) tamen legis, quae nuper lata est, asperitate premantur, cum satis sit
eos secundum priorem constitutionem aut extantibus iustis liberis aut etiam non
extantibus id tantum consequi, si patris deferatur arbitrio, quod per eam iusta
moderatione decretum est, ceteris, quae de eorum matribus libertis
libertinisque per novam constitutionem decreta sunt, in sua manentibus
firmitate.
E858/23/8. CTh 5.1.9 (same) Pridem latae constitutionis pars quaedam
abroganda (absoluta BGv) est, ne ullis parentibus aut propinquis,
quos naturae legisque pariter praerogativa defendit, in capiendis ab intestato
hereditatibus praeferantur coniuges vel etiam comparentur; cum (quod HB
Momm.app.?), si sanctitas inter eos sit digna foedere coniugali,
non ita laboriosa vel sumptuosa est testandi occasio, ut desiderio suo quisquam
subvenire differat, quod interdum ita sensu leviore concipitur, ut antiqui nec
quod extraneis et saepe ignotis in donationibus succesionibusque tribuitur
(tribuetur NBGCPLMS tribuatur H) coniugibus concesserint,
reprimendum inter hos potius, ut in loco ancipiti, quam incitandum favorem
mutuum arbitrati. Verum lex alia, quam pridem tulimus, ut matrimoniis auxilium
impertiret, deficientis hoc totum credidit arbitrio permittendum (committendum
O). Nunc vero parentibus extantibus vel propinquis ab intestato venire
coniuges prohibemus. Itaque nulla mentio prioris legis sit, si (omit si
H insert si cui PMLQK) qua hoc medio brevique tempore
contigisse alicui dicatur coniugis ab intestato hereditas, et lege proposita
divulgetur omnem huiusmodi (huiuscemodi H) spem successionis, quae ab
intestato deferetur (defertur BO deferatur PMLSQK) coniugibus
deponendam, nisi (add si B1CPML) ille casus emerserit, ut
nemo de propinquis successionem mortui vindicare possit ex lege, cum fisco
nostro qualiscumque (q. HNOEXC qualiacumque BGCPMLSQK) iura
matrimonii praeponamus. ET CETERA.
E859/23/8. CTh 2.3.1 (same) POST ALIA. Nulli prorsus non
impetratae actionis in maiore vel minore iudicio agendi (agenti O Iust.)
opponatur exceptio, si aptam rei et proposito negotio competentem eam
esse constiterit.
E860/23/8. CJ 6.61.2 (same) Constitutionis novae capitulum clariore
interpretatione sancimus, ut quae per filios nepotes pronepotes itemque filias
neptes proneptes, quamvis in potestate sint, minime acquiri decrevimus a marito
vel uxore quocumque titulo collata sine ultima voluntate transmissa, nullus ad
id quoque pertinere existimet, quod ab ipso parente datum vel ante nuptias
(a.n.v. bs) donationis causa pro una ex memoratis personis
praestitum fuerat, ut minime ad eum, si casus tulerit, revertatur;
prospiciendum est enim, ne hac iniecta formidine parentum circa liberos
munificentia retardetur: sed ut his potestatis iure ad parentes reversis
cetera, quae ex substantia speciali coniugis ad superstitem devenerunt, quamvis
idem in sacris sit, fructu tamen (omit tamen bs
k.p.) solo atque usu parentibus deputato, dominium ei qui a
coniuge vel quae meruit reservetur, parente pro emancipationis etiam beneficio,
si voluerit, sicut in maternis rebus vel quae per eandem lineam veniunt,
praemium habituro.
E860a. Pragmatic sanction = CIL 3.448; Supp.1.7151-2; ed. D. Feissel
forthcoming (Eudoxio <com.sacr.larg.> 14 March 428/249? Const.)
Suggestionem tuae sublimitatis de portorio
Passalietum vici Mylasensium cibitatis, utpote et (ut
potest CIL) reipublicae vel aerario et
eiusdem civitatis utilitatibus profuturam, debita cum
laude confirmamus (edimus CIL) et per hanc divinam pragmaticam
decernimus sanctionem nulli memoratum vectigal
petere licere nec quemquam ad propria
lucra posse quoquo modo redigere. Civitas autem propriis fruetur
reditibus qui de portu eius veniunt ac necessariis eiusdem
(negotiandi causa CIL) civitatis usibus diligentia tuae (proinde
CIL) sublimitatis proficiunt, Eudoxi frater
amantissime. Illustris igitur auctoritas
(sublimitas CIL) tua, quae per hanc divinam pragmaticam
(constitutionem CIL) definimus sanctionem observari
praecipiat contra temeratores . . . poena . . . legis . .
. at (a consulibus curavimus CIL).
E861/23/9. CTh 15.8.2 (Florentio pr.pr. d. 21/19/18 Apr 428) Lenones patres et
dominos, qui suis filiis vel ancillis peccandi necessitatem imponunt, nec iure
frui dominii nec tanti criminis patimur libertate gaudere. Igitur tali placet
eos (eos Iust. hac V) indignatione subduci, ne (ne
Iust. nec V) potestatis iure frui valeant neve quid eis ita
possit acquiri. Sed ancillis filiabusque, si velint, conductisve pro paupertate
personis, quas sors damnavit humilior, episcoporum liceat, iudicum etiam
defensorumque implorato suffragio omni miseriarum necessitate absolvi, ita ut,
si insistendum eis lenones esse crediderint vel peccandi ingerant necessitatem
invitis, non amittant solum eam quam habuerant potestatem, sed proscripti
poenae mancipentur exilii metallis addicendi publicis, quae minor poena est,
quam si praecepto lenonis cogatur quispiam coitionis sordes ferre, quas
nolit.
E862/23/10. CJ 8.53.29 (Hierio pr.pr. d. 21 Apr 428) In extraneos et saepe
(ingratos C) ignotos donationem collatam valere receptum est: et si
sine scripto donatum quod (quid LbDRCM) fuerit, adhibitis aliis
idoneis documentis hoc quod geritur comprobetur (comprobatur La).
E863/23/11. CTh 16.5.65 (Florentio pr.pr. d. 30 May/29 June 428 Const.)
Haereticorum ita est reprimenda insania, ut ante omnia quas ab orthodoxis
abreptas tenent ubicumque ecclesias statim catholicae ecclesiae tradendas esse
non ambigant, quia fieri non potest, ut, qui nec proprias habere debuerant, ab
orthodoxis possessas aut conditas suaque temeritate invasas ultra detineant. 1.
Dein (deinde E) ut, si alios sibi adiungant clericos, vel, ut ipse
aestimant, sacerdotes, decem librarum auri (omit auri V) multa
per singulos ab eo, qui fecerit et qui fieri passus sit, vel, si paupertatem
praetendant, de communi clericorum eiusdem superstitionis corpore vel etiam
donariis ipsis extorta nostro inferatur aerario. 2. Post haec, quoniam non
omnes eadem austeritate plectendi sunt, Arrianis quidem, Macedonianis et
Apollinarianis, quorum hoc est facinus, quod nocenti meditatione decepti
credunt de veritatis fonte mendacia, intra nullam civitatem ecclesiam habere
liceat; Novatianis autem et Sabbatianis omnis innovationis adimatur licentia,
si quam forte temptaverint; Eunomiani vero, Valentiniani, Montanistae seu
Priscillianistae, Fryges, Marcianistae, Borboriani, Messaliani, Euchitae sive
Enthusiastae, Donatistae, Audiani, Hydroparastatae, Tascodrogitae, Fotiniani,
Pauliani, Marcelliani, seu qui ad imam usque scelerum nequitiam pervenerunt
Manichaei nusquam in Romano solo conveniendi orandique habeant facultatem;
Manichaeis etiam de civitatibus expellendis, quoniam nihil de his omnibus
relinquendum loci est, in quo ipsis etiam elementis fiat iniuria. 3. Nulla his
penitus praeter cohortalinam in provinciis et castrensem indulgenda militia;
nullo donationis faciendae invicem, nullo testamenti (testamento
E) aut voluntatis ultimae penitus iure concesso; cunctisque legibus,
quae contra hos ceterosque, qui nostrae fidei refragantur, olim latae sunt
diversisque promulgatae temporibus, semper viridi observatione valituris, sive
de donationibus in haereticorum factis ecclesias, sive ex ultima voluntate
rebus qualitercumque relictis, sive de privatis aedificiis, in quae domino
permittente vel conivente convenerint, venerandae nobis catholicae vindicandis
ecclesiae, sive de procuratore, qui hoc nesciente domino fecerit, decem
librarum auri multam vel exilium, si sit ingenuus, subituro, metallum vero post
verbera, si servilis condicionis sit; ita ut nec in publico convenire loco nec
aedificare sibi ecclesias nec ad circumscriptionem legum quicquam meditari
valeant, omni civili et militari, curiarum etiam et defensorum et iudicum sub
viginti librarum auri interminatione prohibendi auxilio. Illis etiam in sua
omnibus manentibus firmitate, quae de militia et donandi iure ac testamenti
factione vel neganda penitus vel in certas vix concessa (concessas
E) personas poenisque variis de diversis sunt haereticis promulgatae,
ita ut nec speciale quidem beneficium adversus leges valeat impetrare. 4. Nulli
haereticorum danda licentia vel ingenuos vel servos proprios, qui orthodoxorum
sunt initiati mysteriis, ad suum rursus baptisma deducendi, nec vero illos,
quod emerint vel qualitercumque habuerint necdum suae superstitioni coniunctos,
prohibendi catholicae sequi religionem ecclesiae. Quod qui fecerit vel, cum sit
ingenuus, in se fieri passus sit vel factum non detulerit, exilio ac decem
librarum auri multa damnabitur, testamenti ut donationis faciendae utrique
deneganda licentia. 5. Quae omnia ita custodiri decernimus, ut nulli iudicum
liceat delatum ad se crimen minori aut nulli cohercitioni mandare, nisi ipse id
pati velit, quod aliis dissimulando concesserit.
E864/23/12. CTh 12.4.1 (Florentio pr.pr. d. 9 June 428 Const.) Ii qui ex
lucrativa causa possessiones detinent, quae aliquando curialium fuerint, pro
singulis earum iugis et capitibus quaternas siliquas annuas ordinibus nomine
descriptionis exsolvant, ita ut praebitionis istius forma non praeiudicet illis
civitatibus, in quibus consuetudo praecedens vel pacta quaedam vel alia
necessitas ampliorem summam exigi persuadet.
E865/23/12. CJ 10.34.2 (same) Nec venditio rei hereditariae curiae acquisitae
aut debitoris hereditarii qui solverit liberatio aliter admittenda est, nisi
apud acta totius vel maioris partis ordinis intercedente decreto ineundi
contractus vel dissolvendae obligationis causa probetur. 1. Ita enim id (et
O omit Ib) quod ex ea redigitur ad praediorum iubemus
comparationem expendi, quorum reditus omnes, sicut (add etiam I)
dictum est, eiusdem curiae publicis muneribus, quae solacio egere constiterit
(contigerit Ib), iustissime servabuntur: ex consensu omnium et maxime
ditiorum, vel idonea fideiussione oblata conductoribus eligendis.
E866/23/12. CJ 10.35.1 (same) Si decurionum consortio sit alienus qui curiali
successit, competentis eidem iuris, sive ex asse sive ex parte heres sit
bonorumve possessor, partem quartam iure optimo a curia peti decernimus.
E867/23/13. CTh 8.4.29 (Florentio pr.pr. d. 10 July 428 Const.) Ii, quorum
nomina excellentiae tuae suggestio comprehendit, omnesque, qui ex primipilariis
ex quacumque provincia quamlibet militiam contra licitum praesumpserunt,
etiamsi obtinuisse eam speciali adnotatione nostrae indulgentiae videantur,
spoliati cingulo ad priorem statum et condicionem pristinam revocentur, omni
aditu cuiuslibet dignitatis ita huiusmodi condicioni praecluso, ut non solum
impetratis iam beneficiis careant, verum etiam, si quid postmodum elicere
temptaverint, id omne in irritum devocetur. Praeceptis enim vestris et publicis
utilitatibus in perpetuum debent esse subiecti nec exsequendarum necessitatum
munia declinare.
E868/23/14. CTh 13.3.19 (Proculo pr.urb. d. 13 July 428 Const.) Archiatrorum
sacri palatii obsequia cogitantes id praesenti sanctione decernimus, ut, si qui
ex his aut primi ordinis adepti fuerint comitivam aut maioris gradum dignitatis
ascenderint, secundum id, quod eis dudum per sacras constitutiones indultum
est, a glebali collatione specialiter immunes sint, non praeiudicante eis
novella lege, per quam iussimus, exceptis quibusdam dignitatibus quae illic
nominatae sunt, senatoria munera omnes agnoscere.
429 FLORENTIO ET DIONYSIO VV CC CONSS
E869/23/15. CJ 6.62.4 (Florentio pr.pr. d. 11 March 429) Intestatorum curialium
bona, si sine herede moriantur, ordinibus patriae (patris CR) eorum
adipisci praecipimus.
E870/23/16. CTh 1.1.5 (ad senatum d. 26 March 429 Const.). Ad similitudinem
Gregoriani atque Hermogeniani codicis cunctas colligi constitutiones
decernimus, quas Constantinus inclitus et post eum divi principes nosque
tulimus, edictorum viribus aut sacra generalitate subnixas. Et primum tituli,
que negotiorum sunt certa vocabula, separandi ita sunt, ut, si capitulis
diversis ad plures titulos constitutio una pertineat, quod ubique aptum est,
collocetur; dein, quod in utramque dici partem faciet varietas, lectionum
probetur (probatur A) ordine non solum reputatis (reputate Aa)
consulibus et tempore quaesito imperii, sed ipsius etiam compositione operis
validiora esse, quae sunt posteriora, monstrante; post haec, ut constitutionum
ipsa etiam verba, quae ad rem pertinent, reserventur, praetermissis illis, quae
sanciendae rei non ex ipsa necessitate adiuncta sunt. Sed cum simplicius
iustiusque sit praetermissis eis, quas posteriores infirmant, explicari solas,
quas valere (v. AbT venire Aa) conveniet, hunc quidem
codicem et priores diligentioribus compositos cognoscamus, quorum scholasticae
intentioni tribuitur nosse etiam illa (i.e. T), quae mandata silentio in
desuetudinem abierunt, pro sui tantum temporis negotiis valitura. Ex his autem
tribus codicibus, et per singulos titulos cohaerentibus prudentium tractatibus
et responsis (omit e.r. Ta), eorundem opera, qui tertia
ordinabunt, noster erit alius, qui nullum errorem, nullas patietur ambages, qui
nostro nomine nuncupatus sequenda omnibus vitandaque monstrabit. Ad tanti
consummationem operis et contexendos codices, - quorum primus omni generalium
constitutionum diversitate collecta (exclusa A) nullaque extra se, quam
iam proferri liceat, praetermissa inanem verborum copiam recusabit,
alter omni iuris diversitate exclusa magisterium vitae suscipiet - deligendi
(d. T eligendi A) viri sunt singularis fidei, limatioris ingenii;
qui, cum primum codicem nostrae scientiae et publicae auctoritati obtulerint,
aggredientur alium, donec dignus editione fuerit, pertractandum. Electos vestra
amplitudo cognoscat: Antiochum virum illustrem, exquaestore et praefectum
(praefectum Momm. praefecto libri) elegimus, Antiochum virum
illustrem quaestorem sacri palatii (ex quaestore et praefecto Tb),
Theodorum virum spectabilem comitem et magistrum memoriae,
Eudicium et Eusebium viros spectabiles magistros scriniorum,
Iohannem virum spectabilem ex comite nostri sacrarii,
Comazontem atque Eubulum viros spectabiles ex magistris
scriniorum et Apellem virum disertissimum scholasticum. Hos a nostra
perennitate (serenitate Tb) electos eruditissimum quemque adhibturos
esse confidimus, ut communi studio vitae ratione deprehensa iura excludantur
fallacia. In futurum autem si quid promulgari placuerit (potuerit A),
ita in coniunctissimi parte alia valebit imperii, ut non fide dubia nec privata
assertione nitatur, sed ex qua parte fuerit constitutum, cum sacris
transmittatur affatibus in alterius quoque recipiendum scriniis et cum
edictorum sollemnitate vulgandum. Missum enim suscipi et indubitanter
(dubitanter Ta) obtinere conveniet, emendandi vel revocandi
potestate nostrae clementiae reservata. Declarari autem invicem oportet nec
admittenda (expect admittendum Momm.app.) aliter.
ET CETERA.
E871/23/17. CJ 1.19.8 (Florentio pr.pr. d. 27 March 429 Const.) Instrumentorum
exempla non prosit precibus adiunxisse, sed necesse sit eorum in supplicatione
vim exprimi, ut responsuro principi vera precatio rem aperiat cognoscendam,
solis, cum necessitas exegerit, verbis precibus inserendis, quorum de sensu
inter partes ita dubitari contigerit, ut etiam merito nostrum expectetur
iudicium.
E872/23/18. CJ 11.78.2 (Eudoxio com.sacr.larg. between 23 March 427 and 30 May
429) Omnes iudices cuiuscumque dignitatis sciant posthac absque permissu
magnitudinis tuae arborem (arbores OIa) ex Daphnensi luco Antiochenae
civitatis praecidendi vel quolibet modo lapsas transferendi licentiam sibimet
denegandam. 1. Sed nec alytarcha unam (alii a luco vel alytarca unam K)
cupressum aliis plantatis excidere sibi licere contendat. Ac ne solacio
antiquitus ei concesso privari per omnia videatur, pro eo, quod ei cupressum
excidere denegatur, unam auri libram eum de privatis nostris largitionibus
accipere decernimus: quinque librarum auri condemnatione huius legis temeratore
plectendo.
E873/23/19. CTh 5.16.35 (Iohanni com.rer.priv. between 13 Dec 425 and 30 May
429) Praedia, quae ad ius privatum divinae domus pertinent,
venumdari ... censemus exceptis palatiis atque (p.a.? Momm.app.)
his possessionibus ... .
E874/23/19. CJ 11.77.1 (same) Consecratas nobis aedes, id est inclita palatia,
ab omni privatorum usu et communi habitatione excipimus.
E875/23/20. CTh 16.8.29 (Iohanni com.sacr.larg. d. 30 May/29 June 429 Const.)
Iudaeorum primates, qui in utriusque Palaestinae synedriis nominantur vel in
aliis provinciis degunt, quaecumque post excessum patriarcharum pensionis
nomine suscepere, cogantur exsolvere. In futurum vero periculo (periculum
E) eorumdem anniversarius canon de synagogis omnibus palatinis
compellentibus (competentibus V) exigatur ad eam formam (eadem forma
E), quam patriarchae quondam coronarii auri nomine postulabant; quae
tamen quanta sit, sollerti inquisitione discutias; et quod de occidentalibus
partibus patriarchis conferri consueverat, nostris largitionibus inferatur.
430 THEODOSIO XIII ET VALENTINIANO III AUGG CONSS
E876/23/21. CTh 10.10.34 (Thalassio com.rer.priv d. 22 Feb 430 Const.) Si quis
ex his, qui sacro nostro cubiculo serviunt, ad petitionem caducorum ad fiscum
pertinentium aspiraverint, cum impetrabile huius fuerit postulatum, lege, qua
pars dimidia vindicatur aerario, protinus absolvatur primoque nutu nostrae
clementiae statim integro perfruatur, nec laboret ad partis alterius, quae
fisco videtur addicta, prorsus petitionem attingi, norma legis antea
promulgatae in ceteris omnibus custodita.
E877/23/22. CTh 6.27.23 (Paulino mag.off. d. 16 Apr 430 Const.) Cuncta, quae
super agentum in rebus militia ordine loco numero statuisti, amplectimur.
Illustris igitur auctoritas tua, quae novellae matriculae super (novella
matricula s. Goth. s. novellae matriculae Momm.app.)
statutorum numero vel ordine confirmando quaeque de reliquis ordinandis huius
legis sanctione decernimus, naviter servanda et custodienda cognoscat,
videlicet ut statutorum numero in mille centum septuaginta quattuor nominibus
(hominibus Goth.) assignato, qui recenti matricula definitus esse
cognoscitur, reliqui, qui extra memoratum statutorum numerum positi esse
noscuntur, ita concessa potiantur militia, ut ii quoque certis locis laborum ac
stipendiorum meritis collocati vacantes praeeuntium gradus obsequendi ordine
mereantur. Nec tamen ii, qui plurimis iustissimisque causis matricula
videntur exclusi, militia, quae eis humanitatis intuitu sub huiusmodi
forma indulta est, tamquam penitus spreti aut abiecti
deiciantur (d. Cuiac. destituantur Vesme). Quibus
beneficii loco ponendum est, quod, cum ter edicto vocati (tertio vocati
Cuiac.) non venerint, tamen eis militare permissum est
(permisimus Cuiac.).
Tenure of eastern quaestor no.23 ends.
E878. CTh 11.20.6 (Antiocho pr.pr. d. 31 Dec 430 Const.) Eorum iugorum sive
capitum sive quo alio nomine nuncupantur privati iuris vel patrimonialis sive
civilis sive templorum, quae a principio imperii divae recordationis Arcadii
genitoris mei ex petitionibus diversorum vel ultro datis adnotationibusque in
praesentem diem qualitercumque relevata sunt vel adaerata levius vel de
patrimoniali iure ad privatam vel in aurariam aerariam atque ferrariam
praestationem translata, quinta pars commodi, quod ex eo beneficio ad dominos
fundorum pervenit, ex eodem tempore exacta pro aestimatis per annos singulos
habitis arcae et sacrarum largitionum viribus ex aequo societur. Exceptis his,
quae in capitatione humana atque animalium diversis qualitercumque concessa
sunt, ita ut omnium, quae praedicto tempore atque etiam sub inclytae
recordationis avo nostro in terrena sive animarum discriptione relevata sunt
usque ad quadringentorum iugorum sive capitum quantitatem pars dimidia publicis
censibus adiungatur, ut, si quidem usque ad quadringenta iuga vel capita
relevatio facta est, dimidia tantum pars fisco reddatur, si vero amplius
aliquid relevatum est, usque ad ducentorum iugorum vel capitum apud beneficium
consecutos relevatio firma permaneat, reliqua omnia publicis censibus
refundantur. Aut enim intra ducentorum numerum pro rata partis dimidiae
portione unumquemque relevari conveniet aut ultra eundem minime ad dispendium
publicum praestita relevatione abuti, sive in una sive in diversis provinciis
vel suo vel interposito nomine huiusmodi beneficium impetravit (impetrabit
V). Nisi si quis se pro fundis sterilibus ac desertis maioris etiam
ascriptionis relevationem iuste meruisse firmaverit et inspectore seu
peraequatore misso probaverit, non iam secundum nostrum beneficium, quod usque
ad ducenta iuga vel capita pro dimidia parte indulsimus, sed pro inspectionis
futurae veritate ac fide tributa publica soluturus. 1. Adaeratis etiam et
qualitercumque translatis ex quarta decima feliciter futura translatione vel
adaeratione servata modum collationis imponi (add conveniet
Goth.), qui consecutis partem quandam beneficii reservabit pro regionum
diversitate factae adaerationis modum atque omnium, quae in huiusmodi rebus
consideranda sunt, qualitatem (qualitatem Momm. qualitate V)
praefectura amplissima disponente. 2. Illis solis ab hac discriptione a
sublimitate tua sicut visum fuerit disponente penitus eximendis et in praesenti
collationis modo mansuris, quae civitatibus vel curiis vel officiis in commune
remissa sunt vel aliquando (aliquo modo Momm.app.?) personarum
magis (add corpori quam personis Momm.app.?) indulta, sed
ex dispositione amplissimae sedis tuae, si qua sit de relevatione suspicio,
inspectioni verissimae subiciendis. 3. Exactionem vero quintae partis
collationum ab exordio imperii divae memoriae patris mei, ut dictum est, iam
nunc fieri ab his qui emerunt vel eorum heredibus, si solvendo sint, vel
detentatoribus, pro quo quisque possedit tempore ... (quo Cuiac.
posseditve qui vendidit vel qui Momm.?) obiit, posterioribus vel novis
dominis, ad quos relevata praedia devenerunt, contra suos auctores actionibus
legitimis reservandis, neque penitus ullo sub quocumque privilegio dispositione
hac eximendo. 4. Firmiter in futurum et sine ulla discriptionis molestia apud
eos, qui meruerunt, divina indulgentia permansura, ita ut ne retractari quidem
nec proferri in medium has rursus liceat rationes, completis his, quae in
praesenti de causis singulis aut personis pro rerum necessitate statuta sunt.
431 ANTIOCHO ET BASSO VV CC CONSS
E879. CTh 9.45.4 (Antiocho pr.pr. d. 23 March 431 Const.) Pateant summi dei
templa (templum L) timentibus; nec sola (solum HGb)
altaria et oratorium (oratoria Pith) templi circumiectum, qui (quod
O) ecclesias quadripertito intrinsecus parietum saeptu concludit, ad
tuitionem confugientium sancimus esse proposita, sed usque ad extremas fores
ecclesiae, quas oratum gestiens populus primas ingreditur, confugientibus aram
salutis esse praecipimus (praecepimus NE), ut inter (u.i.
HOELQb ut iter VNGXCMPQaSK) templi quem parietum
descripsimus cinctum (templum et parietum quem descripsimus cinctum O)
et post loca publica ianuas primas ecclesiae quidquid fuerint interiacens sive
in cellulis sive in domibus hortulis balneis areis atque porticibus, confugas
interioris templi vice tueatur (tueantur G). Nec in extrahendos
(extrahendo NC) eos conetur quisquam sacrilegas manus immittere, ne
(neque XC) qui hoc ausus sit, cum discrimen suum videat, ad expetendam
(explendam GV) opem ipse quoque confugiat. Hanc autem spatii latitudinem
ideo indulgemus, ne in ipso dei templo et sacrosanctis altaribus confugientium
quemquam manere vel vescere (mane vel vespere V), cubare vel pernoctare
liceat: ipsis hoc clericis religionis causa vetantibus, ipsis, qui confugiunt
(fugiunt G), pietatis ratione servantibus. 1. Arma quoque in quovis
telo, ferro vel specie eos, qui confugiunt, minime intra ecclesias habere
praecipimus (p. T praecepimus NEXC), quae non modo a summi dei
templis ac divinis altaribus prohibentur, sed etiam cellulis domibus hortulis
balneis areis atque porticibus. 2. Proinde (omit p. T) hi, qui
sine armis ad sanctissimum dei templum aut ad sacrosanctum altare sive usquam
gentium sive in hac alma urbe confugiunt, somnum intra templum sive ipsum
altare vel omnino cibum capere absque aliqua eorum iniuria ab ipsis clericis
arceantur, designantibus spatia, quae in ecclesiasticis saeptis eorum tuitioni
sufficiant, ac docentibus (abducentibus NXPMLbSK) capitalem
poenam esse propositam, si qui eos conentur invadere. Quibus si perfuga non
adnuit neque consentit, praeferenda humanitati religio est et a divinis ad loca
quae diximus turbanda temeritas. 3. Hos vero, qui templa cum armis ingredi
audent, ne hoc faciant, praemonemus; dein (dehinc G Pith.) si
telis cincti quovis ecclesiae loco vel ad templi saepta vel circa vel extra
sint, statim eos, ut arma deponant, auctoritate episcopi a solis clericis
severius conveniri praecipimus (praecepimus NEXC), data eis fiducia,
quod religionis nomine melius quam armorum praesidio muniantur. Sed si
ecclesiae voce moniti post tot tantorumque denuntiationes noluerint arma
relinquere, iam clementiae nostrae apud deum (eum P1MLK) et
episcoporum causa purgata armatis, si ita res exegerit, intromissis, trahendos
se abstrahendosque esse cognoscant et omnibus casibus esse subdendos. Sed neque
episcopo inconsulto (consulto K) neque sine nostra sive iudicum in hac
alma urbe vel ubicumque iussione armatum quemquam ab ecclesiis abstrahi
oportebit (oportet N), ne, si multis passim hoc licet, confusio
generetur.
E880. Patr. Graec. 84.625-6 (synodo quae in Ephesina civitate convenit 431)
Intentionem quidem nostram, etiamsi non scriberemus nunc, ex multis aliis
noveratis. Et quantum pro recta fide habeamus studium, et pro unitate
ecclesiarum, a patribus hoc et ab avis edocti, et nihil usque hactenus sanae
fidei praeponentes, propter quam etiam iam paulo ante in Ephesum vestram
congregare festinavimus sanctitatem. Et dum congregati essetis, omnia huiusmodi
scripsimus, per quae consequens esset absque contentione vera fides: et quae
olim tenuit, inconcussabiliter permaneret, ad amicitiam vobis unitis. Quoniam
vero propter intentionem impietatis, ac saepe contentionis inter vos factae
sunt quaedam, et acta nonnulla quae dissensiones haud dubie consequuntur,
volentes in omnibus terminari discordiam, magnificentissimum et reverendissimum
divinorum officiorum magistrum Ioannem direximus, ut contentiones, quae inter
vos natae fuerant, solverentur. Dum vero necessarium videretur et hoc, ut huc
vestrum nonnulli venirent, quo pietas nostra etiam inter praesentes audiret, ut
unitio, quam studemus, pio proveniret assensu, hoc quoque peregimus, universa
peraventes suaviter disponenda. Sed quia permanet adhuc dissensio commissa,
laborem reputantes vestram religiositatem sufferre ex ipsa necessitate
concilii, reverti Epheso ad propria concessimus universos, et proprias rursum
ecclesias obtinere. Quod unusquisque faciat cum episcopis, qui venerant a
provincia eius. Cyrillum vero solum, qui Alexandrinus quondam fuit episcopus,
et Memnonem, qui fuit episcopus Ephesinus, neque vobis connumeramus, et ab
episcopatu novimus esse alienos, sicut olim vestrae a nobis scriptum est
sanctitati. Ad proprias ecclesias revertentes civitatum quieti prospicite,
dignam per omnia mansuetudinem sacerdotio amplectantes. Eor-um siquidem, quae
hic quomodocumque fecistis, esse aliquam satisfactionem, convenit per ea, quae
sunt postea secutura. Erit autem, si ecclesiasticum decorem cum publica
consequentia servaveritis.
E881. Patr.Graec. 84: 631-2 (episcopis qui cum Alexandrino episcopo Ephesi
convenerant 431). Nos, ecclesiae pacem cunctis aliis occupationibus honorifice
praeponentes, non solum per iudices nostros, sed etiam per nos ipsos aggregare
vos voluimus: impium esse et indignum nostro credentes imperio, si
fastidientibus nobis, et non omnia, quaecumque possibile est, facientibus,
dividerentur ecclesiae. Quoniam vero neque uniri vos possibile factum est, nec
ad reddendam rationem de his, circa quae dubitatio est, venire voluit
venerabilitas vestra, decrevimus ut orientales episcopi ad suas patrias et
ecclesias reventantur, et synodus Ephesina solvatur: ita videlicet ut Cyrillus
intret Alexadrinam, Memnone in Epheso permanente. Hoc enim significamus vestrae
religiositati tantummodo, quod quamdiu vivimus, orientales adiudicare non
possumus. Coram enim nobis nulla ex parte convicti sunt. Si igitur ulla pacis
remansit intentio, hanc potius eligentes nobis absque contentione rescribite.
Alias de profectione vestra, mox ad ista, quae scripsimus, cogitate. Nos enim
mali alicuius causa non sumus. Si qui sint, cognoscit deus.
E882. Patr. Graec. 65.880 (Joanni archiepiscopo <Antiocheno> et synodo
431) Turbam atque tumultum, qui evenit in oriente, nostrum cognovit imperium
per religiossimum et sanctissimum patrem nostrum et episcopum Proclum. Quoniam
ergo pro quiete et pace omnium providemus, praecipue autem pro fide catholica
quae nostrum quoque custodit imperium, vestrae scribemus sanctitati, quatenus
pacem obtineatis, et nullum verbum intendatis eorum qui volunt contra salutem
propriam religionem sanctam conturbare. Intentio etenim nostrae divinitatis
illa est, ut omnes homines cum quiete degant, praecipue autem sanctae dei
ecclesiae, per quas et nos salvamur, et nostrum pollet imperium. Hac itaque
voce quieti ecclesiae providentes, nos aliquid de vobis utilius expectamus. Est
autem hac utilius, nisi ut hoc quoque cum omni statuatis ecclesia, ne quis
adversus eos qui in eius pace defuncti sunt, quidquam de cetero tale praesumat
(Hac ... praesumat Sirmond. omit Riccard.).
432 VALERIO ET AETIO VV CC CONSS
Tenure of eastern quaestor no.24 begins: Domitianus
E883/24/1. CTh 9.45.5 (Hierio pr.pr. d. 28 March 432 Const.) Super
confugientibus ad sanctae religionis altaria sanctionem in perpetuum valituram
credidimus promulgandam, ut, si quidem servus cuiusquam ecclesiam altariave
loci tantum veneratione confisus sine ullo telo petierit, is non plus uno die
ibidem dimittatur (moretur Momm.app. demorari permittatur
Seeck), quin domino eius vel cuius metu poenam imminentem visus est
declinasse, a clericis quorum interest nuntietur. Isque eum impertita
indulgentia peccatorum, ut nullis residentibus iracundiae menti reliquiis, in
honorem loci et eius respectu, ad cuius auxilium convolavit, abducat. Quod si
armatus nullis hoc suspicantibus inopinus irruerit, exinde protinus abstrahatur
vel certe continuo domino vel ei, unde eum tam furiosa formido proripuit,
indicetur eique mox abstrahendi copia non negetur. Sed si armorum fiducia
resistendi animos insania impellente conceperit, abripiendi (a. C
eripiendi RM) abstrahendique eum domino, quibus potest id efficere
viribus, concedatur. Quod si illum etiam confici in concertatione pugnaque
contigerit, nulla erit eius noxa nec conflandae criminationis relinquetur
occasio, si is, qui ex statu servili in hostilis et homicidae condicionem
transivit, occisus sit. Quod si quae tam sunt utiliter constituta eorum, qui
huic rei pro suo praeficiuntur officio, aut neglegentia aut coniventia vel
aliqua ratione fuerint depravata, animadversio iusta non deerit, ut sub
episcopalis diiudicationis arbitrio loco eo, quem tueri nequivere, submoti et
reiecti in ordinem plebeiorum motum iudicarii vigoris excipiant.
E884/24/2. CTh 6.24.11 (Heliodoro pr.urb. d. 11 June 432 Const.)
Constantinopolitani amplissimi coetus consensu nostroque iudicio
domestici decursis gradus stipendiis sub eo sint genere senatores, ut
primicerius quidem post acceptum tribunatum inter eos dignitate
potiatur, qui ducatum agere meruerunt, alii vero, qui decursis
stipendiis ab eodem decem usque numero subsequuntur, his quibus iam ante
decretum est dignitatibus perfruantur (p. R fruantur T),
sed ita, ut inter eos sine dubio censeantur, qui immunitatem sibi
laboribus redemerunt. Ut fructus domesticis impio termino
consequenti, etiamsi mortalitas intervenerit, perire non possint,
sed quodammodo superstes illis solacii servetur occasio ac, si
primicerii limen ingressi in ipsa desideratae spei
longa expectatione fructus interruperit fati necessitas, non statim qui
praecerpat eos, quem vocat secundus ordo succedat, sed liberis
successoribusque tantum gradu venientibus agnatorum, quorum maxime cura
emolumentorum perceptione gaudebat, residui temporis usque ad annum quae
debentur, sollemniter colligantur.
Tenure of eastern quaestor no.24 ends.
433 THEODOSIO AUG XIV ET MAXIMO V C CONSS
E885. CTh 7.8.15 (Iohanni com. et mag.off. d. 22 Feb 433/430 Const.) Nemo in
hac alma urbe, qui propriae domus possessione laetatur, militari sacramento
munitus alterius domum infestare pertemptet, sed aut sua contentus abstineat
aut certe in suis recipiat, qui in alterius sibi metatum existimat vindicandum.
Nec enim videtur esse conveniens, cum illustribus viris unam, in
qua ipsi habitant, domum excusare concessum sit, alios et suas omnibus domus
extruere (suis omnes domibus extrudere Goth. obserare
Momm.app.?) et alienis aedibus inferre molestiam.
E886. CTh 11.28.16 (Tauro pr.pr. d. 22 Apr 433) A sexta indictione, ad quam
superior indulgentia usque processit, ad undecimam nuper transactam sub aequa
dimensione tam curiis quam possessori privato ac patrimoniali, divinae quin
etiam domui, ex omni iure munifico nec non et in speciebus cellariensibus
reliqua indulgemus, ita ut, quae in istis viginti annis a sexta, qua dictum
est, indictione undecimam usque per omnes titulos sive in speciebus sive
pecunia auro argentoque, debentur nomine reliquorum, omnibus concedantur. Nihil
de his viginti annis speret publicorum cumulus horreorum, nihil arca
amplissimae praefecturae, nihil utrumque nostrum aerarium.
E887. CTh 8.1.17 (Tauro pr.pr. d. 3 July 433 Const.) Qui ad numeriariorum
gradum veniunt in officio tuae sedis excelsae, quamdiu eodem funguntur officio,
domesticorum militiam non affectent, ne in alio actu constituti alterius
sacramenti privilegiis perfruantur. Completo sane trienii tempore eam
tantummodo militiam consequantur, quae instituto antiquitus more defertur.
Intra alterius autem trienii metas altiorem quamcumque militiam seu potius
dignitatem nullam penitus adipiscendi habeant facultatem. ET
CETERA.
E888. CJ 1.51.9 (ad Taurum pr.pr. same) Si post depositam administrationem
iudicum praesentiam vel exhibitionem domesticorum querimonia provincialium aut
curialium vel aliqua publica necessitas postulaverit, per eosdem
administratores, quorum domestici fuerint, iudicio legibusque tradantur.
434 AREOBINDO ET ASPARE VV CC CONSS
E889. CTh 11.28.15 (Tauro pr.pr. et patricio d. 18/19/20 June 434
Const.) Quicumque ex imposita descriptione donatis relevatisque per sacram
liberalitatem obnoxium se esse ex parte vel ex integro cognoscit, nostri
numinis beneficio liberatur. ET CETERA.
E890. CTh 5.12.3 (same) Possessores vel enfyteuticarii
patrimoniales, qui fundos minime nunc usque compararunt, eodem
largitatis modo nequaquam ad eorum comparationem urgeantur, sed
tamquam pretiis depensis sic eis nostri numinis (nominis T
Iust.) beneficio potiantur, ut quod iuris alter inferendo
pretium consecutus est, hoc nostra liberalitate praedictus
enfyteuticarius habeat: illud quodque ius, in quibus
coluit praediis, quod aut ex successione aut ex comparatione
privata aut nostri numinis (nominis T Iust.) liberalitate aut
quocumque modo possedit, sciat illibatum intemeratumque
servari. Et quia praestitis a nostra pietate indulgentiis
usque ad undecimam nuper transactam indictionem levata
reliquorum sarcina universis concessa est, pro his quoque
annis, qui post decimam indictionem secuti sunt, ad hos
usque tempus, in quod patrimonialium fundorum ... exsistit,
nullum reliquorum exactio premat. Nam cum praedia qua colebat
minime eua ... ur (tenetur Wenck? Momm.?) comparare,
sancimus nullum pristinum colonum vel possessorem super
reliquis temporis subsecuti molestiam aut inquietudinem
sustinere.
Tenure of eastern quaestor no.25 begins: Eubulus
E891/25/1. CTh 14.16.3 (Leontio pr.urb. d. 27/26 Nov 434 Const.) Sescentarum
undecim auri librarum quantitas ad coemptionem frumentariam sit perpetuo
dedicata, nec licet cuiquam postea administratione urbicariae potestatis
percepta aliquid ex memorata summa minuere vel ad quoscumque alios usus
convertere; sed sub gestorum testificatione certum fiat et quod mancipibus
mutui nomine datum est et quod ab isdem sit excepta omni concussione solvendum.
Eum autem, qui hanc formam ausus fuerit inquinare, quantitatem, in qua suam
calliditatem exercuerit, in duplum redhibere iubemus, et quidquid ex praedicta
ratione adcreverit, ad cumulum memoratae auri quantitatis et frumentarii tituli
fomitem redundare legisque huius tenorem aeneis tabulis incidi.
E892/25/2. CTh 5.3.1 (ad Taurum pr.pr. et patricium d. 15/25/26 Dec 434) Si
quis episcopus aut presbyter aut diaconus aut diaconissa aut subdiaconus (aut
subdiaconissa NG) vel cuiuslibet alterius loci clericus aut monachus aut
mulier, quae solitariae vitae dedita est, nullo condito testamento decesserit
nec ei parentes utriusque sexus vel liberi vel si qui (quis S)
agnationis cognationisve iure iunguntur vel uxor extiterit, bona, quae ad eum
pertinuerint, sacrosanctae ecclesiae vel monasterio, cui (quo PMS)
fuerat destinatus, omnifariam socientur, exceptis his facultatibus, quas forte
censibus ascripti vel iuri (iuri edd. iure libri et
Iust.PL) patronatus subiecti vel curiali condicioni obnoxii
clerici monachive (monachive Momm. vel monachi vel most vel
monachi OG Iust.) utriusque sexus relinquunt. Nec enim iustum est
(e.i. G) bona seu peculia, quae aut patrono legibus debentur aut domino
possessionis, cui quis eorum fuerat ascriptus, aut ad curias pro tenore dudum
latae constitutionis sub certa forma pertinere noscuntur, ab ecclesiis
detineri, actionibus videlicet competenter sacrosanctis ecclesiis (sacrosanctae
ecclesiae BG) reservatis, si quis forte praedictis condicionibus
obnoxius aut ex gestis negotiis (negotiatorum Ev) aut ex quibuslibet
aliis ecclesiaticis actibus obligatus obierit: ita ut, si qua litigia ex
huiusmodi petitionibus in iudiciis pendent, penitus sopiantur nec liceat
petitori post huius legis publicationem (add in C) iudicium
ingredi vel oeconomis aut monachis aut procuratoribus inferre molestiam, ipsa
petitione antiquata et bonis quae relicta sunt religiossisimis ecclesiis vel
monasteriis, quibus dedicati fuerant, consecratis.
435 THEODOSIO XV ET VALENTINIANO IV AUGG CONSS
E893/25/3. CTh 6.28.8 (Valerio mag.off. d. 29 Jan 435 Const.) Ex
agentibus in rebus principibus domesticos in suis actibus habere liceat
eos, quorum fides industriamque probatam sibi aestimant, etsi saepe eodem
officio fuerint ante perfuncti. 1. Et si qui agens in rebus post XXV
annorum curricula ob adversam corporis valetudinem militiae finem minime
valuerit expectare, sed ad honorariam ex principe dignitatem testimonio scholae
prosilierit, isdem eum privilegiis muniri censemus, quibus ii, qui ad
principatus actum progressi sunt, potiuntur. 2. Sed in salutationibus iudicum
consessibusque priores eos, qui per longae militiae metas ad principatus actum
pervenerint, etsi actus tempore posteriores sint, esse praecipimus, nihil
censualibus vel apparitoribus adversus privilegia eorum excogitantibus, tamquam
in actu principatus fuerint versati, vicenarum librarum auri condemnatione
proposita. Eodem exemplo Isidoro pr.pr.,
Regino pr.pr. Illyr., Leontio
pr.urb., Theodoto com. Aegypti,
Abthartio com. Orientis, Cleopatro praef.
August., Hesychio proc. Achaiae, Eustathio
vic. Asiae, Nectario vic. Ponticae.
E894/25/4. CTh 7.8.16 (Valerio mag.off. et ex cons.ord. d. 12 May/ March 435)
Consulares viri binas proprias domos in hac alma urbe ab hospitum molestia
habeant sibi immunes. Sin vero fati munus expleverint atque ad liberos vel
parentes, fratres sororesve, uxores etiam domus eorum fuerint delatae, una e
duabus aliena sit a metatorum molestia. Sed et si unam quis eorum deliquerit
domum, illa ipsa in memoratorum excusetur personis. 1. His vero, qui
praefecturae dignitatem habent aut ipsius apicis administratione aut actu
magisteriae militum potestatis aut quod praepositi sacri nostri cubiculi
fuerint aut quod honorarios eiusdem praefecturae meruerint codicillos, cum
priore lege una domus excusaretur, alterius etiam, si habere in hac alma urbe
eos contigerit, dimidiam partem nostra liberalitate, dum in vita versantur, ita
excusari decernimus, ut de altera parte dimidia pars tertia hospitibus
deputetur: post fata vero si ad parentes liberos fratres sorores uxoresve
fuerint delatae, duas ab una domo partes ipsis electionem habentibus metatorum
molestia liberari, tertiae videlicet partis parte tertia hospitibus praestanda.
Aliis sane illustribus viris, quibus una domus honoris excusatur gratia, hoc
praebendum esse censemus, ut, si ipsi decesserint et eorum domus ad supra
scriptas personas pervenerint, medietatem domus, quam ipsi elegerint, habeant
excusatam, altera videlicet parte dimidia hospitiorum praebitioni in parte
tertia subicienda.
E895/25/5. CTh 16.5.66 (Leontio pr.urb. d. 3 Aug/30 July 435 Const.) Damnato
portentuosae superstitionis auctore Nestorio nota congrui nominis eius inuratur
gregalibus, ne Christianorum appellatione abutantur: sed quemadmodum Arriani
lege divae memoriae Constantini ob similitudinem impietatis Porfyriani a
Porfyrio nuncupantur, sic ubique participes nefariae sectae Nestorii Simoniani
vocentur, ut, cuius scelus sunt in deserendo deo imitati, eius vocabulum iure
videantur esse sortiti. 1. Nec vero impios libros nefandi et sacrilegi Nestorii
adversus venerabilem orthodoxorum sectam decretaque sanctissimi coetus
antistitum Ephesi habiti scriptos habere aut legere aut describere quisquam
audeat: quos diligenti studio requiri ac publice comburi decernimus. 2. Ita ut
nemo in religionis disputatione alio quam supra dicto nomine (a.q.s.d.n.
Momm. aliquam s.d.n. VE) faciat mentionem aut quibusdam eorum
habendi concilii gratia in aedibus aut villa aut suburbano suo aut alio
quolibet loco conventiculum clam aut aperte praebeat, quos omni conventus
celebrandi licentia privari statuimus, scientibus universis violatorem huius
legis publicatione bonorum esse coercendum.
E896/25/6. CTh 10.8.5 (Hermocrati com.rer.priv. d. 9/8 Oct 435 Const.) Si
vacantia vel caduca bona delata legibus ad aerarium in Achaia perhibeantur
(perhibentur T), certi palatini electi et iure iurando obstricti
mittantur, ut eorum instantia vir spectabilis proconsul praesente
fisci patrono diligenter inquirat, cuius vacans caducumque fuerit patrimonium
quantumque vel quale videatur. Et cum data reclamandi copia nullum id iure
possidere vel vindicare constiterit locumque aerario factum esse tam ipsius
relatione quam publicorum monumentorum fide constiterit, rerum nobis notitia
intimetur, ut iussu nostro vacantia vel caduca nomine occupentur aerarii, quo
petentes a nobis huiusmodi res sic demum, si ita visum fuerit, responsum
legitimum mereantur: quorum (quoniam Momm.app.) petitiones,
antequam res praedicto ordine procurentur, nec accipiendas nec instruendas esse
censemus. Quae forma etiam in parte bonorum in una alterave re seu actione una
vel etiam pluribus servetur. Nam si quid per fraudem (p.f. T
Iust. fraude V) in dispendium aerarii fuerit admissum, missi
quidem executores, non vitante indignationem proconsule, parte facultatum
dimidia multabuntur; fisci vero patronus detrimentum, quod vitio eius fisco
ingeritur, resarcire urgebitur aut si litem improbe cuiquam intenderit,
redhibitione sumptuum damnorumque cohercebitur, petitores autem bonorum omni
petitionis emolumento carebunt.
E897/25/7. CTh 16.10.25 (Isidoro pr.pr. d. 14 Nov 435 Const.) Omnibus
sceleratae mentis paganae (pagana Momm.app.) exsecrandis
hostiarum immolationibus damnandisque sacrificiis ceterisque antiquiorum
(antiquorum Cuiac.) sanctionum auctoritate prohibitis interdicimus
cunctaque eorum fana templa delubra, si qua etiam nunc restant integra,
praecepto magistratuum destrui collocationeque venerandae Christianae
religionis signi expiari praecipimus, scientibus universis, si quem huic legi
apud competentem iudicem idoneis probationibus illusisse constiterit, eum morte
esse multandum.
E898/25/8. CTh 1.1.6 (d. 20 Dec 435 Const.) Omnes edictales generalesque
constitutiones vel in certis provinciis seu locis valere aut proponi iussae
(iussas T), quas divus Constantinus posterioresque principes ac nos
tulimus, indicibus rerum titulis distinguantur, ita ut non solum consulum
dierumque supputatione, sed etiam ordine compositionis apparere possint
novissimae. Ac si qua earum in plura sit divisa capita, unumquodque eorum,
diiunctum a ceteris apto subiciatur titulo et circumcisis ex
quaque constitutione ad vim sanctionis non pertinentibus
solum ius relinquatur. 1. Quod ut brevitate
constrictum claritate luceat, aggressuris hoc opus et demendi
supervacanea verba et adiciendi necessaria et demutandi
ambigua et emendandi incongrua tribuimus potestatem, scilicet ut his modis
unaquaeque illustrata constitutio emineat. 2. Erunt
contextores huius Theodosiani codicis Antiochus amplissimus atque
gloriossimus praefectorius ac consularis; Eubulus (add vir
T) illustris ac magnificus comes et quaestor noster; Maximinus
vir illustris insignibus quaestoriae dignitatis ornatus;
Sperantius, Martyrius, Alypius, Sebastianus, Apollodorus, Theodorus, Eron
spectabiles comites consistoriani; Maximinus (Maximinus Wenck
Maximus T), Epigenes, Diodorus, Procopius spectabiles comites et
magistri sacrorum scriniorum; Erotius vir spectabilis ex
vicariis iuris doctor; Neoterius vir spectabilis ex ... 3. Quorum si
quis aut humano praepeditus casu aut aliqua rei publicae
detentus sollicitudine ab (omit ab Ta)
iniuncto fuerit abstractus negotio, alius in locum eius, si ita fuerit visum,
nostro substituetur arbitrio; ut absolutionem codicis in omnibus
negotiis iudiciisque valituri nullumque extra se novellae constitutioni
locum relicturi, nisi quae post editionem huius fuerit promulgata,
nullum possit inhibere obstaculum.
Tenure of eastern quaestor no.25 ends
436 ISIDORO ET SENATORE VV CC CONSS
Tenure of eastern quaestor no.26 begins: Maximinus
E899/26/1. CTh 10.20.18 (Apollonio com.sacr.larg. d. 8 March 436 Const.)
Quoniam trecentas paene libras blattae sericae clandestina fucatione non sine
laesae maiestatis crimine coloratas et adaeratum conchylii non minimum pondus
patefactum est, quaestione prodente, quibus sollemniter artibus, quibus
consciis ac ministris metaxa cum privata (add et Cuiac.) fiscalis
(c.p.f. Momm. tinguebatur c.p.f. V) aequaliter publico murice
tinguebatur, purpurae nundinas, licet innumeris sint constitutionibus
prohibitae, recenti quoque interminatione vetamus; et dispositione illustris
memoriae Synesii revocata, quae perperam infirmata est ab illustris memoriae
Anysio, a quo subreptum nobis est veritate celata, septimum de scrinio
exceptorum, sextum de scrinio canonum, quintum et scrinio tabulariorum ad bafia
Foenices per certum tempus mitti praecipimus, ut fraus omnis eorum prohibeatur
sollertia timentium, ne quaesitis multo sudore stipendiis careant: etiam
viginti librarum auri comdemnatione proposita.
E900/26/2. CTh 12.1.187 (Isidoro pr.pr. d. 3 Apr 436 Const.) Qui ante hanc
legem spectabilium vel illustrium quocumque modo sortiti sunt dignitatem, parto
semel honore et privilegiis perfruantur. Si qui vero postea ex decurionibus vel
subiectis curiae ad spectabilium gradum processerint, per se tam curialia quam
senatoria subeant munera eorumque liberi post senatoriam suscepti dignitatem
patrum obstringantur exemplo. Quod si qui inter illustres etiam viros locum
occupaverint non laborioso administrationis actu, sed honorario titulo
dignitatis, senatui quidem per se respondeant, vero per substitutos suarum
periculo facultatum satisfaciant (satis faciant Cuiac. statim faciant
V); quorum liberos et post eorum illustrem dignitatem progenitos non
solum senatorum, sed etiam decurionum munia per se, non per subrogatos, subire
conveniet. ET CETERA. Eodem exemplo Eubulo
pr.pr. Illyrici.
E901/26/2. CTh 8.4.30 = 12.1.188 (same) POST ALIA. Si cohortalis
apparitor aut obnoxius cohorti ad ullam posthac aspiraverit dignitatem,
spoliatus omnibus impetrati honoris insignibus ad statum pristinum revocetur,
liberis etiam in tali eius condicione susceptis fortunae patriae mancipandis
(omit si cohortalis..mancipandis 12.1.188). 1. Si
qui vero cohortalis (decurio 12.1.188) vel subiectus
cohorti (decuriae 12.1.188) ullam ante hanc legem gessit
militiam aut coeptam dudum etiamnunc gerit aut causidicinam in foro amplissimae
praefecturae Orientis atque (vel Momm.app.) Illyrici vel urbano
profitetur iudicio, in eodem latarum pridem constitutionum sanctio observetur.
2. Post hanc vero legem si quis ex his ausus fuerit ullam affectare militiam,
nulla praescriptione temporis muniatur, sed ad condicionem propriam retrahatur,
ne ipse vel eius liberi post talem ipsius statum procreati quod cohorti
(patriae 12.1.188) debetur valeant declinare. ET
CETERA. Eodem exemplo Eubulo pr.pr.
Illyrici.
E902/26/3. CTh 14.26.2 (Isidoro pr.pr. d. 4 June 436 Const.) Diurnos centum et
decem modios alimoniis Alexandrinae civitatis addi decernimus, ut nemo privetur
eo quod nunc usque percepit et perissochoregiae nomen penitus amputetur et
tesserae designentur et nostrae pietatis nomine censeantur.
E903/26/3. CTh 12.1.189 (same) Alexandrinis principalibus, etsi advocatione
funguntur, nihilo minus peregrinatio ne (p.n. Momm.app.
peregrinationis V Iust.) incumbat nec cura publica nisi in sua
tantum civitate committatur. Et primus curiae, qui in muneribus universis
expletis ad summum pervenerit gradum, comitivae primi ordinis frui per
quinquennium dignitate praestita nec senatoriis minime functionibus
obstringatur, in curia tamen permaneat.
E904/26/3. CTh 12.1.190 (same) Quinque primates ordinis Alexandrini a
corporalibus iniuriis immunes esse censemus, ut voce libera commoditates
patriae defendant, cum possint, si quid egerint criminose, pecuniariis
coherceri dispendiis. Aestimabuntur autem praesente curia viri spectabilis
Augustalis iudicio.
E905/26/3. CTh 12.1.191 (same) Eum, qui XXX annos in Alexandrina civitate
civilibus inhaeserit muneribus, corporalibus muniis, non pecuniariis excusari
conveniet, habitis consideratione videlicet meritorum, ut hoc bene cogniti
(cognitum V2) privilegium consequantur nec eo passim fruantur indigni.
E906/26/3. CTh 14.27.2 (same) Corporatos civitatis Alexandrinae repurgandi
fluminis onere liberamus et pro tenore et dispositione tua quadringentos
solidos ex dinummio vectigali memoratae civitatis praecommodari decernimus, ita
ut ex titulo navium omnibus modis repensentur (repensentur Momm.
repensetur V Iust.).
E907/26/3. CTh 11.5.3 (same) Cum omnis hoc Aegyptiaci tractus possessoribus
conducibile videatur, ut (delete ut Beck) ante kal. Mai.
praedelegatio manifestatur in locis (add celeberrimis
Momm.app.), ne per ignorantiam collatores ad anni prioris
exemplum ante delegationem missam ea cogantur exsolvere, quae postmodum
indebita missa delegatione forsitan provocavit (probabit
Momm.app.) eventus; scriniariis videlicet sedis excelsae modis
omnibus ordinata salubriter impleturis, ita ut Augustaliani officii et
cohortalis et defensoris discrimine in locis celeberrimis per dimenstruum
tempus ad omnium perveniat notionem.
E908/26/4. CTh 11.28.17 (Isidoro pr.pr d. 14 July 436 Const.) Debita
susceptoribus ante decimam indictionem congregata, quae sedes excelsa pretiis
humanioribus adaeravit, ex parte dimidia condonamus, arcae cetera inferri
praecipimus.
E909/26/5. CTh 12.1.192 (Isidoro pr.pr. d. 4 Aug 436 Const.) Si quos spontaneos
hypomnematographi munificos suis exhortationibus ad publicas nominaverint
functiones, Augustalis iubemus non expectandum esse consensum, qui fit
plerumque venalis, sed utriusque partis sufficere voluntatem, ut incipiat
functio, quam nullus incusat, tum ad memoratum iudicem tam nominati quam etiam
creatoris consona relatione currente: quam si suscipere vel confirmare
distulerit, sciat se XXV auri librarum condemnatione plectendum.
E910/26/6. CTh 11.1.37 (Dario pr.pr. d. 28 Aug 436 Apameia) Praeteritis,
utcumque impetrata sunt, in suo statu manentibus, quoniam munificentiam
principalem nefas est revocari, in posterum excepto Cyro reverentissimo
Afrodisiensium civitatis episcopo, cuius tanta sunt merita, ut etiam
contra generalem huiusmodi sanctionem speciali beneficio perfrui non vetetur,
quicumque per adnotationem nostram in auro voluerit tributa dependere,
communicata aestimatione quinquenii, sterilitatis ac fecunditatis pro foro
rerum venalium habita ratione, ex eadem summa, quae eiusdem quinquennii
perpensis frugibus colligitur, partem quintam pro annis singulis solvere
compellantur.
E911/26/6. CTh 11.5.4 (same) Particulari delegationum notitia ante indictionis
exordium singulis transmissa provinciis collationis modum a possessoribus multo
ante prospectum devotioni (devotioni Iust.X+Graec.
devotionis V Iust.most) solitae, non subitis calumniis tua
sublimitas faciat imputari, ut et provincialibus subeundi dispendia necessitas
auferatur et officiis ingerendi damna licentia denegetur.
Tenure of eastern quaestor no.26 ends
437 AETIO II ET SIGISVULTO VV CC CONSS
E912. CTh 6.23.4 (Dario v.i. pr.pr. Orient. d. 16 March 437 Const.) Decurionum
et silentiariorum meritis provocati collata in eos beneficia, quae dominus ac
filius noster Valentinianus semper Augustus erga eos contulit, confirmamus,
specialibus eosdem privilegiis honorantes, ut eorum videlicet possessiones
nullas angarias sive parangarias vel etiam paraveredos alicuius calumnia dare
cogantur nec sordidis sint astricti muneribus. Omni quoque eos excoctione
calcis, omni superindicti gravamine liberamus, licentiam post militiam
tribuentes, ut, ubi eis fuerit visum, etiam accedendi ad sacratissimum
comitatum habeant facultatem, provinciarum rectoribus eorumque apparitionibus
denarum librarum auri dispendio feriendis, si mansuetudinis nostrae statuta
violare temptaverint. 1. His addimus, ut, cum optatam quietem acceperint et
inter senatores coeperint numerari, honore curiae sine aliqua functione
laetentur immunitatisque gaudio plena dignitatis laetitia potiantur, nec
praetoriano nomine pulsandi nec glebali onere praegravandi, sed ut
dignitatem solam habeant ex senatu. Domos quoque eorum vel in hac
sacratissima urbe vel in qualibet alia positas civitate immunes ab
omni hospitum cuiuslibet dignitatis inquietudine vindicamus: sub
hac videlicet definitione, ut triginta tantummodo numero haec privilegia
consequantur, decuriones quoque tres, quos numquam plures fieri
inveterata consuetudo permisit. 2. Sed eos tum demum potiri decernimus
beneficiis supra scriptis, cum continuos tredecim annos
inculpatas excubias peregerint. Illustris auctoritas tua
statuta clementiae edictis propositis ad omnium notitiam faciet
pervenire.
|